برگزاری بازیها روی لبه تیغ
لیگ نخبگان آسیا در آستانه تصمیمی سرنوشتساز
با گذشت یک ماه از آغاز درگیریهای منطقهای و افزایش سطح ناامنی در خاورمیانه، برگزاری مسابقات لیگ نخبگان آسیا با ابهامهای جدی روبهرو شده است؛ شرایطی که کنفدراسیون فوتبال آسیا را ناچار کرده برای ادامه رقابتها چند سناریوی اضطراری را همزمان بررسی کند.
به گزارش ایلنا، یک ماه از آغاز جنگ در منطقه میگذرد و خاورمیانه دیگر شباهت چندانی به روزهای پیش از آغاز درگیریها ندارد. تنشها بهتدریج ابعاد گستردهتری پیدا کرده و در برخی تحلیلها حتی از نزدیک شدن منطقه به مرز یک بحران فراگیر سخن گفته میشود. در چنین فضایی اگرچه در ظاهر بخشی از فعالیتهای اقتصادی و اجتماعی ادامه دارد، اما نشانههای اختلال در زیرساختهای حملونقل و برگزاری رویدادهای بینالمللی بهوضوح قابل مشاهده است. تمدید بسته بودن حریم هوایی عراق، وضعیت غیرعادی فرودگاههای کویت، قطر، عمان و عربستان و محدودیتهای جدید در مسیرهای پروازی از جمله نشانههایی است که نشان میدهد شرایط منطقه به شکل محسوسی تغییر کرده است.
فوتبال نیز از این تحولات بیتأثیر نمانده است. لغو دیدار تدارکاتی تیمهای ملی آرژانتین و اسپانیا در استادیوم لوسیل قطر یکی از نخستین نشانههای اثرگذاری مستقیم شرایط امنیتی بر رویدادهای ورزشی بود. در همین فضا، مسابقات لیگ نخبگان آسیا نیز با تغییراتی در برنامهریزی مواجه شد. کنفدراسیون فوتبال آسیا پس از تعویق بازیها، دوم آوریل را بهعنوان زمان جدید برای ادامه رقابتها اعلام کرد و تصمیم گرفت مرحله یکهشتم نهایی منطقه غرب آسیا بهصورت متمرکز در شهر جده عربستان برگزار شود و در ادامه نیز مراحل بعدی با حضور تیمهای شرق آسیا دنبال شود. با این حال بررسی شرایط موجود نشان میدهد اجرای این برنامه با موانع جدی روبهرو است و احتمال تغییر دوباره در تقویم مسابقات وجود دارد.
عربستان که قرار است میزبان مرحله متمرکز مسابقات باشد، خود در موقعیتی قرار گرفته که از نظر امنیتی کاملاً باثبات تلقی نمیشود. این کشور از آغاز درگیریها نقش مهمی در پشتیبانی لجستیکی از نیروهای آمریکایی داشته و در عین حال در مقاطع مختلف هدف حملات موشکی و پهپادی قرار گرفته است. هرچند مقامات سعودی تلاش کردهاند با ادامه مسابقات داخلی فوتبال نشان دهند شرایط کشور تحت کنترل است، اما احتمال گسترش درگیریها و تهدیدات امنیتی همچنان یکی از نگرانیهای جدی برای برگزاری یک تورنمنت بینالمللی به شمار میرود.
در کنار مسائل امنیتی، یک چالش سیاسی نیز به پیچیدگی شرایط افزوده است. بیانیه وزارت ورزش ایران مبنی بر ممنوعیت حضور تیمهای ملی و باشگاهی در کشورهای متخاصم، وضعیت نمایندگان ایران را در این رقابتها با ابهام روبهرو کرده است. اشاره مستقیم به دیدار تراکتور و شباب الاهلی در عربستان نشان میدهد که در صورت پابرجا ماندن این موضع، امکان سفر این تیم به محل برگزاری مسابقات وجود نخواهد داشت. چنین اتفاقی نه تنها حذف یک بازی از برنامه رقابتها را در پی دارد، بلکه میتواند تبعات حقوقی و مالی نیز برای باشگاه و حتی ساختار مسابقات ایجاد کند و برنامهریزی کنفدراسیون فوتبال آسیا را با مشکل جدی مواجه سازد.
در کنار این مسائل، وضعیت حملونقل هوایی یکی از مهمترین دغدغههای برگزارکنندگان مسابقات محسوب میشود. بسیاری از خطوط هوایی منطقه پروازهای خود را محدود کردهاند و مسیرهای پروازی نیز با تغییراتی همراه شده است. هرچند برخی پروازها از سوی شرکتهای هواپیمایی قطر و امارات از سر گرفته شده، اما همچنان احتمال بسته شدن دوباره مسیرهای هوایی وجود دارد. برای تیمهایی که باید در زمان مشخص به محل برگزاری مسابقات برسند، چنین شرایطی میتواند باعث تأخیرهای پیشبینینشده و برهم خوردن برنامههای فنی شود.
این مشکل تنها به تیمها محدود نمیشود و گروههای اجرایی مسابقات را نیز در بر میگیرد. داوران، ناظران مسابقه، افسران اجرایی و تیمهای فنی VAR باید از کشورهای مختلف به محل برگزاری بازیها سفر کنند. در شرایطی که برخی شرکتهای هوایی پروازهای خود به منطقه را کاهش دادهاند و محدودیتهایی برای سفر وجود دارد، رسیدن این گروهها به عربستان نیز با دشواریهای زیادی همراه خواهد بود. نبود هر یک از این اجزای اجرایی میتواند حتی برگزاری یک مسابقه را با مشکل مواجه کند.
از سوی دیگر تیمهای شرق آسیا نیز برای حضور در مراحل بعدی مسابقات با مسیرهای طولانیتر و پیچیدهتری روبهرو خواهند شد. نمایندگان کشورهایی مانند ژاپن، مالزی و تایلند در صورت ادامه ناامنی در خلیج فارس ممکن است مجبور شوند از مسیرهای غیرمستقیم و طولانیتر برای سفر به منطقه استفاده کنند؛ مسیری که میتواند از آسیای مرکزی، روسیه یا ترکیه عبور کند و زمان و هزینه سفر را به شکل قابل توجهی افزایش دهد.
در چنین شرایطی کنفدراسیون فوتبال آسیا چند سناریوی مختلف را برای ادامه رقابتها در نظر گرفته و اعلام کرده تصمیم نهایی درباره نحوه برگزاری مسابقات تا دهم آوریل اتخاذ خواهد شد. در سناریوی نخست، مسابقات طبق برنامه در جده برگزار میشود؛ گزینهای که در صورت بهبود شرایط امنیتی قابل اجرا خواهد بود. سناریوی دوم انتقال بخشی از مسابقات به شهر ریاض است تا ریسکهای احتمالی کاهش یابد. در نهایت سناریوی سوم که بهعنوان گزینه اضطراری مطرح شده، تعویق رقابتها تا ماه مه و برگزاری متمرکز آنها در شهر دبی است.
مجموع این عوامل نشان میدهد که لیگ نخبگان آسیا در یکی از پیچیدهترین مقاطع خود قرار گرفته است. نااطمینانی امنیتی، محدودیتهای سفر، چالشهای سیاسی و مشکلات اجرایی همگی در کنار یکدیگر شرایطی را ایجاد کردهاند که تصمیمگیری برای ادامه مسابقات را دشوار کرده است. در حال حاضر به نظر میرسد کنفدراسیون فوتبال آسیا ناچار است با انعطافپذیری بیشتری برنامهریزی کند و برای هر سناریوی احتمالی آماده باشد؛ چرا که در فضایی که تحولات منطقهای میتواند در کوتاهترین زمان ممکن تغییر کند، حفظ ثبات در برگزاری یک تورنمنت قارهای کار سادهای نخواهد بود.
