سحر صحامیان در گفتوگو با ایلنا مطرح کرد:
با شخصیت «دریا» در «سفینه نجات» گریه کردم/ هوش مصنوعی نمیتواند جایگزین انسانها در دوبله شود
سحر صحامیان یکی از دوبلورهای انیمیشن «سفینه نجات» درباره ارتباط عاطفیاش با شخصیت «دریا»، تاثیر هوش مصنوعی بر دوبله و لزوم توجه به آموزش نسل جدید صحبت کرد.
سحر صحامیان دوبلور کاراکتر «دریا» در انیمیشن «سفینه نجات» در گفتگو با خبرنگار ایلنا، درباره پیوستن به این پروژه گفت: آقای سعید شیخزاده با من تماس گرفتند و گفتند شخصیتی برای این پروژه وجود دارد و اگر امکان دارد برای تست به استودیو بروم تا کارگردان پروژه صدای من را برای این شخصیت بشنود. تست را انجام دادیم و خوشبختانه همهچیز مورد قبول قرار گرفت و قرار شد کار را آغاز کنیم. اما در فاصلهای دو روزه، ناگهان دچار گرفتگی شدید صدا شدم؛ بهگونهای که تقریبا صدایم درنمیآمد. این مسئله پیش از شروع کار به یک چالش بزرگ و البته موجب اضطراب من تبدیل شد. با مراجعه به پزشک، مصرف دارو و انجام اقدامات درمانی مختلف، تلاش کردم شرایط صدا را بهتر کنم.
وی افزود: در نهایت سر کار حاضر شدم. از همان ابتدای گویندگی مرتب عذرخواهی میکردم و میگفتم نمیدانم چرا در این چند روز صدایم به این وضعیت دچار شده است اما آقای محمدیان و تیمشان بسیار آرام، خونگرم و مهربان بودند و مرتب به من اطمینان میدادند که شرایط خوب است. حتی این موضوع را مطرح کردند که شاید همین گرفتگی صدا برای شخصیت «دریا» مناسب باشد؛ چراکه سیاره آنها با مشکل خشکی و کمآبی مواجه است و شاید لازم بوده صدای شخصیت نیز حال و هوای متفاوتی داشته باشد.
این دوبلور درباره شخصیت «دریا» عنوان کرد: از آنجا که پیش از این برای عروسکهای تلویزیونی نیز گویندگی کرده بودم، شاید این تجربه تا حدودی کار را برایم آسانتر کرد. در چنین شرایطی ما به چیزی که هنوز ساخته نشده، روح میبخشیم و صدای گوینده است که میتواند به شخصیت جان بدهد. فکر میکنم این تجربه به من کمک کرد تا بتوانم شخصیت «دریا» را با وجود طراحی اولیه، در ذهن خود شکل دهم و برای آن صدا و شخصیت مناسبی ایجاد کنم. تجربهی بسیار جذاب و متفاوتی بود و امیدوارم بار دیگر چنین فرصتی برایم فراهم شود.
وی ادامه داد: «دریا» دختری بامزه و مؤدب است که در خانوادهای بااصالت در سیاره خود بزرگ شده است. مادرش در تربیت او نقش مهمی داشته و پدرش نیز کمک کرده تا شخصیت اصلی و هویت مستقل خود را پیدا کند. من تقریباً با تکتک لحظاتی که «دریا» تجربه میکرد، ارتباط برقرار کردم. با توجه به چالشهایی که همهی انسانها در زندگی با آنها مواجه هستند، حتی در برخی لحظات همراه با شخصیت گریه کردم و در برخی صحنهها احساس غرور داشتم. به ویژه در بخش پایانی فیلم، زمانی که دریا به نقطه امنی میرسد و درک تازهای از شرایط پیدا میکند و متوجه میشود باید به قهرمان داستان تبدیل شود و سیارهاش را نجات دهد، احساس بسیار عجیبی داشتم. در آن لحظات نوعی احساس غرور در من ایجاد میشد که شاید بتوان آن را با احساسی مقایسه کرد که هنگام شنیدن سرود ملی در یک جمع تجربه میکنیم؛ حالتی که حتی واکنش فیزیکی در بدن ایجاد میکند. من چنین حسی را در برخی صحنههای فیلم تجربه کردم.
این هنرمند تاکید کرد: حتی در لحظاتی که «دریا» با دیگر شخصیتها خداحافظی میکرد یا به دنبال آنها میگشت، آنقدر با شرایط او همراه شده بودم که اشک در چشمانم جمع میشد و دوباره آن را کنترل میکردم تا بتوانم به کار ادامه دهم. من واقعاً این شخصیت را دوست داشتم. «دریا» موجودی متفاوت، بامزه و دوستداشتنی بود و به نظرم طراحی و شخصیتپردازی آن نیز بسیار قابل توجه است.
صحامیان در بخش دیگری از گفتگو درباره تاثیر هوش مصنوعی بر دوبله توضیح داد: با توجه به حدود ۱۸ تا ۱۹سال تجربهای که در حوزه دوبله دارم، اگر بخواهم مشخصاً درباره تأثیر هوش مصنوعی بر دوبله صحبت کنم، فکر میکنم هنوز نمیتوان آن را جایگزین احساس انسانی دانست. ما در سالهای اخیر نمونههای مختلفی از موسیقی تولیدشده با هوش مصنوعی شنیدهایم. ممکن است این آثار از نظر فنی بسیار شبیه به کارهای یک خواننده باشند و حتی تداعیکننده صدای او شوند، اما آیا همان احساس واقعی را به مخاطب منتقل میکنند؟ به نظر من چنین اتفاقی نمیافتد. مخاطب در بسیاری از موارد متوجه میشود که با یک صدای مصنوعی مواجه است. در حوزه گویندگی نیز نمونههایی از استفاده از هوش مصنوعی برای بازسازی یا جایگزینی صدای گویندگان قدیمی داشتهایم. حتی اگر نتیجه از نظر فنی قابل قبول باشد، باورپذیری و حس واقعی اجرا را نمیتواند به طور کامل منتقل کند.
این دوبلور تصریح کرد: تصور کنیم یک فیلم را با صدای گویندگانی مانند استاد جلیلوند، عرفانی، والیزاده و دیگر بزرگان این حوزه بشنویم. آنچه این صداها به اثر اضافه میکنند، صرفا صدای یک انسان نیست، بلکه حاصل سالها تجربه، دانش، بازیگری و زندگی کردن با نقش است. به همین دلیل معتقدم هوش مصنوعی نمیتواند بهسادگی جایگزین این ویژگیها شود. البته شاید در برخی بخشها بتوان بهصورت موقت یا محدود از هوش مصنوعی استفاده کرد، اما اینکه این فناوری بتواند بهطور کامل جایگزین گوینده شود، به نظر من اتفاقی نیست که بتوان بهراحتی آن را پذیرفت.
وی درباره نسل جدید گویندگان ایران گفت: معتقدم نسل جدید بیش از هر چیز با عشق وارد این حرفه میشود. با توجه به شرایط مالی موجود در دوبله، بعید میدانم انگیزه اصلی بسیاری از افرادی که وارد این حوزه میشوند، مسائل مالی باشد. با این حال، فکر میکنم نسل جدید میتوانست از نظر آموزشی مورد توجه بیشتری قرار بگیرد. اگر آموزش در زمینه صداسازی، فن بیان، دانش گویندگی و مهمتر از همه اجرای نمایشی نقشها جدیتر گرفته شود، میتوان انتظار داشت دوبله ما پیشرفت بیشتری داشته باشد.
این هنرمند ادامه داد: در دوبله، صرفاً داشتن صدای خاص و متفاوت تعیینکننده نیست. ممکن است بسیاری از گویندگان قدیمی صدای معمولی داشته باشند، اما در اجرای نمایشی و پرداختن به نقش، فوقالعاده و بیهمتا باشند. همین توانایی در اجرای نقش باعث میشد مخاطب تصور کند آنها صاحب صداهایی کاملاً منحصربهفرد هستند. به نظرم این ویژگی در نسل جدید تا حدودی کمتر دیده میشود و گاهی از کنار آن ساده عبور میشود. امیدوارم آموزش و توجه به این بخش جدیتر شود.
صحامیان در پایان خاطرنشان کرد: امیدوارم همه ما در کنار یکدیگر از این حرفه مراقبت کنیم و نسبت به میراثی که از نسلهای گذشته به ما رسیده است، احساس مسئولیت داشته باشیم. دوبلهای که امروز در اختیار نسل جدید قرار گرفته، حاصل سالها تلاش و تجربه بزرگان این حوزه است و امیدوارم همه ما بتوانیم شایسته این میراث باشیم.
انیمیشن سینمایی «سفینه نجات»، محصول استودیوی اسکای فریم، به کارگردانی هادی محمدیان و تهیهکنندگی محمدامین همدانی از ۴ شهریور توسط پخش بهمنسبز در سینماهای سراسر کشور اکران خود را آغاز کرده است.
