مدیرکل میراث فرهنگی استان یزد در گفتگو با ایلنا:
احیای پروژههای متوقف شده در بزرگترین شهر خشتی جهان/ مرمت ۱۰ نقطه تاریخی یزد آغاز شده است
بافت تاریخی یزد بهعنوان نخستین شهر خشتی جهان که در فهرست یونسکو به ثبت رسیده است، به دلیل توقف و کمبود اعتبار طی سالیان گذشته با چالش مرمت و احیای بخشهای مختلف این بزرگترین عرصه خشتی جهان مواجه بود. اکنون و با اولویتبندی طرحهای میراث فرهنگی، فعال شدن دوباره پروژههای متوقف شده و تمرکز بر تعهدات ثبت جهانی، مسیر تازهای برای صیانت از هویت تاریخی یزد و تقویت گردشگری فرهنگی این شهر گشوده است.
به گزارش خبرنگار ایلنا، بافت تاریخی یزد، سالها با چالشهایی همچون فرسودگی بناها مواجه بود که علاوه بر تهدید اصالت تاریخی شهر، روند توسعه گردشگری فرهنگی را نیز کند کرده بود. حالا اما به گفته مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان یزد، با بازنگری در برنامههای اجرایی، اولویتبندی پروژههای شاخص میراث فرهنگی در سطح شهر یزد و شهرستانهای استان، مجموعهای از طرحهای مرمتی که بعضا برای سالها متوقف مانده بودند، دوباره فعال شدهاند. این روند میتواند ضمن حفاظت از میراث ارزشمند یزد، زمینهساز پایداری بافت تاریخی و تقویت جایگاه این شهر در نقشه گردشگری کشور و جهان باشد.
بیرون کشیدن حصار تاریخی یزد
سیدمحمد رستگاری، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان یزد در گفتوگو با ایلنا، از اولویتبندی پروژههای مهم میراث فرهنگی در مرکز استان و شهرستانها براساس برنامههای پنجساله وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خبر داد و گفت: با برنامهریزی متناسب با منابع اعتباری مختلف تلاش شده پروژههایی که سالها متوقف مانده بود دوباره اجرایی شوند.
او با اشاره به تعهدات ناشی از ثبت جهانی بافت تاریخی یزد افزود: این تعهدات در برنامههای میانمدت و بلندمدت استان در اولویت قرار دارد و اجرای آنها با جدیت دنبال میشود. در همین راستا، سفرهای متعدد وزیر میراث فرهنگی، معاونان و مدیران کل به استان انجام شده و با همراهی استاندار و مسئولان استانی، پروژههای مرمتی متعددی وارد فاز اجرا شده یا از رکود خارج شدهاند.
رستگاری یکی از مهمترین اقدامات جاری را مرمت و احیای حصار تاریخی یزد اعلام کرد و گفت: یزد از معدود شهرهای تاریخی کشور است که حصاری ارزشمند از دورههای مختلف تاریخی، بهویژه دوره آلمظفر، با طول حدود ۴.۷ کیلومتر دارد. بخشی از این حصار در سالهای گذشته مرمت شده و در ادامه، با انتخاب مشاور تخصصی، تعیین دقیق مسیر و حریم حصار در دستور کار قرار گرفته است.
به گفته مدیرکل میراث فرهنگی یزد، امسال عملیات مرمت در ۱۰ نقطه از حصار تاریخی شهر در حال انجام است که تأثیر قابلتوجهی در احیای میراث فرهنگی خواهد داشت. در این طرح، بخشهایی از دروازههای تاریخی از جمله دروازه مهریز شاهی، دروازه کوشک نو، مجموعه ورودی شاه ابوالقاسم، مجموعه دروازه یوزداران و بخشهایی از حصار در محدوده خیابانهای سید گلسرخ، مهدی و محدوده فرمانداری، تحت مرمت قرار گرفتهاند.
برنامه مرمت برای بقعه های تاریخی
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان یزد از اجرای برنامههای آموزشی همزمان با مرمت بافت تاریخی شهر یزد خبر داد و گفت: برپایی بنرهای آموزشی و کارگاههای خشت مالی در نقاط مختلف شهر، فرصتی برای آشنایی گردشگران، دانشآموزان و علاقهمندان با شیوههای سنتی ساختوساز در بافت تاریخی یزد فراهم کرده و این اقدامات در قالب پروژههای آموزشی بافت تاریخی دنبال میشود.
او در ادامه به مرمت بقعهها و بناهای ارزشمند در دل بافت تاریخی یزد اشاره کرد و افزود: با حمایت استانداری یزد، عملیات تکمیل آرایههای بقعه بانو ستی فاطمه، همسر امیرچخماق، در مجاورت مجموعه امیرچخماق در حال انجام است. همچنین مرمت آرایهها، خطوط و کتیبههای بقعه سید رکنالدین که سالها به دلیل کمبود اعتبار متوقف مانده بود، با دستور استاندار و فعالیت چندین تیم تخصصی از سر گرفته شده است.
مدیرکل میراث فرهنگی یزد گفت: در سفر اخیر وزیر میراث فرهنگی به استان، بقعه سید شمسالدین، فرزند سید رکنالدین، که از بناهای آسیبپذیر به شمار میرود، مورد بازدید قرار گرفت و دستورات لازم برای حفاظت و مرمت این مجموعه نیز صادر شد.
آغاز مرمت زندان اسکندر و خانه های تاریخی
وی با اشاره به وضعیت برخی بناهای پر بازدید گردشگری یزد افزود: خانه تاریخی لاریها و مجموعه زندان اسکندر (مدرسه ضیائیه) که به دلیل آسیبدیدگی بدنهها، جدارهها و دربها شرایط مناسبی نداشتند، طی دو ماه گذشته وارد فاز مرمت شدهاند و تلاش میشود این دو بنای شاخص برای بازدیدهای نوروزی آماده و بازگشایی شوند.
رستگاری در پایان تاکید کرد: رویکرد ادارهکل میراث فرهنگی استان، تداوم اجرای پروژههای اولویتدار، پاسخ به تعهدات ثبت جهانی یزد و جلوگیری از توقف دوباره طرحهای مرمتی است تا با حفظ اصالت تاریخی، زمینه رونق گردشگری و صیانت از میراث ارزشمند یزد فراهم شود.