رازهای پزشکی ایران باستان در شاهنامه فردوسی
کتاب نگاهی به تاریخ پزشکی ایران در شاهنامه فردوسی، نوشته محمد رسولی، شاهنامهپژوه معاصر، از سوی نشر سبزان منتشر شد؛ اثری که برای نخستینبار تاریخ پزشکی ایران را با تکیه بر متن شاهنامه بهصورت مستقل و منسجم بررسی میکند.
به گزارش ایلنا به نقل از موسسه فرهنگی و مطالعاتی بزرگمهر حکیم، کتاب نگاهی به تاریخ پزشکی ایران در شاهنامه فردوسی، اثر تازه محمد رسولی، شاهنامهپژوه و پژوهشگر مطالعات میانرشتهای، برای نخستینبار، تاریخ پزشکی ایران را با تکیه بر متن شاهنامه فردوسی بهصورت مستقل و منسجم بررسی میکند.
این کتاب در ۱۱۶ صفحه و در قالب ده فصل، کوشیده است شاهنامه را نهتنها بهعنوان یک اثر ادبی و حماسی، بلکه بهمثابه منبعی ارزشمند برای شناخت نگرش ایرانیان کهن به پزشکی، بیماری، درمان و جایگاه پزشک بازخوانی کند، رویکردی که میتواند افق تازهای در مطالعات شاهنامهپژوهی و تاریخ علم در ایران بگشاید.
در فصل نخست این کتاب، نگاهی کلی به پزشکی در شاهنامه ارائه شده و در فصل دوم، ابیات مرتبط با مفاهیم پزشکی بررسی میشود. فصل سوم به جستارهای پزشکی در تاریخ ایران اختصاص دارد و در فصل چهارم، پزشکان نامدار دوران کهن و باستان معرفی میشوند.
نویسنده در فصل پنجم، به تخصصهای مختلف پزشکی در ایران قدیم میپردازد و فصل ششم کتاب، دیدگاه ایرانیان عهد کهن نسبت به بیماریها و شیوههای درمان را واکاوی میکند. در فصل هفتم نیز، تاریخ پزشکی ایران مرور شده و فصلهای هشتم و نهم به بررسی پژوهشهای انجامشده در این حوزه اختصاص دارد و فصل انتهایی نیز انواع مکاتب پزشکی در ایران باستان را تشریح میکند.
محمد رسولی در توضیح انگیزه نگارش این کتاب میگوید: شاهنامه تنها روایت حماسه و اسطوره نیست؛ این اثر بزرگ، بازتابدهنده دانشها و نظامهای فکری ایران کهن است. پزشکی، درمان و نگاه ایرانیان به سلامت جسم و روان، لایهای مغفولمانده در مطالعات شاهنامه بود که در این کتاب تلاش کردهام آن را با رویکردی علمی و مستند بازخوانی کنم.
او تاکید میکند: شاهنامه میتواند بهعنوان یکی از کهنترین منابع شناخت تاریخ علم و پزشکی در ایران مورد توجه پژوهشگران قرار گیرد؛ نگاهی که پیوندی تازه میان ادبیات کلاسیک و علوم انسانی و پزشکی برقرار میکند.
محمد رسولی از جمله شاهنامهپژوهان معاصر است که سالیان متمادی با نگاهی علمی و مبتنی بر پژوهشهای دانشگاهی به واکاوی شاهنامه فردوسی پرداخته است. او پیشتر یافتهها و دیدگاههای نوین خود را در کتاب «نگاهی نو به شاهنامه» منتشر کرده و آثار متعددی در حوزه فرهنگ، تاریخ و ایرانشناسی به جامعه علمی و فرهنگی کشور ارائه داده است.