روسیه برای نبرد بزرگ آماده میشود؛ آیا اروپا وارد جنگ خواهد شد؟
افزایش تحرکات نظامی روسیه، تشدید حملات هوایی و گزارشها درباره احتمال بسیج گسترده نیروها، از آمادهسازی مسکو برای مرحلهای تازه و سختتر در جنگ اوکراین حکایت دارد؛ مرحلهای که میتواند پای اروپا را بیش از گذشته به این جنگ باز کند.
به گزارش ایلنا، پایگاه خبری «النشره» در تحلیلی نوشت: از آغاز جنگ روسیه و اوکراین در فوریه ۲۰۲۲، مسکو تلاش کرده موازنه قدرت را در مرزهای غربی خود تغییر دهد، اما مقاومت شدید اوکراین مانع از تحقق کامل اهداف روسیه شده است. اکنون با شکست تلاشهای متعدد برای برقراری آتشبس و تشدید حملات دو طرف، این پرسش مطرح است که آیا جنگ به سمت کاهش تنش پیش خواهد رفت یا وارد مرحلهای خطرناکتر خواهد شد.
روسیه در حال حاضر حدود ۱۱۴ تا ۱۱۶ هزار کیلومتر مربع از خاک اوکراین، معادل نزدیک به ۲۰ درصد از مساحت این کشور، را در کنترل دارد. مسکو کنترل کامل کریمه و تقریبا تمام منطقه لوهانسک را در اختیار گرفته و بخشهای گستردهای از دونتسک، زاپروژیا و خرسون را نیز تحت کنترل دارد. با این حال، این پیشروی طی بیش از چهار سال جنگ، هزینه انسانی و نظامی سنگینی برای روسیه به همراه داشته است.
در ماههای اخیر و همزمان با بنبست تلاشهای دیپلماتیک، حملات موشکی و پهپادی روسیه و اوکراین نیز تشدید شده است. زیرساختهای انرژی، مراکز حیاتی، بنادر و تأسیسات لجستیکی دو طرف هدف حملات قرار گرفتهاند و جنگ بیش از پیش به یک نبرد فرسایشی تبدیل شده است؛ جنگی که در شرایط کنونی نشانه جدی از پایان یا دستیابی به توافق صلح برای آن دیده نمیشود.
در همین شرایط، مجموعهای از تحولات از آمادهسازی روسیه برای آغاز عملیات زمینی گستردهتر حکایت دارد:
نخست، رهبری سیاسی روسیه خواستار تصرف کامل منطقه دونتسک تا پایان سال ۲۰۲۶ است، هرچند فرماندهان نظامی برای تحقق این هدف تا مارس ۲۰۲۷ زمان خواستهاند؛ چرا که نیروهای روسیه همچنان با مقاومت شدید اوکراین در منطقه موسوم به «کمربند دژها» مواجه هستند.
دوم، روسیه با تشدید حملات هوایی به شبکه برق، زیرساختهای حملونقل، انبارهای لجستیکی و مراکز تولید و نگهداری پهپاد و مهمات اوکراین، تلاش میکند توان پشتیبانی ارتش این کشور را پیش از آغاز احتمالی عملیات زمینی گسترده تضعیف کند.
سوم، بر اساس ارزیابی برخی نهادهای اطلاعاتی غربی، روسیه حجم قابل توجهی از تجهیزات مهندسی و ماشینآلات سنگین را از ماریوپل به محور هولیاپوله-پولوگِی در منطقه زاپروژیا منتقل کرده و همزمان در این محور به احداث استحکامات و تجمع نیروهای نظامی پرداخته است. این تحرکات میتواند مقدمهای برای حمله زمینی جدید روسیه در جنوب اوکراین باشد.
چهارم، سرویسهای اطلاعاتی اوکراین در حال بررسی اطلاعات محرمانهای هستند که از دستور مسکو برای تهیه سناریوهای حمله زمینی به مناطق شمالی اوکراین و حتی کییف حکایت دارد. با این حال، تاکنون نشانهای از استقرار گسترده نیروهای تهاجمی روسیه در مرزهای شمالی مشاهده نشده است.
پنجم، برخی منابع رسانهای در روسیه از بررسی طرحی برای بسیج و جذب گسترده نیرو خبر دادهاند؛ اقدامی که هدف آن جبران تلفات انسانی و تأمین نیروی لازم برای عملیاتهای زمینی احتمالی است. بر اساس این گزارشها، مسکو به دنبال جذب دستکم ۶۰۰ هزار نیروی جدید تا پایان سال ۲۰۲۷ است.
ششم، همزمان با آموزش حدود ۱۰۰ هزار نیروی اوکراینی توسط هیأتهای نظامی اروپایی، اتحادیه اروپا نیز چارچوب وامی به ارزش ۹۰ میلیارد یورو برای تأمین نیازهای دفاعی اوکراین در سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ تصویب کرده است. کشورهای اروپایی تاکنون نیز بیش از ۷۷ میلیارد یورو کمک نظامی در اختیار کییف قرار دادهاند.
در مجموع، پس از افزون بر چهار سال جنگ، روسیه نتوانسته به پیروزی قاطعی که در ابتدا به دنبال آن بود دست یابد و اوکراین نیز موفق به بازپسگیری مناطق تحت کنترل روسیه نشده است. در نتیجه، جنگ به یک نبرد فرسایشی و طولانی تبدیل شده که علاوه بر تلفات سنگین، زیرساختهای دو کشور را نیز هدف قرار داده است.
با این حال، افزایش تحرکات نظامی روسیه، تشدید حملات هوایی و احتمال آغاز عملیات زمینی گسترده، میتواند ماههای آینده را به یکی از خطرناکترین مقاطع جنگ تبدیل کند؛ مقطعی که ممکن است بار دیگر معادلات میدانی را تغییر دهد و در صورت گسترش درگیری، کشورهای اروپایی را بیش از گذشته درگیر جنگ اوکراین کند.
