نیویورکتایمز نوشت:
رمزگشایی از گره کور در مذاکرات تهران–واشنگتن
یک رسانه آمریکایی نوشت کندی و پیچیدگی مذاکرات میان تهران و واشنگتن صرفا به اختلافات هستهای محدود نیست، بلکه ریشه در مجموعهای از بیاعتمادیهای انباشته، سوابق سیاسی و اختلافات راهبردی دارد که عملا مسیر هرگونه توافق پایدار را با گرهی پیچیده و چندلایه مواجه کرده است.
به گزارش ایلنا، روزنامه آمریکایی نیویورک تایمز در تحلیلی، ریشه اصلی بنبست در مذاکرات میان ایران و ایالات متحده آمریکا را نه صرفا در اختلافات فنی هستهای، بلکه در «بحران عمیق بیاعتمادی» میان دو طرف ارزیابی کرده است.
بر اساس این گزارش، تهران با تردید جدی به هرگونه توافق جدید مینگرد؛ چراکه تجربه خروج یکجانبه دولت آمریکا از توافق هستهای سال ۲۰۱۵ در دوره دونالد ترامپ، این نگرانی را تقویت کرده که هر توافقی ممکن است مجدداً بهدلایل سیاسی لغو شود. در مقابل، واشنگتن نیز با استناد به سوابق هستهای ایران، بر ضرورت تشدید نظارت و راستیآزمایی تأکید دارد.
این روزنامه مینویسد که همین سابقه، باعث شده ایران در مذاکرات بعدی خواستار دریافت تضمینهای حقوقی برای جلوگیری از تکرار چنین سناریویی شود؛ مطالبهای که با ساختار سیاسی آمریکا و عدم امکان تعهد دولتهای بعدی، عملا به بنبست خورده است.
از سوی دیگر، همزمانی مذاکرات با تحرکات و تهدیدات نظامی آمریکا، از نگاه تهران نشانهای از نبود صداقت در مسیر دیپلماسی تلقی میشود؛ بهگونهای که گفتوگوها بیش از آنکه مسیری مستقل برای حلوفصل اختلافات باشند، بهعنوان ابزاری تاکتیکی در کنار فشار میدانی ارزیابی میشوند.
در این میان، عدم توازن در نوع امتیازات نیز یکی از گرههای اصلی مذاکرات عنوان شده است؛ بهطوری که از ایران انتظار میرود اقدامات غیرقابل بازگشت انجام دهد، در حالی که امتیازات آمریکا—مانند رفع تحریمها—ماهیتی موقتی و قابل بازگشت دارند. همین مسئله باعث شده تهران بر رویکرد «گامبهگام» تأکید کند تا امکان راستیآزمایی متقابل فراهم شود.
در مقابل، آمریکا با طرح اتهامات مربوط به عدم شفافیت هستهای ایران، خواستار محدودیتها و نظارتهای سختگیرانهتر است؛ موضوعی که به شکلگیری یک چرخه معیوب از بیاعتمادی دامن زده و هرگونه توافق را پیچیدهتر کرده است.
این گزارش همچنین به نقش عوامل منطقهای، از جمله نزدیکی واشنگتن به اسرائیل اشاره کرده و آن را یکی دیگر از دغدغههای تهران در مسیر مذاکرات دانسته است.
نیویورک تایمز تأکید میکند که مذاکرات کنونی دیگر صرفا بر سر جزئیات فنی نیست، بلکه به آزمونی برای سنجش توان دو طرف در عبور از یک میراث سنگین بیاعتمادی تبدیل شده است؛ میراثی که میتواند مسیر هر توافق احتمالی را با چالش جدی مواجه کند.