افزایش انزوای آمریکا؛ آیا ترامپ در مسیر عقبنشینی قرار گرفته است؟
با تغییر محسوس لحن ترامپ و کمرنگشدن اهداف اعلامی جنگ علیه ایران، نشانهها حاکی از آن است که واشنگتن بهدنبال یافتن راهی برای خروج از بحران است؛ در مقابل، تهران همچنان بر شروط خود پافشاری میکند. این تحولات، احتمال پایان جنگ از سوی آمریکا بدون تلاش جدی برای بازگشایی تنگه هرمز را تقویت کرده است.
به گزارش ایلنا به نقل از الاخبار، در روزهای اخیر، این پرسش بهطور جدی مطرح شده که آیا رئیسجمهور آمریکا عملا مقدمات پایان جنگ را فراهم میکند؟ بهویژه آنکه برخی مواضع او حاکی از عقبنشینی تدریجی از اهداف اولیه- اهداف تعدیلشدهای مانند بازگشایی تنگه هرمز یا وادارکردن ایران به تحویل ذخایر اورانیوم غنیشده ۶۰ درصدی- به نظر میرسد.
این تغییر رویکرد در شرایطی رخ میدهد که افزایش قیمت سوخت در آمریکا، بهویژه عبور قیمت هر گالن بنزین از ۴ دلار، به یکی از موضوعات اصلی رسانهها تبدیل شده و نگرانیهایی درباره تأثیر آن بر عملکرد حزب جمهوریخواه در انتخابات میاندورهای ایجاد کرده است. همزمان، جنگ ایران موجب شکاف در میان جمهوریخواهان و بدنه محافظهکار شده و انتقاداتی نسبت به ترامپ مطرح شده که او را به کشیدهشدن به جنگ تحت تأثیر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل متهم میکند.
در مقابل، موضع ایران نشاندهنده افزایش اعتمادبهنفس در برابر آنچه ناکامی آمریکا و اسرائیل خوانده میشود، است. عباس عراقچی در گفتوگو با شبکه الجزیره تأکید کرد که تهران بهدنبال «توقف کامل جنگ در همه جبههها» است و صرفا به آتشبس محدود رضایت نخواهد داد.
ترامپ نیز در گفتوگو با روزنامه نیویورک پست مدعی شد که «جنگ با ایران بهزودی پایان خواهد یافت» و کشورهایی که از تنگه هرمز استفاده میکنند، باید خود برای بازگشایی آن اقدام کنند. وی همچنین تأکید کرد که مأموریت اصلیاش «جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای» بوده است.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که اختلافات میان آمریکا و متحدان اروپایی افزایش یافته است. برخی کشورهای اروپایی از جمله بریتانیا، اسپانیا و ایتالیا از همکاری نظامی با واشنگتن خودداری کردهاند و حتی اجازه استفاده از پایگاههای خود را ندادهاند. در همین راستا، گزارشهایی از انتقاد ترامپ از کشورهایی مانند فرانسه نیز منتشر شده، هرچند پاریس برخی از این ادعاها را رد کرده است.
در تحولی دیگر، چین و پاکستان ابتکاری پنجمرحلهای برای پایان جنگ ارائه دادهاند که شامل توقف فوری درگیریها، آغاز مذاکرات صلح، حفاظت از غیرنظامیان، احترام به حاکمیت کشورها و بازگشت امنیت به تردد دریایی در تنگه هرمز است.
در سطح منطقهای نیز تلاشهای دیپلماتیک ادامه دارد؛ از جمله سفر تمیم بن حمد آل ثانی به امارات و دیدار با محمد بن زاید آل نهیان، با هدف تأکید بر راهحلهای سیاسی و کاهش تنشها.
در عین حال، عراقچی اعلام کرد که پیامهایی را از سوی استیو ویتکاف دریافت میکند، اما این پیامها به معنای آغاز مذاکرات نیست و از طریق کانالهای غیرمستقیم منتقل میشوند.
در میدان نیز درگیریها ادامه دارد. ایران از حملات پهپادی به اهدافی در سرزمینهای اشغالی خبر داده و اعلام کرده مراکز راهبردی و زیرساختی هدف قرار گرفتهاند. در مقابل، ارتش آمریکا از انجام هزاران حمله به اهدافی در داخل ایران طی هفتههای اخیر سخن گفته است.
مجموع این تحولات نشان میدهد که جنگ وارد مرحلهای پیچیده شده؛ مرحلهای که در آن، نشانههای تمایل آمریکا به خروج تدریجی در کنار اصرار ایران بر شروط خود، آینده این درگیری را در هالهای از ابهام قرار داده است.
