قطع استارلینک، پهپادهای روسیه را زمینگیر کرد
قطع شبکه استارلینک توسط کییف، با هماهنگی شرکت SpaceX، ارتباطات نظامی روسیه در خطوط مقدم اوکراین را فلج کرد و مانع از هماهنگی و هدایت پهپادهای این کشور شد.
به گزارش ایلنا به نقل از ارمنیوز، در اوایل فوریه ۲۰۲۶، مقامات کییف اعلام کردند که مسکو دسترسی به صدها هزار ایستگاه استارلینک در خطوط مقدم را از دست داده است. این اقدام پس از هماهنگی مستقیم با شرکت SpaceX و به منظور جلوگیری از استفاده غیرمجاز روسها انجام شد و طی چند ساعت ارتباطات گسترده و ناگهانی قطع شد.
قطع شبکه تأثیر مستقیم بر سیستم فرماندهی و کنترل روسیه گذاشت. به گزارش واشنگتنپست، حملات روسیه در چند محور متوقف شد و هماهنگی میان یگانهای مستقر در جبهه از بین رفت، چرا که این نیروها برای تبادل دستورات و دادههای لحظهای به اینترنت ماهوارهای متکی بودند.
تأثیر این اقدام بیش از همه بر پهپادهای روسی محسوس بود. این پهپادها با بهرهگیری از شبکه استارلینک، امکان ارسال ویدئو زنده از عمق خاک اوکراین و افزایش برد عملیاتی را داشتند. با قطع شبکه، روسها مجبور شدند به جایگزینهای فضایی کمکارآمدتر و آسیبپذیر در برابر اختلال بازگردند، که باعث کاهش دقت و هماهنگی حملات شد.
کارشناسان معتقدند این اختلال یا فقدان دسترسی به شبکههای ارتباطی فضایی، به ویژه استارلینک، بحران لجستیکی واقعی در صفوف ارتش روسیه ایجاد کرد و از صرفا یک قطع ارتباط ساده فراتر رفت؛ بهطوری که نظم و فرماندهی یگانها نیز مختل شد.
با این حال، برخی کارشناسان هشدار میدهند که گزارشهای مربوط به قطع شبکه اغلب از منابع اوکراینی یا منابع غیررسمی روسیه منتشر شده و باید با احتیاط تحلیل شود. به گفته سرهنگ نضال زهوی، وابستگی کامل به ماهوارههای شرکتهای غربی در یک مناقشه مستقیم با غرب منطقی نیست و هر کشوری، به ویژه روسیه، برای مدیریت عملیات نظامی نیاز به جایگزینهای بومی و مستقل دارد.
این بحران نشان داد که جنگ روسیه و اوکراین از میدانهای سنتی به عرصه دیجیتال و کنترل شبکهها منتقل شده است؛ جایی که اینترنت ماهوارهای و فناوریهای دیجیتال جزئی حیاتی از سیستم فرماندهی و کنترل محسوب میشوند، به ویژه در مدیریت پهپادها و سامانههای تسلیحاتی دقیق.
دکتر محمد عزام، مشاور تحول دیجیتال، میگوید این اتفاق نمونهای از نقش محوری فناوری در جنگهای مدرن است؛ شبکه استارلینک از ابتدای جنگ به یکی از ابزارهای کلیدی پشتیبانی از نیروهای اوکراینی در چارچوب حمایت آمریکا و ناتو تبدیل شد. تلاش روسیه برای استفاده غیرمجاز از شبکه باعث از کار افتادن تجهیزات و قطع گسترده ارتباطات شد و نیروهای روس مجبور شدند به روشهای سنتی و کمکارآمد بازگردند.
عزام میافزاید که فناوریهای مدرن، به ویژه ماهوارهها و پهپادها، نقش مستقیم در جمعآوری اطلاعات لحظهای، تبادل داده و هماهنگی عملیات دارند و استفاده دوگانه از این فناوریها در جنگها رو به گسترش است. این روند نشان میدهد که در آینده، توانایی کنترل دیجیتال و فناوری نظامی، نقش تعیینکنندهای در نتیجه درگیریها خواهد داشت و دیگر صرفا قدرت نظامی سنتی عامل اصلی نخواهد بود.
