انفجارهای انتحاری در عراق؛ تهدیدی محدود یا زنگ خطر امنیتی؟
بازگشت حملات انتحاری «داعش» در استان الانبار عراق، نگرانیها و پرسشهای بسیاری را به دنبال داشته است. این تحولات همزمان با خروج نیروهای آمریکایی از پایگاه عینالأسد و ناآرامیها در مناطق مرزی سوریه با عراق و نیز انتقال زندانیان داعش رخ داده است.
به گزارش ایلنا به نقل از عربی۲۱، سازمان امنیت ملی عراق جمعه گذشته اعلام کرد که نیروهایش در استان الانبار موفق شدند مأمنی که گروه موسوم به «امنیت الانبار» و همراهانش در آن مستقر بودند را محاصره کنند. در جریان این عملیات، دو تروریست حاضر در محل خود را منفجر کردند. این حادثه دومین مورد در طول دو هفته اخیر در استان الانبار است؛ پیش از آن، در ۲۷ ژانویه، پلیس محلی موفق شد یک انتحاری با کمربند انفجاری را در نزدیکی رستورانی در مرکز شهر رمادی بازداشت کند.
از زمان اعلام شکست داعش در عراق در سال ۲۰۱۷، دیگر هیچ حمله انتحاری یا انفجار خودروهای بمبگذاریشدهای ثبت نشده بود. داعش در سال ۲۰۱۴ بخش بزرگی از عراق را تصرف و خود را «دولت اسلامی عراق و شام» اعلام کرده بود.
فیصل العیساوی، نماینده استان الانبار در پارلمان عراق، با اشاره به این تحولات میگوید: تدابیر امنیتی در مرزهای عراق و سوریه و بازرسیهای دقیق، مسیرهای مخفی داعش را محدود کرده است. او افزود که پیشبینی میشد این افراد یا در عراق یا سوریه یا مناطق صحرایی بین دو کشور شناسایی شوند و وقتی با نیروهای امنیتی مواجه شوند، دست به انفجار یا خودکشی بزنند.
العیساوی همچنین تأکید کرد که خروج نیروهای آمریکایی از پایگاه عینالأسد پایان سال گذشته، باعث از دست رفتن برخی امکانات، اطلاعات و پهپادهای نظارتی شده، اما این مسأله ارتباط مستقیمی با حملات اخیر ندارد. او خاطرنشان کرد که این گروهها همچنان در صحرا حضور دارند و هرگونه محدودیت امنیتی باعث میشود که به همین شکل و با حملات محدود خود را نشان دهند.
عبدالله الجغیفی، مشاور کمیته امنیت و دفاع پارلمان عراق در استان الانبار، نیز گفت که حملات اخیر ادامه فعالیتهای داعش در عراق است و بیشتر در مناطق صحرایی وسیع مانند وادی حوران رخ میدهد. او افزود که فرار زندانیان داعش در سوریه و ورود آنها به خاک عراق، پیامهایی برای جذب نیرو و آمادگی برای مرحله بعدی دارد، اما این اقدامات توانایی مقابله با نیروهای امنیتی عراق را ندارد.
رهبران عشایر و مسئولان امنیتی محلی بر این باورند که همکاری نیروهای امنیتی با مردم و اقدامات اطلاعاتی دقیق، تلاشهای داعش را ناکام خواهد گذاشت. همچنین، نبود حمایت تکنیکی و نظارتی نیروهای آمریکایی، محدودیتهایی ایجاد میکند، اما آمادگی نیروهای عراقی همچنان بالا است.
طبق گزارشها، تعداد اعضای داعش در سوریه طی سال گذشته از حدود ۲۰۰۰ نفر به ۱۰ هزار نفر افزایش یافته است؛ با این حال، گزارشهای دیگر تعداد آنها را حدود ۳۰۰۰ نفر در عراق و سوریه تخمین زدهاند. مقامات آمریکایی نیز در سال ۲۰۲۴ حدود ۲۵۰۰ نفر از اعضای این گروه را آزاد در منطقه ارزیابی کردهاند. اخیرا عراق پذیرفته است که حدود ۷۰۰۰ نفر از اعضای زندانی داعش در سوریه را برای محاکمه به کشور بازگرداند.
بهطور کلی، تحلیلگران بر این باورند که حملات اخیر داعش بیشتر پیامی برای اعضای خود و آزمایش ظرفیت عملیاتی است و تهدیدی گسترده علیه امنیت عراق در حال حاضر محسوب نمیشود، اما نیاز به مراقبت و آمادهباش مداوم نیروهای امنیتی وجود دارد.
