عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی فارس:
دیمکاری راهبردی برای عبور از بحران آب است/ ۸۲ درصد منابع آب فارس از منابع زیرزمینی تأمین میشود
معاون پژوهش، فناوری و انتقال یافتههای مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس با تأکید بر ضرورت توسعه زراعت دیم و افزایش بهرهوری از آب باران، این شیوه تولید را یکی از راهکارهای اساسی برای مقابله با بحران آب، کاهش فشار بر منابع زیرزمینی و تقویت امنیت غذایی کشور دانست.
به گزارش ایلنا، هادی پیراسته انوشه با اشاره به ظرفیت گسترده اراضی دیم کشور اظهار کرد: توسعه زراعت دیم میتواند ضمن کاهش وابستگی بخش کشاورزی به منابع آب زیرزمینی، زمینه افزایش تولید محصولات کشاورزی و تقویت امنیت غذایی کشور را فراهم کند.
وی افزود: اراضی دیم کشور حدود ۶.۶ میلیون هکتار وسعت دارد و سالانه بیش از ۱۰ میلیون تن محصول زراعی تولید میکند؛ بنابراین یکی از مهمترین راهکارهای پیشرو، افزایش بهرهوری از نزولات آسمانی و مدیریت صحیح آب باران در عرصههای دیم است.
معاون پژوهش، فناوری و انتقال یافتههای مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس با اشاره به وضعیت منابع آبی استان گفت: در فارس حدود ۶۵ هزار حلقه چاه مجاز و بیش از ۱۲ هزار حلقه چاه غیرمجاز وجود دارد و حدود ۸۲ درصد منابع آب استان از منابع زیرزمینی تأمین میشود.
پیراسته انوشه ادامه داد: این شرایط ضرورت حرکت به سمت الگوهای تولید کمآببر و کاهش وابستگی کشاورزی به منابع زیرزمینی را بیش از گذشته آشکار کرده است و در این میان، توسعه و احیای ظرفیتهای زراعت دیم میتواند نقش مؤثری در مدیریت منابع آب داشته باشد.
کاهش ۵۰ هزار هکتاری اراضی دیم فارس
وی با اشاره به روند کاهش سطح اراضی دیم استان فارس اظهار کرد: سطح اراضی دیم فارس از بیش از ۲۳۰ هزار هکتار به حدود ۱۸۰ هزار هکتار کاهش یافته است و حفظ و احیای این ظرفیت باید به عنوان یکی از اولویتهای بخش کشاورزی استان مورد توجه قرار گیرد.
این عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، باغهای دیم را نیز از ظرفیتهای مهم استان عنوان کرد و گفت: فارس با بیش از ۱۲۲ هزار هکتار باغ دیم بارور، جایگاه ویژهای در تولید محصولات باغی دیم کشور دارد و این ظرفیت در شرایط محدودیت منابع آبی میتواند به استمرار تولید و حفظ اشتغال بخش کشاورزی کمک کند.
پیراسته انوشه استفاده از ارقام متحمل به خشکی و سازگار با شرایط اقلیمی، توسعه گونههای کمآببر، اجرای آبیاری مکمل در اراضی دیم و بهبود روشهای مدیریت آب را از مهمترین راهکارهای افزایش بهرهوری در این بخش برشمرد.
وی تأکید کرد: بهرهگیری از دانش و فناوریهای نوین باید به گونهای باشد که حداکثر استفاده از نزولات آسمانی صورت گیرد و کشاورزان بتوانند با اتکا به ظرفیت طبیعی اراضی، تولید پایدار و اقتصادی داشته باشند.
معاون پژوهش، فناوری و انتقال یافتههای مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس همچنین بر ضرورت جلوگیری از تخریب و تغییر کاربری اراضی دیم تأکید کرد و گفت: حفظ این اراضی باید بخشی از راهبرد مدیریت منابع آب و تولید پایدار باشد و برنامهریزی برای صیانت از آنها با جدیت دنبال شود.
دیمکاری، تولید درجه دو نیست
پیراسته انوشه در جمعبندی سخنان خود تصریح کرد: زراعت دیم نباید به عنوان شیوهای ثانویه یا کماهمیت در تولید کشاورزی تلقی شود؛ بلکه در شرایط تشدید بحران آب، دیمکاری یک راهبرد اصلی برای تولید پایدار و تأمین امنیت غذایی کشور است.
وی افزود: حمایت از کشاورزان دیمکار، توسعه ارقام متحمل به خشکی، اصلاح الگوی کشت متناسب با ظرفیتهای اقلیمی و سرمایهگذاری در فناوریهای مدیریت آب باران باید در اولویت سیاستهای بخش کشاورزی قرار گیرد.
توسعه کشاورزی دیم، مدیریت علمی نزولات آسمانی و اصلاح الگوی تولید متناسب با توان اقلیمی، از مهمترین محورهای حرکت به سمت کشاورزی پایدار به شمار میرود؛ ضرورتی که با توجه به کاهش منابع آب زیرزمینی در استان فارس، اهمیت توجه به ظرفیتهای زراعت و باغداری دیم را بیش از گذشته برجسته کرده است.