رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی کشور:
بسیاری از خرابکاریها را با نیت خیر انجام دادهایم
رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی کشور با اشاره به اینکه ما بسیاری از خرابکاریها در کشورمان را با نیت خیر انجام دادهایم، گفت: اروپاییها هرگز نمیتوانستند؛ کشور ما را به توسعه برسانند، زیرا سرزمین ما را نمیفهمیدند، بنابراین ما نیز نباید همان راه آنها را ادامه دهیم.
به گزارش خبرنگار ایلنا، سیدمحمد بهشتی در همایش پژوهشهای باستانشناسی حوضه آبگیر سد سیمره گفت: تا پیش از برنامه چهارم توسعه در حوزه میراث فرهنگی توسعه به عنوان دشمنی نسبت به میراث شمرده میشد و افراد این حوضه نیز حق داشتند که چنین تصوری داشته باشند.
وی ادامه داد: زیرا در همان زمان مطالعات دانشگاه شیکاگو در خوزستان نشان داد که در پنجاه کیلومترمربع ۷۰۰ محوطه تاریخی در اثر طرحهای عمرانی و صنعت از بین رفتهاند. این در حالی است که برای نمونه کل کشور اتریش ۷۰۰ محوطه تاریخی دارد و از طریق این مقایسه میتوانیم به عمق ماجرا پی ببریم.
رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی کشور اظهار کرد: تمامی این اتفاقات رخ داده بود و ما از آن بیاطلاع بودیم، زیرا علم غیب نداریم، همواره در اینگونه طرحها و پروژهها تابلویی نصب میکنند که ورود افراد متفرقه ممنوع است و منظورشان از افراد متفرقه نیز میراث فرهنگیهاست.
وی با اشاره به اینکه گاهی فعالان میراث فرهنگی به اشتباه افرادی اخمو، ضد توسعه و خواهان بازگشت به عهد دقیانوس تلقی میشوند گفت: در برنامه چهارم توسعه رویکرد عوض شد و در ارتباط با سد سمیره نیز شاهد تغییر بیشتر اینگونه رویکردها بودیم. انگار که کمکم در حال به جا آوردن یکدیگر هستیم.
بهشتی ادامه داد: در کل جهان ۴۲ سد تاریخی که ارتفاع تاج آنها بیش از ۱۵ متر و عمرشان بیش از صد سال است، داریم که از این تعداد ۲۱ سد در ایران است. بنابراین سدسازی در ایران حرام نیست اما به اندازه؛ به هرحال گذشتگان ما نیز در این سرزمین زندگی کردهاند و توانستهاند معماهای زیستی آن را حل کنند برای نمونه گذشتگان ما مسئله آب را حل و فصل کرده بودند. دشمن اصلی آب در سرزمین ما آفتاب است به همین دلیل هم شاهد آبانبار، قنات و... در کشور هستیم که همه آنها ازاین مسئله جلوگیری میکنند. ما هزاران سال در این سرزمین خشکی داشتهایم و اینگونه مشکلات را حل کردهایم اما اکنون آب را درست از سینهکش آفتاب انتقال میدهیم. لطفاً مسئولان این مسئله را برای ما توجیه کنند که چرا آب را اینگونه مدیریت میکنند؟ شاید ما هم چیزی برای ارائه به آنها داشته باشیم.
رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور گفت: تا ۹۰ سال پیش مردم ایران سرزمین خودشان را بهترین سرزمین جهان میدانستند اما از ۹۰ سال پیش به بعد ما سرزمینمان را در مقایسه با دیگر سرزمینها، سرزمین پر غلطی میدانیم در حالی که آثار ما نشان میدهد؛ سرزمین ما سرزمین دارای غلطی نبوده است و حقیقتاً سره عالم بوده است.
وی اشاره کرد: تمدن یونان باستان ۲۵۰۰ سال پیش از بین میرود. تمدن رم نیز همینطور و تمدن مصر هم پس از پایان دوران فراعنه دفن میشود اما در ایران شاهد شکوه بلاانطقاع تمدنی بودهایم، پس اشکال در ذهن ماست و باید آن را اصلاح کنیم تا بتوانیم بوی توسعه را استشمام کنیم.
بهشتی با اشاره به اینکه ما بسیاری از خرابکاریها در کشورمان را با نیت خیر انجام دادهایم، گفت: اروپاییها هرگز نمیتوانستند کشور ما را به توسعه برسانند زیرا سرزمین ما را نمیفهمیدند بنابراین ما نیز نباید همان راه آنها را ادامه دهیم.
بهشتی توضیح داد: چرا میخواهیم میراث را حفظ کنیم آیا تنها برای غرور است؟ یا اینکه میراث تاریخ زیست سرزمین ماست تصور کنید؛ قصد داریم که یک پل بسازیم برای آنکه ارتفاع پل را تعیین کنیم باید بدانیم که دوره طغیان آب چقدر و به چه میزان است. سازمان هواشناسی تنها میتواند اطلاعات ۵۰ سال گذشته را به ما ارائه دهد و این یعنی اگر دوره طغیان آب ۱۵۰ سال باشد ما از آن اطلاعی پیدا نخواهیم کرد، در حالی که برای نمونه در همین سیمره میتوانیم اطلاعات هزار سالهای را در رابطه با یک رودخانه به دست آوریم. این مسئله به نظر شما چقدر میارزد؟
رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی اظهار کرد: ما باید پایمان را جای محکمی بگذاریم و جای محکم جایی است که تجربه شده باشد بنابراین باید اطلاعاتمان را کاربردی کنیم. زمانی که به این مرحله برسیم از میراث خود همانند چشمهایمان محافظت خواهیم کرد نه اینکه تصور کنیم میراث برای آن است که توریست بیاید آن را تماشا کند بلکه متوجه میشویم میراث ما برای خوب زندگی کردن، استفاده درست از منابع، رسیدن به بهرهوری و زنده ماندن به درد ما میخورد.