کاهش غلظت آلایندههای هوای تهران در فروردین ماه
مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران گفت: بررسیها نشان میدهد که در فروردین ۱۴۰۵ غلظت اغلب آلایندههای معیار نسبت به مدت مشابه سال ۱۴۰۴ کاهش قابل توجهی داشته است.
به گزارش ایلنا به نقل از شرکت کنترل کیفیت هوای تهران، فاطمه کریمی با اشاره به بررسیهای انجامشده توسط این شرکت اظهار کرد: وضعیت کیفیت هوای تهران در فروردین ۱۴۰۵ نسبت به مدت مشابه سال گذشته با تغییراتی همراه بوده است. در ۱۹ روز نخست فروردین امسال، وقوع شرایط جنگی موجب کاهش قابل توجه ترددهای شهری شد و همزمان رویدادهایی مانند انفجارها و آتشسوزیها در سطح شهر رخ داد که میتواند بر الگوی انتشار آلایندهها اثرگذار باشد.
وی افزود: در همین بازه زمانی، افزایش سرعت باد، ناپایداریهای جوی و وقوع بارشها نیز با تقویت پراکندگی و تهویه هوا، به کاهش آثار کوتاهمدت این رویدادها کمک کرده است.
کریمی با اشاره به تحلیل میانگین شاخص کیفیت هوا در فروردینماه طی دوره ششساله ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۵ گفت: بررسی دادهها نشان میدهد روندی رو به بهبود در وضعیت کیفی هوای تهران مشاهده میشود. در این بازه زمانی، فروردین ۱۴۰۵ با ثبت ۱۰ روز پاک و قرار گرفتن سایر روزها در محدوده قابل قبول، بهترین وضعیت را به خود اختصاص داده است. پس از آن نیز سال ۱۴۰۳ قرار دارد که در آن تمام روزهای ماه در شرایط مطلوب سپری شده است.
به گفته مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران، در مقابل فروردین ۱۴۰۰ نامطلوبترین سال این دوره به شمار میرود، بهطوری که تنها دو روز پاک در آن ثبت شده است و یک روز ناسالم و یک روز خطرناک نیز در آمار این ماه دیده میشود. سال ۱۴۰۱ نیز اگرچه نسبت به ۱۴۰۰ وضعیت بهتری داشته، اما همچنان در مقایسه با سالهای اخیر کیفیت پایینتری داشته است. بهطور کلی، دادههای ششساله نشان میدهد که فروردین ۱۴۰۵ مطلوبترین ماه در این دوره بود و تهرانیها سالهای ابتدایی بازه مورد بررسی بهویژه سال ۱۴۰۰، شرایط ضعیفتری را تجربه کردهاند.
وی در ادامه به تحلیل دادههای پایشی آلایندهها اشاره کرد و گفت: بررسیها نشان میدهد که در فروردین ۱۴۰۵ غلظت اغلب آلایندههای معیار نسبت به مدت مشابه سال ۱۴۰۴ کاهش قابل توجهی داشته است. بر اساس اطلاعات ایستگاههای سنجش، میانگین غلظت آلایندههایی مانند NO₂، CO، PM₂.₅ و PM₁₀ به ترتیب ۲۳، ۱۳، ۲۵ و ۲۷ درصد کاهش یافتهاند.
کریمی توضیح داد: این کاهش عمدتاً با افت محسوس ترددهای شهری و کاهش فعالیت منابع احتراقی همزمان بود و نشاندهنده تأثیر مستقیم کاهش منابع انتشار اولیه بر بهبود شرایط کیفی هواست.
مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران با اشاره به تأثیر شرایط خاص ابتدای سال بر انتشار برخی آلایندهها گفت: در بازه ۱۹ روزه نخست فروردین ۱۴۰۵، وقوع شرایط جنگی بر الگوی تردد و انتشار برخی آلایندهها اثر گذاشت. کاهش گسترده تردد وسایل نقلیه یکی از مهمترین دلایل کاهش آلایندههای اولیه بود. در مقابل، رویدادهایی مانند انفجارها و آتشسوزیهای ناشی از جنگ بهصورت مقطعی و موضعی باعث افزایش برخی آلایندهها شدند.
وی افزود: با وجود این عوامل، ویژگیهای جوی این دوره نقش بسیار تعیینکنندهای در کنترل و پراکندگی آلایندهها داشت. افزایش سرعت باد، تقویت ناپایداریهای جوی، عمق مناسب لایه اختلاط و وقوع بارشها موجب شد حتی با وجود انتشارهای لحظهای در برخی نقاط، از انباشت گسترده آلایندهها در مقیاس شهری جلوگیری شود.
کریمی در ادامه با اشاره به رفتار متفاوت برخی آلایندهها گفت: در میان آلایندهها، ازن و دیاکسید گوگرد رفتار متفاوتتری نسبت به سایر آلایندهها داشتهاند. افزایش ۱۲ درصدی غلظت ازن که در این ماه ثبت شده، ارتباطی با آلودگی ناشی از رویدادهای جنگی ندارد و عمدتاً به دلیل کاهش غلظت پیشسازهای تولید این آلاینده ثانویه رخ داده است؛ فرآیندی که معمولاً در شرایط کاهش منابع احتراقی و کاهش انتشار NO مشاهده میشود.
وی ادامه داد: دیاکسید گوگرد (SO₂) با افزایش ۳۳ درصدی همراه بوده که با وجود قرار داشتن در محدوده استاندارد در اکثر ساعات در ایستگاههای سطح شهر، نیازمند بررسیهای تکمیلی درباره منابع احتمالی آن، از جمله انتشارهای مقطعی ناشی از رویدادهای جنگی است.
مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران در پایان تأکید کرد: نتایج این پایش نشان میدهد کیفیت هوای تهران در فروردین ۱۴۰۵، علیرغم برخی تغییرات رفتاری آلایندهها و شرایط خاص رخداده در این ماه، نسبت به سال گذشته بهبود یافته است. امید میرود با اجرای برنامههای مؤثر مدیریت آلودگی هوا، تصمیمسازی مبتنی بر دادههای معتبر و همکاری شهروندان، روند بهبود کیفیت هوا در ادامه سال نیز حفظ و شرایط مطلوبتری برای شهر فراهم شود.