دبیر اتحادیه تولید و تجارت آبزیان کشور در گفتگو با ایلنا تشریح کرد:
اعلام برنامه 10 ماده ای ارتقای فرهنگ مصرف آبزیان در سبد سرانه مردم ایران
سازمان شیلات ایران اراده ای برای اجرای دو سامانه مهم ماهیان خاویاری و تون ماهیان ندارد!
دبیر اتحادیه تولید و تجارت آبزیان کشور ضمن اعلام برنامه 10 مادهای رونق تولید و تجارت آبزیان از طریق فرهنگسازی مصرف، از نبود اراده جدی نزد مسئولان سازمان شیلات کشور جهت ایجاد سامانه ماهیان خاویاری و تون ماهیان انتقاد کرد و خواستار توجه به این مطالبه تولیدکنندگان و صادرکنندگان شد.
«علیاکبر خدایی»، در گفتگو با خبرگزاری کار ایران (ایلنا)، ضمن اشاره به ویژگیهای یک تشکل کشاورزی خوب و موثر به ویژه در حوزه شیلات به تشریح برنامههای توسعه فرهنگ بهینه مصرف آبزیان در کشور و همچنین مطالبات جامعه تولیدکنندگان و مصرف کنندگان از سازمان شیلات کشور پرداخت.
خدایی در رابطه با کلید موفقیت تشکلهای شیلاتی کشور در کمک به رونق تولید در کشور گفت: «ابتدا باید بدانیم که ویژگی یک تشکل خوب چیست؟ من از میان این ویژگیها فقط دو مورد مهم را بیان میکنم: الف) یک تشکل اقتصادی خوب باید همه بخشهای حوزه خود را نمایندگی کرده و تمامی کالاها، خدمات و فرآیندهای آن بخش را پوشش دهد؛ یعنی باید بتواند همه بخشها اعم از تولیدکنندگان، بازرگانان، صادرکنندگان و واردکنندگان، مشاوران، پیمانکاران ارائهدهندگان خدمات و ... را دور یکدیگر جمع نموده و از تمامی آنها نمایندگی کند. تفرق و پراکندگی باعث تضعیف تشکل در همگرایی و گفتگو و مذاکره با دولت خواهد شد. یک اصل کلیدی در دهه 80 میلادی در انگلستان مطرح شده است که میگوید مادامی که در یک صنعت دو پیشنهاد توسط دو انجمن بر روی میز دولت قرار میگیرد، دولت هر دو را به کناری مینهد. لذا صدای واحد در هر صنعت از اصول فعالیت تشکلی است. به همین دلیل یک تشکل خوب تشکلی است که نسبت قابلتوجهی از شرکتهای آن صنعت را نمایندگی کند. یعنی بتواند اکثریت قریب به اتفاق شرکتهای فعال در آن بخش از صنعت را به عضویت و زیر پرچم خود درآورد تا میزان نمایندگی و قدرت تنظیمگری خود را افزایش دهد.»
وی در مورد ویژگی دوم که با عنوان «ویژگی ب» از آن یاد کرد اظهار کرد:« هیئت مدیره یک تشکل خوب باید شامل نمایندگانی از طرف بخشهای مختلف صنعت و شرکتهای بزرگ آن صنعت باشد. یعنی نمایندگان، تولیدکنندگان بازرگانان، صادرکنندگان و واردکنندگان، ارائه دهندگان خدمات و ... و البته نمایندگان شرکتهای بزرگ باید در هیئت مدیره صاحب کرسی نمایندگی بوده و بطور منظم و کافی در برنامه ها و استراتژیها حضور و مشارکت داشته باشند. لذا به نظر من موفقیت تشکل های شیلاتی در رعایت و تامین این موارد است و اگر تشکلی بتواند این ویژگیها را داشته باشد و نمایندگی بخش قابلتوجهی از اعضاء را به دست آورده باشد، میتوان گفت که کلید موفقیت را در دست دارد.»
وی در خصوص فاصله ما با دنیا در حوزه مصرف سرانه آبزیان اظهار کرد: این فاصله پیوسته در حال کاسته شدن است و علت آن نیز افزایش تولید آبزیان در کشور است. یکی از مهمترین ابتکار عملها در زمینه افزایش مصرف همین است که تولید ماهی افزایش یابد و این اتفاق در کشور افتاده است. به عنوان مثال میزان تولید آبزیان پرورشی کشور در سال آغازین پیروزی انقلاب اسلامی به ازای هر نفر ایرانی کمتر از یک کیلوگرم بود، اما امروز این رقم نزدیک 055 هزار تن شده است، یعنی به ازای هر ایرانی، 7 کیلوگرم ماهی و میگوی پرورشی تولید میشود.
خدایی عامل دیگر را علاوه بر افزایش تولید، افزایش سطح دسترسی مردم به ماهی برشمرد که این کار با سرمایهگذاری بخش خصوصی در صنعت فراوری و بسته بندی ماهی و نیز افزایش مراکز عرضه آبزیان محقق شده است که البته این پیشرفت اگر چه چشمگیر و برای مردم ما کاملاً محسوس است، اما باید شتاب بیشتری بگیرد.
دبیر اتحادیه تولید و تجارت آبزیان کشور در نهایت آشنا کردن مردم با فرهنگ مصرف آبزیان را به عنوان یک عامل مهم جهت توسعه صنعت آبزی پروری در کشور مطرح کرد و گفت: در این زمینه نیز کارهایی شده اما لازم است باز هم پیگیری شود و اتحادیه تولید و تجارت آبزیان در این خصوص اقدامات موثری انجام داده و یک برنامه 01 مادهای دارد که اگر چه ایدهآلگرایانه است، اما با جدیّت دنبال خواهد کرد.
برنامه 10 ماده ای توسعه فرهنگ مصرف آبزیان در ایران
خدایی سرفصل این برنامه 10 مادهای را شامل موارد ذیل برشمرد:
1 - گسترش فعالیت اتحادیه از حالت سنتی به صنعتی نوین با ایجاد شبکه تعاملی مشتریان و اعضاء
2- برگزاری جشنواره تخصصی غذاهای دریایی
3- ایجاد کارگروه تخصصی، آموزش پژوهش و همکاری همه جانبه اعضاء جهت پیشبرد اهداف با تولید محصولات جدید (به عنوان مثال استیک مزه دار شده سیبس آماده مصرف و...)
4- ایجاد برندینگ در حوزه مصرف آبزیان با ایجاد فروشگاههای تخصصی زنجیره ای عرضه محصولات دریایی (به عنوان یک هدف نهایی میان مدت)
5- برگزاری نشستهای تخصصی برای مردم و رستوران داران جهت آشنایی با سفره مصرفی آبزیان
6- ایجاد بانک اطلاعاتی از محصولات اعضای اتحادیه با عکاسی از محصولات مختلف آنان و یا استفاده از عکسهای محصولات که توسط خود شرکتها تهیه شده است.
7- تبلیغات هدفمند برای افزایش مصرف با آگاهی رسانی صحیح و برگزاری کارگاههای آموزشی تبلیغاتی در رستورانهای منتخب
8- نشاندار نمودن رستورانهای فعال در حوزه طبخ آبزیان با طراحی لوح و نشان تخصصی بهترین رستوران دریایی برای تشویق صاحبان کسب و کار غذا و نوشیدنی برای ایجاد بازار مصرفی آبزیان از طرف اتحادیه
9- حمایت از رستورانهای دارای منوی طبخ آبزیان و تشویق به افزایش مصرف و برگزاری فستیوالهای غذایی به صورت ماهانه در یک رستوران یا چند رستوران خاص
01- ایجاد بستری آگاهی رسان و آموزشی در فضای مجازی جهت معرفی تبلیغات و شکلدهی صحیح مصرف و آبزیان
3 عامل موثر در رونق اقتصاد آبزی پروری ایران
وی سه عاملی که میتواند به ترتیب در رشد اقتصاد آبزی پروری کشورمان موثر باشد؛ افزایش ضریب نفوذ دانش در صنعت آبزیپروری؛ افزایش بهره وری در تولیدات شیلاتی و همچنین توسعه بازار و هدایت تولید به سوی تولید اقتصادی مبتنی بر نیاز بازار عنوان کرد.
خدایی در پاسخ به پرسش ایلنا مبنی بر وضعیت نواوری در حوزه شیلات گفت: در این زمینه ضعفهای زیادی داریم و با وجود آنکه موسسه علوم تحقیقات شیلاتی کشور یک گنج بزرگ است که در اختیار ماست، اما آن چنان که شایسته است نتوانستهایم از آن استفاده کنیم. اصولاً تحقیقات و پژوهشهای دانشگاهی از صنعت فاصله داشته و هر کدام ساز خود را میزنند که لازم است این نقیصه برطرف شود. البته الان همه هوشیار شده اند و تغییر رویکرد را در صنعت (خصوصاً در بخش پرورش و فراوری) به سمت تعامل موسسه تحقیقات و دانشگاهها با بخش خصوصی شاهد هستیم. تشکیل کانون هماهنگی دانش، صنعت و بازار آبزیان که تشکلهای شیلاتی هم در ساختار آن حضور دارند و اتحادیه هم نقش پررنگی دارد، تاثیر خوبی در پیوند صنعت با دانشگاه داشته و به زودی شاهد پیشرفتهای خوبی در این زمینه خواهیم بود.
ارادهای در سازمان شیلات برای اجرای دو سامانه مهم ماهیان خاویاری و تونماهیان نیست!
دبیر اتحادیه تولید و تجارت آبزیان در زمینه فناوریهای مهم در سال 2022 در حوزه شیلات گفت: فناوریهای مرتبط با رهگیری و ردیابی محصول از دریا و مزرعه تا سفره در سال جاری توسعه فراوانی پیدا کرده که ما با وجود توجه و اعلام نیاز در این زمینه به دلیل عدم همکاری سازمان شیلات ایران توفیق چندانی در پیادهسازی آنها در کشور نداشتهایم. این انتظار از نهاد متولی صنعت آبزیان است که این سامانهها هر چه سریعتر در کشور پیاده شود. ما در اتحادیه سرمایهگذاری زیادی در این زمینه کردهایم و دو سامانه مهم برای ماهیان خاویاری و تونماهیان را به شیلات معرفی و پیشنهاد دادیم، اما ارادهای برای اجرای این کار وجود ندارد!
خدایی حاصل این بیتوجهی را این دانست که هیچ آمار قابلاتکایی در زمینه تولید انواع آبزیان به صورتی که در لحظه و برخط بتواند ارائه شود وجود ندارد و این یعنی تولید در تاریکی و از آن بدتر این که در جهت صادرات نیز به دلیل عدم شفافیت مراحل مختلف تولید، قابل ردیابی نبودن آن، در رقابت با رقبای جهانی به شدت عقب ماندهایم و انتظار ما آن است که این خواسته مهم اتحادیه مورد اجابت قرار گیرد.