حبیب علوانی در گفتوگو با ایلنا مطرح کرد؛
فلامینگویی که از ایتالیا، سوژه یک فیلم شد/ مستند بدون مخاطب، ناقص میماند
حبیب علوانی، کارگردان مستند «آدریانا؛ مسافری از ایتالیا»، میگوید کشف یک فلامینگوی مهاجر از ایتالیا مسیر روایت فیلمش را تغییر داد.
حبیب علوانی، کارگردان مستند «آدریانا؛ مسافری از ایتالیا»، در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، درباره شکلگیری ایده این اثر گفت: از سال ۱۳۹۶ تا ۱۳۹۹ مشغول تصویربرداری مستندی با عنوان «کلنی» بودم که به تنوع زیستی و کلنیهای شکلگرفته در سواحل خوزستان، از جمله فلامینگوها، کاکاییها، پرستوهای دریایی، سلیمها، خرچنگها و گلخورکها میپرداخت.
وی ادامه داد: فروردین سال ۱۳۹۹، هنگام تصویربرداری از کلنی فلامینگوها در خوریات اطراف آبادان، در میان هزاران فلامینگو، پرندهای را دیدم که پلاک آبیرنگی به پایش بسته شده بود. پس از ثبت تصاویر و انجام پژوهش، با همکاری کارشناسان اداره کل حفاظت محیط زیست خوزستان، اداره محیط زیست آبادان و محیطبان همراه پروژه، علی سجاد جلالی، مشخص شد این فلامینگو از تالاب کوماچیو در ساحل دریای آدریاتیک ایتالیا برای جوجهآوری به تالاب شادگان و سواحل خلیج فارس مهاجرت کرده و مسافتی حدود سه هزار و ۵۷۷ کیلومتر را پیموده است. همین کشف، مسیر روایت فیلم را تغییر داد و به محور اصلی مستند تبدیل شد.
علوانی افزود: پس از مشخص شدن مسیر مهاجرت این فلامینگو، موفق شدم پلاکگذار آن را نیز شناسایی کنم. مشخص شد این پرنده توسط «نیکولا باجتی» از شهر بولونیای ایتالیا پلاکگذاری شده است. او همکاری صمیمانهای در روند پژوهش و روایت بخشی از زندگی این فلامینگو با من داشت و با هماهنگی وی، نام «آدریانا» را برای این فلامینگو انتخاب کردم. طی دو تا سه سال نیز از طریق شبکههای اجتماعی با یکدیگر در ارتباط بودیم که این ارتباط، بخشی از روایت فیلم شد.
وی درباره ویژگیهای این مستند گفت: حضور فلامینگویی که از ایتالیا به ایران مهاجرت کرده، حضور نیکولا باجتی در فیلم، نمایش تنوع زیستی سواحل خوزستان، سواحل کوماچیو ایتالیا و دریاچه نمک آکسارای ترکیه، در کنار بیش از هفت سال زمان صرفشده برای تولید فیلم، از جمله عواملی هستند که «آدریانا؛ مسافری از ایتالیا» را به اثری متفاوت تبدیل کردهاند.
این مستندساز درباره بازخوردهای فیلم بیان کرد: «آدریانا؛ مسافری از ایتالیا» نخستین بار در هجدهمین جشنواره بینالمللی «سینماحقیقت» به نمایش درآمد و با استقبال علاقهمندان سینمای محیط زیست و حیات وحش روبهرو شد. این فیلم نامزد دریافت جوایز بهترین کارگردانی و بهترین گفتار متن شد و در نهایت جایزه ویژه هیات داوران برای کارگردانی را دریافت کرد.
وی ادامه داد: پس از جشنواره، فیلم به عنوان یکی از آثار منتخب «سینماحقیقت» در بیش از ۴۰ شهر ایران اکران شد و از سال ۱۴۰۴ نیز به چندین جشنواره بینالمللی، از جمله جشنواره جکسون آمریکا، جشنواره کرالای هند، جشنواره طبیعت و پرندگان آبویل فرانسه و جشنواره آمیکورتی ایتالیا راه یافت. نمایشهای بینالمللی فیلم همچنان ادامه دارد و خوشبختانه با استقبال مخاطبان و علاقهمندان آثار محیط زیستی همراه بوده است.
علوانی افزود: برای حضور در جشنواره آبویل فرانسه نیز دعوت شده بودم، اما به دلیل شرایط ناشی از جنگ چهل روزه و محدودیتهای ایجادشده، امکان حضور در این رویداد فراهم نشد.
وی درباره اهمیت نمایش آثار مستند در برنامههایی مانند «پاتوق مستند» گفت: برگزاری پاتوق مستند اتفاق ارزشمندی است، اما موفقیت آن به اطلاعرسانی و تبلیغات مناسب وابسته است. هرچه مخاطبان بیشتری از برگزاری این نمایشها مطلع شوند، استقبال از فیلمهای مستند نیز افزایش خواهد یافت. درواقع محدود بودن فضای نمایش و تعداد مخاطبان، از مهمترین چالشهای این برنامههاست.
حبیب علوانی، کارگردان «آدریانا؛ مسافری از ایتالیا» در پایان درباره تازهترین فعالیت خود گفت: با وجود شرایط دشوار اجتماعی، اقتصادی و پیامدهای جنگ، فعالیت فیلمسازی را متوقف نکردهام و این روزها مشغول ساخت مستند بلندی با عنوان «اسپکتور» هستم. این فیلم، یک مستند پرتره درباره شخصیتی آبادانی است که ضمن روایت زندگی خود، شرایط اجتماعی، جنگی و سیاسی دوران خود را نیز بازگو میکند. تصویربرداری این پروژه پس از چهار ماه به پایان رسیده و در مرحله تدوین قرار دارد. این مستند به صورت کاملا مستقل و با هزینه شخصی در حال تولید است.
عوامل مستند «آدریانا مسافری از ایتالیا» عبارتند از نویسنده، تهیه کننده و کارگردان: حبیب علوانی، با حضور نیکولا باجتی، آهنگساز: کارنگ کرباسی، گوینده متن: پرهام دیباج، صدا گذاری: گیسو آزادروش، تدوین و تصویربرداری: حبیب علوانی، مدیر تولید: کیمیا عبدی زاده، گرافیک: مجید شهبازی، مشاور کارگردان: مهدی نورمحمدی، بهمن ابراهیمی، تولید مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی.
حبیب علوانی، کارگردان مستند حیات وحش، آثاری چون «احتضار»، «در پناه نیزار»، «جزایر پرندگان» و… را در کارنامه هنری خود دارد. «آدریانا، مسافری از ایتالیا» دوشنبه ۲۲ تیرماه در پاتوق مستند روی پرده میرود.