آغاز همکاری موسسه شهرکتاب و «الکتاب» تونس با خوانش «سه حکیم مسلمان»

به گزارش ایلنا به نقل از روابط‌عمومی شهرکتاب، نشست «حکمت اسلامی؛ گفت‌وگویی نو میان ایران و تونس»، ۱۴۰۵ با مشارکت موسسه «شهرکتاب»، مجموعه «الکتاب» تونس و رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در تونس برگزار شد.

این رویداد محملی برای بررسی کتاب «سه حکیم مسلمان» نوشته سیدحسین نصر و تبادل نظر پیرامون تقویت ارتباطات فرهنگی، ادبی و اندیشه‌ای میان دو کشور بود.

در آغاز این نشست لطفی الجلولی از مجموعه الکتاب، با اشاره به پیشینه مبادلات علمی، فرهنگی و بازرگانی ایران و تونس، این مجموعه را فضایی برای پیوند میان کتاب و اندیشه توصیف کرد.

جعفر مروارید، رایزن فرهنگی ایران در تونس نیز ضمن تاکید بر استمرار این برنامه‌ها، نقش کتابفروشی‌ها را فراتر از عرضه کتاب و به‌عنوان کانون تفکر، نقد و متصل‌کننده دانشگاهیان با عموم کتاب‌خوانان دانست.

شناخت متقابل؛ پیش‌شرط روابط پایدار فرهنگی

علی جعفرآبادی، مدیرعامل شهرکتاب که به‌صورت مجازی در نشست حضور داشت، در سخنانی به زبان عربی، به تجربه دو دهه برنامه‌های بین‌المللی این نهاد اشاره کرد.

او با بیان اینکه روابط پایدار با شناخت، خواندن و ترجمه عمق می‌یابد، انتخاب کتاب «سه حکیم مسلمان» را یادآور میراث فکری مشترک دانست.

جعفرآبادی با اشاره به جایگاه ابن‌خلدون در ایران، بر لزوم معرفی ادبیات معاصر تونس تاکید کرد و پیشنهادهایی عملی شامل: معرفی نویسندگان زن، تبادل آثار کودک و نوجوان، ارتباط ناشران و مترجمان، نشست‌های مشترک درباره ابن‌خلدون و انتشار مجموعه‌های دوزبانه (فارسی-عربی) را برای تداوم این مسیر ارائه داد.

از همایش فردوسی و شابی تا لزوم توسعه کرسی‌های زبان فارسی

علی‌اصغر محمدخانی، معاون فرهنگی شهرکتاب با مرور شکل‌گیری پل‌های ادبی با ۴۰ کشور جهان، یادآور شد که به‌رغم افزایش ترجمه آثار عربی به فارسی، ادبیات داستانی تونس هنوز به‌خوبی در ایران معرفی نشده است.

او با یادآوری برگزاری همایش مشترک «فردوسی و ابوالقاسم شابی»، گفت: در ایران بیشتر متفکران دینی تونس شناخته شده‌اند؛ از جمله ترجمه هفت اثر از عبدالمجید شرفی و بررسی تطبیقی دیدگاه‌های او با اندیشمندانی چون مجتهد شبستری، سروش و ملکیان.

محمدخانی همچنین با اشاره به نقش کرسی‌های زبان فارسی در دانشگاه‌های مصر در نهضت ترجمه، خواستار گسترش آموزش دانشگاهی زبان فارسی در تونس شد.

سه مسیر معرفت؛ از برهان تا مکاشفه

در ادامه، پیام ویدئویی سیدحسین نصر پخش شد.

او انتخاب ابن‌سینا، سهروردی و ابن عربی را راهی برای معرفی سه مکتب مهم فکری تمدن اسلامی دانست و به تداوم استفاده آموزشی از این کتاب در جهان غرب و اسلام پس از ترجمه به زبان‌های مختلف اشاره کرد.

میرمسعود حسینیان، سفیر ایران در تونس نیز این اثر را که تنوع ظرفیت‌های عقلانی و معنوی تمدن اسلامی را بازتاب می‌دهد، «پلی فکری میان مشرق و مغرب جهان اسلام» خواند.

ضرورت نقد علمی در گفت‌وگوی میان‌فرهنگی

لطفی عیسی، استاد تاریخ دانشگاه تونس در سخنان خود تاکید کرد: اشتراک دینی به‌تنهایی برای شناخت متقابل کافی نیست و گفت‌وگوی واقعی نیازمند بازخوانی جدی اندیشه‌هاست.

عیسی با بررسی زمینه سنت‌گرایانه اندیشه نصر و توجه او به معرفت قدسی، یادآور شد که اندیشه‌های این سه حکیم در عین تفاوت، در نقاط مهمی به هم می‌رسند.

او همچنین خواستار مواجهه علمی، انتقادی و برابر با پژوهش‌های غربی درباره اندیشه اسلامی شد.

سه مسیر معرفت در حکمت اسلامی؛ از برهان تا شهود و مکاشفه

عبدالله آلبوغبیش، استاد دانشگاه علامه طباطبایی، نیز در سخنرانی برخط خود به بررسی تفاوت روش‌های معرفتی این سه متفکر پرداخت.

او برهان در اندیشه ابن‌سینا، تلفیق عقل و شهود در حکمت سهروردی و مکاشفه عرفانی در آثار ابن‌عربی را سه مسیر متفاوت در جست‌وجوی حقیقت معرفی کرد.

آلبوغبیش همچنین بر ضرورت دوسویه‌بودن ترجمه تاکید کرد و خواستار توجه بیشتر نهادها و متفکران تونسی به ترجمه آثار فکری و فلسفی معاصر ایران شد.

این نشست پس از پرسش‌وپاسخ حاضران درباره نسبت معرفت عقلی و شهودی، با ترسیم چشم‌اندازی روشن برای تداوم همکاری‌های دو نهاد پایان یافت.