شایسته‌سالاری در آیینه شاهنامه/ بررسی ابعاد علمی و مدیریتی آزمون زال

به گزارش ایلنا به نقل از موسسه فرهنگی و مطالعاتی بزرگمهر حکیم، سی‌ونهمین نشست تخصصی شاهنامه‌پژوهی به دبیری محمد رسولی و با حضور فعالان فرهنگی، اندیشمندان و جمعی از شاهنامه‌پژوهان، با هدف تعمیق مطالعات شاهنامه‌ای و گسترش گفتمان فرهنگی پیرامون اثر سترگ ابوالقاسم فردوسی، در محل این موسسه برگزار شد.

در این نشست، ابعاد علمی و مدیریتی روایت، آزمودن زال توسط دانشمندان دربار منوچهرشاه، در دوره تاریخی منوچهریان در شاهنامه مورد بررسی قرار گرفت.

در ابتدای این برنامه، محمد رسولی، شاهنامه‌پژوه و تاریخ‌دان با اشاره به فراخوانده شدن زال، فرزند سام، به دربار منوچهر اظهار کرد: طرح پرسش‌های علمی از زال و سپس برگزاری آزمون‌های پهلوانی و رزمی برای او، اقدامی نمادین و هدفمند بوده است.

او افزود: با توجه به اهمیت راهبردی منطقه سیستان بزرگ، شاه و بزرگان کشور درصدد بودند از طریق ارزیابی هوش، دانش و آمادگی جسمانی زال، شایستگی او را برای تصدی مسئولیت‌های مهم کشوری بسنجند.

این شاهنامه‌پژوه افزود: زال پس از موفقیت در سه آزمون مهم هوش، دانش و توان رزمی، منشور اداره بخشی از جنوب‌غرب ایران را دریافت کرد، رخدادی که بیانگر آن است آزمون وی نه از سر تردید، بلکه در چارچوب اصل شایسته‌گزینی و تأمین منافع عمومی انجام شده است.

این استاد دانشگاه و حقوقدان با پیوند دادن این روایت به مباحث حقوق عمومی تصریح کرد: در حقوق عمومی، حق مردم آن است که مناصب و مسئولیت‌های کشوری به افراد سالم، کارآمد و شایسته واگذار شود. شاهنامه نیز به‌عنوان راهنمای حیات سیاسی و اجتماعی، بر اصل شایسته‌سالاری تأکید داشته و واگذاری مسئولیت‌ها را مبتنی بر عملکرد و توانایی می‌داند، نه بر پایه ظاهرسازی و تملق.

او در بخش دیگری از سخنان خود به جایگاه عشق در شاهنامه پرداخت و گفت: داستان زال و رودابه نخستین روایت عاشقانه برجسته این اثر است. عشق پاک این دو، با وجود فراز و فرودهای فراوان، سرانجام به وصلت انجامید و ثمره آن تولد قهرمانی بزرگ به نام رستم بود، شخصیتی که به‌عنوان ابرانسان در فرهنگ ایرانی شناخته می‌شود.