نگاهی به آلبومهای تولید شده در سال ۱۴۰۴/ سالی پرکار برای موزیسینهای ایرانی
سال ۱۴۰۴ با وجود تمام چالشها و اتفاقات اما برای موزیسینهای ایرانی مقطعی پرکار بوده و لااقل میزان تولیدات آلبومهای چنین میگوید. این گزارش به آلبومهایی میپردازد که سال گذشته به مرحله نشر رسیدهاند.
به گزارش خبرنگار ایلنا، برخی کارشناسان عملکرد هنری چون موسیقی را بر اساس تولیدات سالانه ارزیابی میکنند. سینما نیز چنین است و تئاتر را نیز میتوان بر اساس همین شاخص مورد ارزیابیهای آماری قرار داد.
البته که این شاخص تقریبی است و اما و اگرهایی دارد؛ اما در کل این رویه همواره وجود داشته، حتی الان که تولید مجموعههای موسیقایی به چند دلیل مهم به شدت کاهش یافته است.
بالا بودن هزینه تولید آهنگسازان، نوازندگان و خوانندگان را به جایی رسانده که به تولید تکآهنگ و انتشار آن در فضای مجازی اکتفا میکنند. باید در نظر داشت که فضای مجازی بستری مانا و ابدی نیست و به این ترتیب است که تولید آلبوم حتی به شکل مجازی اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ به این دلیل که آلبوم دارای شناسنامه است و این هویت داشتن است که در تاریخ ماندگار خواهد شد.
رویه دیگر که طی سالهای گذشته باب شده با مدل تولید آلبوم در گذشته متفاوت است. روال این است که گروههای هنری اجراهای خود در کنسرتهای جشنوارهای و عمومی را به آلبوم تبدیل میکنند. شاید این شیوه به لحاظ اقتصادی برای گروهها صرف بیشتری دارد. چرا که نوازندگان به صورت جداگانه یا گروهی مجبور به حضوردر استودیوهای ضبط نیستند. از طرفی پرداخت دستمزدها نیز شاید به همان کنسرت و اجرای آن محدود شود.
در نهایت اینکه تولید آلبوم در چند سال اخیر صرفا به صورت مجازی و در پلتفرمهای محدودی داخلی و جهانی صورت میگیرد و کمتر پیش میآید که یک آلبوم نسخههای فیزیکی هم داشته باشد.
به هر روی اگر تولید آلبومهای سالانه را شاخصی برای ارزیابی تولیدات بدانیم، نگاهی به جزییات این اتفاق با پایان سال ۱۴۰۴ خالی از لطف نخواهد بود.
این گزارش به آلبومهایی اختصاص دارد که از ابتدای سال ۱۴۰۴ تا امروز منتشر شدهاند.
آلبوم «عشق و نفرت»
یک نشر دیرهنگام
آلبوم «عشق و نفرت» یکی از اولین آثار منتشر شده در سال ۱۴۰۴ است.
این مجموعه با آهنگسازی، تنظیم و اجرای علیرضا شیرین فرد در دوازده قطعه، روانه بازار شده است.
«عشق و نفرت»، «بیستاره»، «جاده»، «بوم سیاه»، «یلدای تو»، «برگرد»، «خط آغاز»، «شکایت»، «از تو مینویسم»، «سکانس آخر»، «عیان» و «تنهایی» هستند.
فاطمه کوهستان، محمدرضا قادری، امیر بابایی، نیما پوتی ترانههای آلبوم «عشق و نفرت» را سرودهاند. منصور بنی عامریان نیز مهندس صدا و میکس و مستر کار را به عهده داشته است.
نوازندگانی که در تولید این آثار همکاری داشتهاند، عبارتند از علی درخشان، مجید مصطفایی، میثم میرزایی، پارسا انصافی، مهدی مختاری، منصور ابوالحسنی نیارکی، شاهین کشاورز، علی تفضلی یزدی و عماد عطارزاده.
آهنگساز و تنظیمکننده آلبوم «عشق و نفرت»، درباره آن گفته است: در سال ۱۳۷۸ شروع به جمع آوری اشعار و انتخاب نام مجموعه کردم و در مراحل آهنگسازی و اتودهای اولیه تحت تاثیر استادان خود و در نتیجه مصاحبت با بزرگان موسیقی قرار گرفتم که در همان سالها از ادامه روند و ارائه مجموعه به بازار موسیقی اجتناب کردم که خود نشان از وسواسم داشت. اکنون پس از سالها بر این باور هستم که زمان مناسبی است.
آلبوم موسیقی «به یاد پدر»
اثری در ژانر ایرانی
آلبوم موسیقی «به یاد پدر» اثری است که در ژانر موسیقی ایرانی تولید شده و در قالب سه قطعه موسیقایی مجزا به مرحله نشر رسیده است.
این قطعات «باز نمیگردی، میدانم»، «شور دشت»، «گل میخک» نام دارند.
نوازندگی و آهنگسازی این اثر به عهده پژمان طاهری بوده و اشعار نیز سروده محمد شمسلنگرودی و عزیز اللهکاشانیان هستند.
آلبوم «پرواز خیال»
تکنوازی پیانو
آلبوم «پرواز خیال» یکی از آلبومهای منتشر شده سال گذشته است که مرکز موسیقی حوزه هنری تهیه و تولید آن را به عهده داشته است. این مجموعه به تکنوازی پیانو اختصاص دارد.
این آلبوم شامل ۱۰ قطعه داستان موسیقایی است که در زمانهای مختلف خلق شده و با نواختن پیانو به تصویر کشیده شده است. قطعات این آلبوم، با وجود تنوع تمها، از نظر مایگی به هم پیوسته و هماهنگ هستند.
عباس ابوحمزه، پیانیست و آهنگساز متولد ۱۳۴۸ در تهران، نواختن پیانو را تحت نظر استادانی چون مرحوم کوروش حدادی و تورج خدابخش آموخته و تئوری و آهنگسازی را زیر نظر استادانی چون مرحوم پرویز منصوری، ارسلان کامکار و مهران روحانی فرا گرفته است. از جمله فعالیتهای این هنرمند میتوان به برگزاری کنسرتهای داخلی به صورت تکنوازی، دو نوازی و ارکستری، ریاست واحد موسیقی فرهنگسرای امیرکبیر و تأسیس استودیو ضبط موسیقی با نام ۱۰۰۱ اشاره کرد.
آثار منتشر شده از عباس ابوحمزه شامل کتاب «مبانی موسیقی ایران و جهان» و چندین آلبوم با عناوینی همچون «پایان پریشانی»، «باغ و باران»، «خمس عشر» و دیگر آثار با صدای هنرمندان مختلف است.
آلبوم «لحظهای کوتاه»
پیوند میان موسیقی ایرانی، عربی، ترکی و هندی
آلبوم موسیقی «لحظهای کوتاه» کاری از گروه حجم یکی دیگر از آثاری است که به آهنگسازی محمدجواد احمدزاده تولید شده و مرکز نشر و پخش جوان حامی آن بوده است.
محمدجواد احمدزاده نوازنده سهتار، میلاد قریشی و حسام عظیمی نوازنده سازهای کوبهای از اعضای گروه «حجم» هستند که در آلبوم «لحظهای کوتاه» نوازندگی کردهاند.
در مقدمه این آلبوم آمده است: آلبوم موسیقی «لحظهای کوتاه» حاصل یک پروژه آهنگسازی در سالهای ۹۴-۱۳۹۳ است. ایده این مجموعه مانند برخی از جریانهای متأخر آهنگسازی در ایران توجه ویژهای به پیوندهای نظام موسیقی ایرانی و نظامهای عربی، ترکی و هندی داشته است. ساختمان ریتمیک و متریک قطعات با استفاده از تکنیکهای پلی ریتمیک، پلی متریک و با تنیدگی در الهاماتی از «تالا» در موسیقی کلاسیک هند و «ایقاع» در فرهنگ موسیقایی ایرانی عربی ترکی بنا شده است. همچنین ساختار فواصل برگرفته از نظام مدال موسیقی کلاسیک ایرانی است.
آلبوم موسیقی «لحظهای کوتاه» در ۳۸ دقیقه با چهار قطعه به نامهای «شاخههای زمزمهگر»، «خروش سایهها»، «بیپایان» و «زندگی آنسوی جنگ» منتشر شده که این قطعات پیشتر در کنسرتی در سال ۱۳۹۸ نیز در فرهنگسرای نیاوران اجرا شده است.
آلبوم «غوث دوران»
موسیقی عرفانی و خانقاهی
فرشید کاکاوند (نوازنده تنبور و آهنگساز)، آلبوم جدید خود با عنوان «غوث دوران» را اردیبهشتماه امسال رونمایی کرده ایت.
این اثر در قالب هشت قطعه مجزا ارائه شده است. فرشید کاکاوند هنرمند موسیقی مقامی است که سرپرستی گروه «تنبور نوازان طرز» را به عهده دارد. او در سالهای گذشته کنسرتهای بسیاری را در ایران و دیگر کشورها روی صحنه برده است.
آهنگسازی این مجموعه بر اساس موسیقی عرفانی و در ژانر موسیقی خانقاهی انجام شده.
خواننده و تهیه کننده «غوث دوران» امید جلیلی است و نوازندگانِ این آلبوم را اعضای گروه «ندای عارفان» به سرپرستی فرشید کاکاوند تشکیل دادهاند.
امید جلیلی پیش از این به عنوان خواننده، آهنگساز و ترانهسرای موسیقی پاپ فعالیتهایی را در کارنامه خود داشته و این برای نخستین بار است که به عنوان خواننده در آلبومی با محتوای عرفانی آواز میخواند. کلیه اشعار این آلبوم از سرودههای سید محمدمعین صادقی و آهنگسازی تمامی قطعات به عهده فرشید کاکاوند است.
گفتنی است برخی از آهنگهای این آلبوم، بر اساس موسیقی کردی آهنگسازی شده که آهنگسازی این بخشها را فواد یاره خواننده موسیقی کردی بر عهده دارد.
فرشید کاکاوند نوازنده تنبور، پاشا هنجنی نوازنده نی، رشید کاکاوند، حسین رضایینیا و شیدا حبیبهوند نوازندگان سازهای کوبهای در اجرای قطعات آلبوم «غوث دوران» حضور داشتهاند.
آلبوم «ایرانویج»
خوانشی از متنهای اوستایی و ادبیات پهلوی ساسانی
«ایرانویچ» نیز عنوان یکی دیگر از آلبومهای منتشر شده امسال است.
صادق چراغی آهنگسازی این مجموعه موسیقایی را به عهده داشته است.
از دیگر عوامل این اثر میتوان به آرش احمدینسب نوازنده سهتار و شورانگیز، ادریس رضایی نوازنده تنبور، مجتبی روزبه نوازنده دوتار، سعید اشتری ساغرچی نوازنده رباب، مرتضی یگانهراد، مجید یگانهراد و سوگند عباسی نوازندگان سازهای کوبهای و کاوه یوسف زاده خواننده اشاره کرد. پویان رمضانی و سیاوش احمدینسب صدابرداران، پویان رمضانی مهندسی صدا نیز دیگر عوامل اجرایی پروژه را تشکیل میدهند.
صادق چراغی درباره جزییات این پروژه اینگونه گفته است: براساس برنامهریزیهایی که از قبل داشتیم به مناسبت روز پاسداشت زبان فارسی آلبوم «ایرانویج» را منتشر کردم. همه قطعات آن بر پایه سرودههای شاهنامه فردوسی است که درآمیخته با نوای سازهای ایرانی و البته بیشتر سازهای اقوام، ساخته و پرداخته شدهاند. ضمن اینکه در بخشی از آلبوم خوانش و روایت شاهنامه را داریم که روایتگرانی چون نصرالله مدقالچی و کیخسرو دهقانی گویندگان آن هستند.
او گفته: در پارهای دیگر از این جُنگ، خوانشِ بخشی برگزیده از متنهای اوستایی و ادبیات پهلوی ساسانی را فریال آذری انجام داده با این چشمانداز که شنوندگان ایرانی با زبانهای دیرینِ ایرانی نیز بیش از پیش آشنا شوند.
آلبوم «برنده»
یک مجموعه پاپ
رضا صادقی طی فعالیتهایی که دارد، یازدهمین آلبوم خود با عنوان «برنده» را اواخر اردیبهشتماه سال ۱۴۰۴، روانه بازار کرده و آن را به مردم بندرعباس تقدیم نموده است.
این اثر در ۱۶ قطعه تولید و بصورت رایگان در اختیار مخاطبان قرار گرفته است.
«یه کاری کن»، «برنده»، «آدم شناس»، «دو دل»، «دلبر»، «به جهنم»، «موندگار»، «شکار»، «ایستگاه»، «ناز شستت»، «کفری»، «خط و نشون»، «آشوب»، «پاشو بیا»، «قسم» و «مثل اول» آثاری هستند که در قالب آلبوم «برنده» منتشر شدهاند.
رضا صادقی در توضیحات این آلبوم نوشته است: برای برنده شدن باید از خیلی برندهها جلوتر بری، باید خستهترین حالت ممکن، زانوهات نلرزه، باید صبور باشی و تشویق و ملامتها رو، رد کنی و فقط به جلو نگاه کنی. با امید اینکه این آلبوم خاطرهساز و ماندنی باشد.
رضا صادقی، مهداد همایونپور، نوید بهبودی، ایمان مسرور، ندا پارسایی، آراز شیرافکن، سامی شریف، مهدی ایوبی، کیانا ناطقی، محمد مبارکی، پیام ربیعی، محمدرضا صادقی، امیر آرسین، صالح نیازی و محمدعلی شیعاوی از ترانهسرایان آلبوم «برنده» هستند.
همچنین آهنگسازانی چون مهداد همایونپور، نوید بهبودی، مهدی ابراهیمنژاد، فرزین کاتب، سامی شریف، وحید پویان، رضا آبزین، تورج جهانگیری، محمدرضا صادقی، امیر آرسین، صالح نیازی و محمدعلی شیعاوی در تولید این آلبوم همکاری داشتهاند.
آلبوم «روایت سمفونیک پرواز اردیبهشت»
اثری برای شهدای خدمت
«روایت سمفونیک پرواز اردیبهشت» عنوان آلبومی است که اوائل سال گذشته به سفارش بنیاد شهید و امور ایثارگران منتشر شده است.
محمود صالحی، مهدی محمدی، آرش رستمی و هادی حسن بیگی خوانندگان این آلبوم هستند. آهنگسازی این مجموعه به عهده امیرحسین سمیعی بوده و به مناسبت نخستین سالگرد شهدای خدمت روانه بازار موسیقی شده است.
این آلبوم شامل شش قطعه است که متناسب با مراحل مختلفِ شهادت شهدای خدمت از قبیل لحظه سقوط هلیکوپتر، مراسم تشییع شهدای خدمت و خدمتگذاری و مردم داری سروده و آهنگسازی شده است.
در این مجموعه اجرای روایت برپایه شعر انجام شده و موسیقیها براساس این روایتِ شاعرانه شکل گرفته است. شعرهای این مجموعه از سرودههای علی محمد مودب، محمدمهدی سیار، میلاد عرفانپور و رضا یزدانی هستند.
در این مجموعه همچنین، حسین پارسافر رهبر ارکستر، امین غفاری کنسرت مایستر، سیدمصطفی بانیان مدیر ارکستر و آرمان مهربان ارکستراتور و دستیار آهنگساز است.
آلبوم «گذرگاه آفتاب»
تقدیم به سیامک آقایی
«گذرگاه آفتاب» مجموعه دیگری است که در بهار سال گذشته، روانه بازار موسیقی شده است.
آهنگسازی این آلبوم به عهده محسن میرزایی بوده است.
«گذرگاه آفتاب» که به سیامک آقایی نوازنده و پژوهشگر معاصر ایرانی تقدیم شده، شامل هشت قطعه است که «پیش درآمد»، «تکنوازی سنتور»، «میبینمت ز دور»، «تکنوازی عود»، «شوریده»، «تکنوازی سنتور»، «بیکران تنهایی»، «رهایی» نام دارند.
در این آلبوم فاطمه دهقانی نوازنده عود، حسام عظیمی نوازنده تمبک و بندیر، مهران قاسمی نوازنده نی، سینا جهان آبادی نوازنده کمانچه، حسین رضایی نیا نوازنده دف و محسن میرزایی آهنگساز و نوازنده سنتور هستند.
محسن میرزایی درباره این آلبوم نوشته است: قطعات آلبوم پیش رو حدود سالهای ۱۳۹۴ تا ۱۳۹۵ زمانی که دانشجوی مقطع کارشناسی بودم ساخته شد. تشویقهای استاد عزیزم سیامک آقایی انگیزهای شد تا قطعات این مجموعه را ضبط و منتشر کنم. اما هربار مشکلاتی مانع انجام این کار میشد. بعد از فراز و نشیبهای بسیار ضبط این مجموعه در شهریور ۱۴۰۱ به پایان رسید.
آلبوم «تو»
اثری با محتوای کلاسیک ایرانی
آلبوم «تو» نیز اثر دیگری به آهنگسازی جواد شاهی، شعر ایمان زندی و خوانندگی رادمهر علیپور است که در حوزه موسیقی کلاسیک ایرانی پیش روی مخاطبان قرار گرفته است.
«سکوت شب»، «فراق»، «عبور»، «بعد از تو»، «رویای پروانه»، «تک نوازی تار»، «باتو»، «هیاهو»، «کهنه آیینه»، «دوستت دارم» قطعات این اثر هستند.
عوامل این اثر عبارتند از: ناصر رحیمی نوازنده فلوت، فرشید حفظی فرد نوازنده ابوا، محمدحسین پورمعین نوازنده کلارینت، علیرضا متوسلی نوازنده باسون، فرشاد شیخی نوازنده هورن، مازیار بازگیر نوازنده پیانو، علیرضا دریایی، دانیال جورابچی، امین عطایی نوازندگان ویولا و ویولن، کریم قربانی نوازنده ویولنسل، پورنگ پورشیرازی نوازنده کنترباس، متین عابدی نوازنده کنترباس، مجید درخشانی نوازنده تار، جواد شاهی نوازنده تار، بابک پیمانی نوازنده سازهای کوبهای، ایمان زندی، امین سمواتی، عباس معالجی و فائزه زارع رفیع گروه هم آوایان.
آلبوم «پیر احمدآباد»
با اشعاری به انتخاب شفیعیکدکنی
آلبوم «پیر احمدآباد» به آهنگسازی مسعود سخاوتدوست و خوانندگی محمد معتمدی، اواخر خردادماه امسال، در فرهنگسرای ارسباران رونمایی شد.
گفتنی است اشعار این آلبوم توسط محمدرضا شفیعیکدکنی انتخاب شدهاند.
در توضیحات این مجموعه موسیقایی باید گفت: «پیر احمدآباد» لقب محمد مصدق نخستوزیر ایران و رهبر جنبش ملی شدن صنعت نفت است؛ این نام به این دلیل به او اطلاق میشود که مصدق پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ به زادگاه خود احمدآباد تبعید شد و تا پایان عمر در آنجا زندگی کرد. بنابراین، «پیر احمدآباد» به معنای پیرمرد احمدآباد یا «سالخوردهای که در احمدآباد سکونت داشت، است و اشارهای به دوران تبعید و گوشهنشینی او پس از سرنگونی دولتش دارد. این لقب به ویژه توسط مهدی اخوان ثالث شاعر معاصر ایرانی، در شعر معروفش به کار رفته و از آن زمان به بعد به طور گستردهای برای اشاره به محمد مصدق استفاده میشود.
شعر معروف مهدی اخوان ثالث که به «پیر احمدآباد» یعنی محمد مصدق تقدیم شده، «تسلی و سلام» نام دارد و در دفتر شعر «ارغنون» منتشر شده است. اخوان این شعر را در سال ۱۳۳۵، زمانی که مصدق در احمدآباد در تبعید خانگی به سر میبرد، سرود. به دلیل فضای سیاسی آن زمان، اخوان نتوانست نام مصدق را مستقیما بیاورد و به جای آن، عنوان «برای پیر محمد احمدآبادی» را برای شعر خود انتخاب کرد.
آلبوم «مقتلخوانی»
پرداختن به آیینها
آلبوم «مقتلخوانی» اثر آوازی مشترک حسین علیشاپور و بامداد فلاحتی مجموعه دیگری است که اواخر تیرماه امسال توسط انجمن موسیقی ایران منتشر شد.
در این آلبوم قطعات «باز این چه شورش است»، «یک قطره باران»، «تکیه بر نی»، «دریا»، «مجنون»، «نینامه» و «جام شفق» با اشعاری از محتشم کاشانی، علی معلم، قیصر امینپور، رؤیا باقری، شاکر یزدی، شهابالدین موسوی و حمیدرضا برقعی خوانده شده است.
آلبوم «عبور واژهها و شطح یک عشق»
مجموعه بیکلام/همنوازی تنبور و موسیقی کلاسیک
«عبور واژهها و شطح یک عشق» نیز عنوان یکی از آلبومهای بیکلام منتشر شده در حوزه موسیقی ایرانی است که نسخه مجازی آن در دسترس مخاطبان قرار گرفته است.
آهنگسازی این اثر موسیقایی به عهده صیاد محمدی بوده و سینا رضا زاده قطعات آن را تنظیم کرده است.
«عبور واژهها و شطح یک عشق» در قالب هشت قطعه بیکلام با محوریت موسیقی کلاسیک ایران پیش روی شوندگان قرار گرفته. این قطعات «در رواق سکوت»، «همآهنگ باران»، «میان ابر و آبیها»، «برمدار جان تو»، «خطی ز دلتنگی»، «وسوسه عاشقی»، «درپای دار حلاج»، «شطح یک عشق» نام دارند.
در آلبوم «عبور واژهها و شطح یک عشق» صیاد محمدی نوازنده تنبور، سینا رضازاده نوازنده شورانگیز، علیرضا خورشیدفر نوازنده کنترباس، کریم قربانی نوازنده ویولنسل، میثم مروستی نوازنده ویولن آلتو، سینا جهان آبادی نوازنده ویولن، زکریا یوسفی نوازنده دف و بندیر، نیما سرهنگی نوازنده تمبک است.
صیاد محمدی درباره این آلبوم نوشته است: حدود ۱۱ سال از ضبط این مجموعه میگذرد، مجموعهای که اولین هم نشینی ساز کهن تنبور با سازهای موسیقی کلاسیک در قالب یک کوئینتت زهی را رقم زد و طی این سالها در محاق مانده بود تا امروز که با عمال تغییراتی منتشر میشود. طراحی و کلیت اثر در دو بخش صورت گرفته است به گونهای که یک سوئیت منسجک را شکل دهد. بخش نخست قطعات در فضای مقام اصفهان و بخش دم که تلاش برای استفاده از مقامات و طرزهای تنبور بوده است در مقامهای سحری و فطار ساخته شده است. عنوان آلبوم و عناوین قطعات نیز از اشعار استاد محمدرضا شفیعی کدکنی و زنده یاد فریدون مشیری انتخاب شده است.
فرهاد فخرالدینی موسیقیدان معاصر درباره این اثر که ضبط آن بین سالهای ۱۳۹۳ تا ۱۴۰۲ به طول انجامیده نوشته است: چندی پیش دوست گرامی و ارجمندم جناب آقای دکتر صیاد محمدی نمونهای از کارهای هنری خود را به اینجانب مرحمت کردند. شنیدن این آثار برایم بسیار دلنشین بود، روانی ملودیها و جملهبندیها با نیروی آفرینش قابل تحسینی شکل گرفته بود. یقین دارم این اثر جدید ایشان هم با استقبال خوبی از جانب علاقه مندان به موسیقی مواجه خواهد.
آلبوم «کوی رندان»
تکنوازی سنتور
«کوی رندان» عنوان یکی دیگر از آلبومهای منتشر شده سال گذشته است که در دهه دوم تیرماهِ سال ۱۴۰۴، روانه بازار موسیقی شده.
قطعات این آلبوم با آهنگسازی سهیل حسنوی «کوی رندان»، «سخن شوق»، «به یاد صبا»، «مستانه»، «ضرب افشان»، «هنگام وصال»، «سپهر»، «مدهوش»، «افتان و خیزان»، «مست و حیران»، «بردرگه صاحبقران»، نام دارند.
در این اثر سهیل حسنوی آهنگساز و نوازنده سنتور، مرتضی مومنیان نوازنده تمبک است. امید انصاری نیز ضبط میکس و مسترینگ آلبوم را به عهده داشته است.
سهیل حسنوی در توضیح این آلبوم نوشته است: «کوی رندان» شامل یازده قطعه تکنوازی سنتور است که از خلسه سهگاه آغاز میشود و با مدلاسیونی تدریجی، به آستان باشکوه چهارگاه گام مینهد. تمبک نیز با حضوری کوتاه اما موثر، برتنوع بافت صوتی میافزاید. این اثر، دعوتی است به تامل و مکاشفه و هر مضراب، کلامی است از ژرفای درون؛ آن جا که رندان خاموشاند و موسیقی بدون واسطه کلام سخن میگوید.
آلبوم «روزی دوباره سبز میشویم»
مجموعهی بیکلام و روایتمحور
آلبوم «روزی دوباره سبز میشویم» اثری بیکلام است که اوائل مردادماه سال گذشته، روانه بازار شده است. علی دارابیفر آهنگساز و نوازنده این اثر است.
«به یاد میآورمت»، «خاطره گندمزار»، «دوباره میبینمت»، «شاید درخواب»، «صبح همان روز»، «ازیاد میبرم»، «باد پنجره را باز میکند»، «محنت آباد»، «روزی دوباره سبز میشویم» و «حافظه بلوط» قطعات این مجموعه موسیقایی هستند.
این هنرمند تلاش کرده تا در این آثار ارائه دهنده فضاهای موسیقایی آرام، درون گرایانه و روایت محور باشد. ضمن اینکه ساختار قطعات او بیشتر آزاد بوده و برپایه الگوهای تکرار شونده بنا شدهاند که به تدریج گسترش مییابند به طوری که هر قطعه روایتی شنیداری را بازگو میکنند.
علی دارابیفرد درباره آلبومش نوشته است: «روزی دوباره سبز میشویم» آلبومی روایتمحور است که مسیر یک سفر درونی را دنبال میکند. در واقع هر قطعه مرحلهای از این حرکت درونی است، و در جستجوی نوری برای سبز شدنی دوباره …»
علی دارابیفر از جمله هنرمندان ایلامی است که فعالیت در حوزه آهنگسازی را در سبکهای «امبینت»، «مدرن کلاسیک» و «موسیقی متن فیلم» پشت سرگذاشته است. «بیچاره انسان» آلبوم دیگری است که دارابیفرد آهنگسازی و نوازندگی و آن را به عهده داشته است.
آلبوم «رسم شیدایی»
براساس موسیقی کلاسیک ایرانی/ادای دین به احمد محسنپور
آلبوم «رسم شیدایی» با هنرمندی علیاکبر فضائلی و پدرام خاورزمینی یکی از آثار منتشر شده امسال است که با محوریت موسیقی کلاسیک ایرانی پیش روی مخاطبان قرار گرفته است.
«آشوب»، «فرافق»، «بانوجان»، «گفتم غم تو دارم»، «جست و جو»، «سوت کرم»، «شیدایی»، «مریم جان»، «حیرانی»، «گلی جان»، «شوق»، «دودعود»، «عامی دتر» قطعاتی هستند که در آلبوم «رسم شیدایی» شنیدنی شدهاند.
ساخت و تنظیم قطعات مازندرانی این آلبوم ادای دینی به زندهیاد استاد احمد محسنپور است. در قطعات مازندرانی برای پرهیز از
گفتنی است قطعات این آلبوم در عین برخورداری از شخصیتی مستقل از هم، دارای اشتراکاتی نیز هستند که در کنار یکدیگر مجموعه بزرگتری را شکل میدهند. آهنگسازی و تنظیم این قطعات بر اساس امکانات و تواناییهای ساز سنتور، به شکل گفتگو بین ۲ ساز و با استفاده از انواع مختلف شیوههای بسط و گسترش فیگورهای ملودیک و ریتمیک که در ردیف موسیقی ایرانی نیز استفاده میشود شکل گرفته است. پیچیدگیها و جزئیات فراوانی که در عین کثرت بیانگر نوعی وحدت و نظم درونی نیز هستند.
نمونه مشابه چنین تفکری علاوه بر موسیقی دستگاهی در انواع مختلف هنرهای ایرانی از نقش و نگار کاشیکاری مساجد و طرحهای متنوع فرش و گلیم گرفته تا تذهیب و خوشنویسی و نگارگری نیز دیده میشود.
در نهایت باید گفت بخشی از قطعات این آلبوم بر اساس موسیقی دستگاهی ساخته شدهاند و بخشی دیگر بر اساس تمهای موسیقی مازندران شکل گرفتهاند.
فضائلی درباره این آلبوم موسیقایی نوشته: «اثر پیش رو تلاشی است در جهت ارائه موسیقیِسازی به صورت هم نوازی دو سنتور با نقشی کم و بیش مستقل از هم که با ساز تمبک همراهی میشوند. به این منظور و با توجه به شیوه آهنگسازی و تنظیم قطعات، هر ۲ سنتور از نوع سل کوک انتخاب شدهاند.
آلبوم «در آن سوی سکوت»
یک مجموعه ایرانی بر اساس بداهه
«در آن سوی سکوت» به آهنگسازی و نوازندگی سهتار امین مداح و نوازندگی تمبک سیدعلی افتخار، آلبومی با محوریت موسیقی کلاسیک ایرانی است که امسال منتشر شده.
قطعات این اثر عبارتند از «آغاز»، «طلوع»، «نام تو»، «دلتنگی»، «آواز ماه»، «ستوه»، «پرواز»، «حیرانی»، «غروب»، «در آن سوی سکوت».
امین مداح درباره این اثر نوشته است: این آلبوم حاصل گفتگوی من با لحظه هاست. بیواسطه و رها. هر قطعه بر پایه بداهه نوازی شکل گرفته است. تولد موسیقی در اکنون. آنچه میشنوید تبلور لحظاتی است که آمدهاند و گذشتهاند بیآنکه دوباره تکرار شوند.
درباره آهنگساز اثر باید گفت؛ مداح از جمله هنرمندان فعال عرصه موسیقی ردیف دستگاهی ایران است که موسیقی را از سال ۸۴ در حوزه نوازندگی سه تار آغاز کرده و در این مدت نزد هنرمندانی چون ارشد تهماسبی و مسعود شاکری به فراگیری موسیقی پرداخته است.
آلبوم «یک دم یار»
پل زدن میان خرد و عشق
«یک دم یار» به آهنگسازی امیرفرهنگ حاتمی و خوانندگی پوریا اخواص آلبوم دیگری است که در سال ۱۴۰۴ منتشر شده است.
«زهر شیرین» با شعر فریدون مشیری، «جان عطار» با شعر عطار نیشابوری، «راز و نیاز» با شعر هوشنگ ابتهاج، «عشق هزارساله» با شعر هوشنگ ابتهاج، قطعاتی هستند که در این آلبوم گنجانده شدهاند.
این در حالی است که امیرفرهنگ حاتمی نوازنده تار، دیوان و همخوان، کریم قربانی نوازنده ویولنسل، علیرضا دریایی نوازنده کمانچه، صابر سوری نوازنده عود، فرید لطفی نوازنده قیچک آلتو، امیر خیری نوازنده تمبک، بندیر، دم دم، فرهاد احمدی نوازنده دف و کاخن، محمد نادری نوازنده سنتور و تارا حاتمی همخوان گروه اجرایی این آلبوم را تشکیل میدهند.
امیرفرهنگ حاتمی آهنگساز در توضیح این آلبوم نوشته است: «یک دم یار» سرانجام جلوه روشن جان در آئینه دیده درون است؛ پرتوی از نور هستی پاک که در خلوت جانم آتش زد و مرا به شور، اشتیاق و شگفتی و سرمستی فرو برد. آن نور یگانه که از سرچشمه نهان بر ساحت ادراک تأیید، حجاب میان خرد و عشق شد. در این میان به جز نغمهها و صداها مجال شرح این کشف درونی نبود؛ چرا که در عرش غیب، جایی که کلام محدود از عظمت هویت سرتسلیم فرود آورد، جز نغمه موسیقی ازلی، زبان فطرت و آوای وجود، راهی به بیان آن حال لایتناهی نبود. و جز این، نه زبان دیگری میشناختم و نه ابزاری برتر از آن داشتم تا از آن مدد جویم. پس آن چه شنیده میشود، بیان حال است نه گفته صریح؛ نشانه است، نه کلامی روشن. نیاز، جلوهای از ذات درون و نه بازتابی از نشانههای بیرونی بود.
آلبوم «بدون او»
ارکستری با سازهای جهانی
آلبوم موسیقی «بدون او» مجموعهای است که شهریورماه سال ۱۴۰۴ رونمایی شد و ایمان مبرزه آهنگساز و خواننده آن است.
«حکایت دلتنگی»، «کوچههای بینشان»، «ستارهها»، «ترنم»، «رویا» و «زمزمه عاشقانه» قطعات این آلبوم هستند.
مبرّزه درباره این اثر گفته است: اولین قدم تولید این آلبوم، ساخت ملودی در سال ۱۳۸۲ و همزمان با زلزله بم بود که نام آن قطعه در نهایت «کوچههای بینشان» نام گرفت. سعی کردم با توجه به علاقهام به موسیقی ارکسترال، از ارکستری با حضور سازهای جهانی استفاده کنم و با اضافه کردن سازهایی نظیر تار، سنتور و سازهای کوبهای ایرانی، حال و هوای موسیقی ایرانی را به این مجموعه اضافه کنم.
در این آلبوم حسام بهرامی به عنوان ترانهسرا و توحید وحید به عنوان تنظیم کننده، ناظر ضبط و میکس و مسترینگ همکاری داشته است.
فرشاد شیرانی و پویا جهانمردی به عنوان نوازنده ویولن و ویولا، مسیح مردیها نوازنده ویولنسل، حمیدرضایت نوازنده فلوت، کسری جدیدزاده نوازنده کلارینت، امیرعلی صمدانی نوازنده تار، مهرداد جندقیان نوازنده سنتور، پویان جمشیدی نوازنده سازهای کوبهای، همایون جهانشاهی نوازنده تنبک و مجید صالحه نوازنده پیانو دیگر هنرمندانی هستند که در این آلبوم نواختهاند.
آلبوم «به یاد استاد علینقی وزیری»
آثاری از استاد برای استاد
آلبوم «به یاد استاد علینقی وزیری» به خوانندگی امیر اثنیعشری و سرپرستی گروه آرش آلبومی در سبک و سیاق موسیقی کلاسیک است که شهریورماه منتشر شده است.
عوامل این مجموعه موسیقایی عبارتند از غلامرضا صدرالدینی نوازنده تمبک، محسن میرزایی نوازنده سنتور، محمد یوسفی نوازنده نی، مرضیه ریوند نوازنده تارباس، وحید جبارزاده نوازنده کمانچه، محمدجوزی نوازنده عود، فاطمه سید محمود نوازنده دایره و دف، آرش کاووسی نوازنده تار، سه تار و سرپرست گروه.
«پیش درآمد»، «ساز و آواز (دشتی - سنتور)» با شعری از فروغی بسطامی، «تصنیف بسته دام» با شعر حسین گل گلاب، «ادامه ساز و آواز (عشاق - نی)»، «سرود وطن» با شعر حسین گل گلاب، «تک نوازی نی»، تصنیف «عهدشکن (ابوعطا)» با شعر امیراثنی عشری، «ساز و آواز (بیات ترک – تار)» با شعر هلالی جغتایی، تصنیف «افسانه عشق (بیات ترک)» با شعر عطار و امیراثنی عشری قطعاتی هستند که در این اثر نواخته شدهاند.
گروه «شبروان» در این اثر چهار تصنیف و یک پیش درآمد از استاد وزیری را اجرا کرده که امیر اثنیعشری خواننده آنهاست.
آرش کاووسی در توضیح این آلبوم موسیقایی آورده است: استاد وزیری بیگمان یکی از تاثیرگذارترین هنرمندان موسیقی این سرزمین است. جایگاه والای او در گسترش موسیقی ایرانی در تاریخ فعالیت هنری ایشان بسیار حائز اهمیت و ستودنی است.
آلبوم «تو نیستی»
با تکیه بر اشعار کلاسیک ایرانی
اثر دیگری که سال گذشته منتشر شده، آلبوم «تو نیستی» است که فرزاد محمدنژاد آهنگسازی آن را به عهده داشته و محمود صالحی خواننده آن است و با حمایت مرکز موسیقی حوزه هنری تولید و ارائه شده است.
اردشیر کامکار و حسین بهروزینیا در این اثر کمانچه و بربت نواختهاند.
از دیگر نوازندگان این اثر میتوان به ارژنگ کامکار نوازنده تمبک، سینا جهان آبادی نوازنده کمانچه، حسین رضایینیا نوازنده دف، پاشا هنجنی نوازنده نی، مسعود آرامش نوازنده سنتور، عرفان حسینی نوازنده کمانچه آلتو، علی اکبرزاده نوازنده بندیر و فرزاد محمدنژاد نوازنده تار، عود، بم تار اشاره کرد.
قطعات این آلبوم عبارتند از «آن دلبر من» با شعری از مولانا، «ساز و آواز» با اشعاری از محمدرضا شفیعی کدکنی، عطار، هوشنگ ابتهاج، «زبان و بیزبانان» با شعری از فریدون مشیری، «تو نیستی» با شعری از فریدون مشیری، «جاری»، «چهار مضراب»، «تک نوازی تار»، «بی دل و جان» با شعری از عطار نیشابوری.
آلبوم «بُهون»
تجربهای تازه در در گوشههای آوازی موسیقی نواحی و سنتی
آلبوم «بُهون» به خوانندگی علی تاجمیری، یکی دیگر از پروژههایی است که سال گذشته، منتشر شده است. این مجموعه با حمایت انجمن موسیقی و حوزه هنری در دسترس مخاطبان قرار گرفته است.
این اثر، تجربهای تازه در موسیقی است و ریشه در گوشههای آوازی موسیقی نواحی و سنتی دارد. مبنای شکل گیری این نغمه آهنگها مقامهای آوازی وسازی است که از لحاظ پرداخت به آئین و آداب، باور و سنت، حماسه و مبارزه، درد و رنج، عشق و مرگ، هر گامش در آمدی تازه را آغاز میکند.
موسیقی و تنظیم قطعات این آلبوم به عهده حسین پرنیا بوده و علی تاجمیری خواننده آن است. گفتنی است این آلبوم مربوط به موسیقی کارگان متعلق به موسیقی بختیاری است که با حمایت حوزه هنری استان خوزستان و انجمن موسیقی ایران تولید و ارائه شده است.
«ترانه نازلو»، «یاردیری»، «همیلا»، «آواز سلطون خون»، «ترانه گل سهر»، «ترانه نشمین»، «آواز الازنگی»، «ترانه دیار بختیاری»، «ترانه دای شیرین» و «ترانه تفنگ» قطعات این آلبوم را تشکیل میدهند.
از عوامل آلبوم «بُهون» میتوان به حسین پرنیا نوازنده سنتور و بربط، بهمن فریادرس نوازنده کمانچه و کمانچه آلتو، میلاد مرادی نوازنده کمانچه آلتو، ساسان بازگیر نوازنده سه تار، احسان لیوانی نوازنده نی، پژمان پرنیا نوازنده تمبک و سازهای کوبه ای، موسی کایدخورده نوازنده نی و هم نواز آواز، موسی زنگنه نوازنده کرنا، رضا خاکزاد نوازنده کرنا و سرنا، مصطفی طاهری نوازنده دهل اشاره کرد.
آلبوم «نخلستون»
یک مجموعه با چند خواننده
آلبوم «نخلستون» یکی از مجموعههایی است که اوائل مهرماه سال گذشته، با آهنگسازی بهروز صفاریان و خوانندگی محمد اصفهانی، محمد معتمدی، حجت اشرفزاده، علی لهراسبی، محمود صالحی و احمد آقایی منتشر شده است.
این آلبوم با هدف پاسداشت رشادتهای رزمندگان در سالهای دفاع مقدس و ارج نهادن به مقام شهدای جنگ تحمیلی ساخته و اشعار آن توسط عبدالجبار کاکایی، امیرعلی سلیمانی و ندا جوادی سروده شده است.
«نخلستون» شامل ۸ قطعه با عنوانهای «برات گریه کردم»، «قول دادی»، «سلام» با صدای محمد اصفهانی، «فانوس» (محمد معتمدی)، «آینه» (علی لهراسبی)، «خط لبخند» (حجت اشرفزاده)، «خرمشهر» (محمود صالحی) و «نخلستون» (احمد آقایی) است.