در گفتگو با حسن وارسته تاکید شد؛
ساخت سریالی درباره شیرازیها/ سیاستگذاریهای غلط شبکه دو را منزوی کرده است
بهارشیراز، سریالی است در ژانر کمدی که در شیراز ساخته شده است. در این سریال به مسائلی مانند سرزندگی، ساده گرفتن زندگی، آرامش و سبک زندگی شیرازیها پرداخته شده و به خردهفرهنگها و گویش شیرازیها نیز پرداخته شده است.
به گزارش خبرنگار ایلنا، سریال بهارشیراز، سریالی است در ژانر کمدی که در شیراز ساخته شده است. در این سریال به مسائلی مانند سرزندگی، ساده گرفتن زندگی، آرامش و سبک زندگی شیرازیها و خردهفرهنگها و گویش شیرازیها پرداخته شده است.
حسن وارسته، نویسنده و کارگردان سریال بهارشیراز به ایلنا گفت: سالها پیش در دوره آقای کرمی و میثم فضلی آنها قصد داشتند کاری را شروع کنند، من طرحی داشتم و درگیر کارهای اداری بودم و به پیشخوان دولت مراجعه کردم، به نظرم این فضا برای قصه مناسب بود.
او افزود: در پیشخوان دولت خانوادهای حضور یافته بود، مغازه کوچکی داشتند و فرزندانشان بیکار بودند. خانواده تلاش میکردند به فرزندانشان کمک کنند تا کاری پیدا کرده و کمکی به آنها کنند. در داستان من خانواده موفق میشود که دفتر پیشخوان دولت را راهاندازی کند.
وارسته گفت: حدود 5 الی 6 سال گذشته بود که دکتر ناظمی، مسئول کارگروه سبک زندگی در سازمان صدا و سیما از من خواست طرحی ارائه کنم متناسب با سبک زندگی، من هم این طرح را ارائه کردم. در گفتوگویی که داشتیم، درخواست مواردی رعایت شود که بتوان مهارتهای زندگی و پیامهای مدنظر در داستان منتقل شود.
او افزود: سپس قرارداد منعقد شد و من هم مشغول نگارش فیلمنامه شدم. فیلمنامه اولیه رو به اتمام بود که آقای صفری، تهیه کننده کار تماس گرفت و گفت که باید موقعیت داستان را به شیراز تغییر دهیم. من به ناچار فیلمنامه را بازنویسی کردم. آقای صفری هم کارگردانی سریال را به من پیشنهاد کرد و مدیران صداوسیما را قانع کرد که به من اعتماد کنند.
لوکیشن سریال، شیراز شد
وارسته گفت: زمانی که قرار شد داستان در شیراز اتفاق بیفتد، کار برای من دشوار شد و همزمان با کارگردانی، به بازنویسی فیلمنامه براساس فرهنگ و زیست شیرازیها پرداختم. در سریال هم از گویش شیرازیها استفاده شده، هم از شعرای نامدار این شهر مانند حافظ و سعدی صحبت شده است. به طور کلی در سریال تلاش کردیم فرهنگ و گویش شیراز را به مخاطبان معرفی کنیم.
او افزود: بعد از تصویب فیلمنامه، 90 درصد از بازیگران اصلی شیرازی بودند. تا دوهفته تمرین بازیگری داشتیم چراکه بازیگران این سریال تجربه بازی در اثر کمدی را در رزومه خود نداشتند. تمرینها و تعامل با بازیگران موجب شد تا زیست شیرازیها را در اثر برای مخاطبان ملموس کنیم. شیرازیها نیز به من در ساخت این اثر کمک شایانی کردند. مثلا معادل شیرازی ضربالمثلها را به من میگفتند. به طور نمونه اُرسی پَسَک پیشک ندار/ رسیده به کفش پاشنه دار، معادل تازه به دوران رسیده یا از دماغ فیل افتاده است.
وارسته گفت: یکی از اقداماتی که برای معرفی شیوه زندگی شیرازیها انجام دادیم، استفاده از سبک زندگی باغ نشینی در اثر بود. همچنین به زندگی آرام و تساهل و آسانگیری شیرازیها نیز در سریال پرداختهایم. کاهوترشی، غذاهای شیرازی، گویشهای شیرازی و ترانههای شیرازی از دیگر مواردی است که در سریال به آنها پرداخته شده است.
او افزود: قربان نجفی، بازیگر این سریال لهجه متفاوتی با دیگر بازیگران دارد، او لهجه فیروزآبادی دارد که اصطلاحا به آن بیرون شهری گفته میشود. شیرازیها اصطلاحی دارند تحت عنوان بیرون شهری یا همان درشهری. کاظم دلگشای قصه نیز درشهری است. همچنین در سریال قید کردهایم که فیروزآباد پایتخت ساسانیان است و نشانهها و ارجاعاتی به این امر داشتهایم.
برخی بازیگران تجربه کمدی نداشتند
کارگردان و نویسنده فیلمنامه سریال بهارشیراز تاکید کرد: بسیاری از بازیگران تجربه بازی در اثر کمدی را نداشتند و من هم استرس زیادی برای این امر داشتم. مثلا قربان نجفی و خانم بیضایی همواره در نقشهای جدی بازی کردهاند اما پیشنهاد آقای صفوی بود و من هم پذیرفتم. البته قربان نجفی همدانشکدهای من بود و قبلا بازی او را در اثری کمدی دیده بودم.
او افزود: تمامی بازیگران کمدی از یک زمانی فعالیت کمدی خود را آغاز کردهاند، مثلا فتحعلی اویسی در بدون شرح بازی کمدی را شروع کرد. تا پیش از آن نقشهای جدی و تلخ را بازی میکرد، اما نقشی متفاوت در کمدی بازی کرده و بازی ماندگاری هم داشت. براساس همین فرمول من نیز ریسک کار کردن با بازیگران نقشهای جدی در سریال کمدی را پذیرفتم.
در تمرینها، بازیها را یکدست کردیم
وارسته گفت: در تمرینها تلاش کردم بازیها را یکدست کنم. به حدی اتود زدیم تا بازیها قانع کننده و یکدست شدند. در تمرینات متوجه شدیم که برخی از بازیگران نمیتوانند از پس نقشهایشان بربیایند و بازیگران را عوض کردیم و با بازیگر دیگری جایگزین کردیم. نقش اقبال، منیژه و بیژن را به افراد دیگری سپردیم.
او با اشاره به اینکه برای جذب مخاطب برنامهریزی تولید سریال را تغییر داده، بیان کرد: برای اینکه روند رو به رشد کمدی از ابتدای سریال نبوده و بازی بازیگران در ابتدای اثر خام نباشد، سریال را از قسمت 25 رج زدیم. سکانسها از سوئیت اقبال شروع شد و از برنامهریز خواستم از قسمت 25 رج بزند که بازیها هنوز خام هستند. زمانی که بازیها پخته شدند، به برنامهریز گفتم قسمتهای ابتدایی را باز کند و قیمتهای اولیه سریال را ساختیم.
وارسته گفت: بازی هنرپیشهها در سکانسهای سوئیت اقبال مشخص میکند بازیها قبل و بعد از آن چه میزان پختگی دارد.
بداههپردازی در کار داشتیم
او با تاکید بر این امر که بداهه پردازی نیز داشتیم، بیان کرد: بازیگر متن روی کاغذ را جان میبخشد و با این کار هم به کارگردان ایدههایی میدهد و هم خودش ایدههایی دارد و ایدههای بداههپردازی خود را مطرح میکند. به همین روی 70 درصد از اثر متعلق به فیلمنامه و مابقی بداههپردازیهایی بودند که در طول تولید سریال به ذهن من و یا بازیگران میرسید. دلیل این امر نیز آن بود که در اثر زندگی جریان داشته باشد و بازیگر نقش را متعلق به خود کند. با توافق من و هماهنگی پیش از ضبط بداههپردازی را تمرین میکنیم و سپس جلوی دوربین آنرا ضبط میکردیم.
وارسته گفت: لحن و لهجه به اثر کمک کرده و آنرا صمیمیتر کرده است.
او با اشاره به این امر که سازمان صدا و سیما به تمرکززدایی از تهران روی آورده، بیان کرد: سازمان تلاش میکند تا بگوید ایران فقط شامل تهران نیست و این کار بسیار ستودنی است. سریالی نیز پیش از این داشتم که در کرمان رخ میداد، نام آن روزی روزگاری آبادی بود که نویسندهاش من بودم.
وارسته گفت: گویش شیرازی بسیار شیرین است و مردم شیراز نیز افرادی باجنبه و منعطف هستند. در شیراز زندگی جریان دارد و مردم این شهر سرزنده و شادند. تلاش کردیم به خصوصیات شیرازیها در فیلمنامه و اجرا اشاره کنیم.
او افزود: یکی از مشکلات اصلی، پخش این سریال در شبکه دو صدا و سیما است. البته در این شبکه چندین مرتبه سریالهای من پخش شده بودند. مثلا سریال بچه مهندس که با استقبال مردم مواجه شده بود و در سال 86و 87 نیز برنامه ترکیبی نمایشی 90 روزه داشتم به نام کمی تا قسمتی جدی که در آن زمان برنامه پرمخاطبی بود.
وارسته گفت: اکنون اما سیاستگذاری شبکه دو غلط است و این شبکه منزوی شده است. زمانی که به تهیه کننده گفته میشود سریالش در شبکه دو پخش میشود، نگران جذب مخاطب میشود. فناوریهای این شبکه به روزرسانی نشده است. ما در حین تولید سریال در تصویربرداری و مراحل مختلف نهایت تلاش خود را میکنیم تا اثری باکیفیت تولید کنیم اما حین پخش در شبکه دو، کیفیت تصویر سریال چند مرحله افت میکند. از شبکه 2 تنها چیزی که به یاد مخاطب مانده، سریال آقای قاضی است.
او افزود: امیدوارم شبکه 2 به روزهای اوج خود بازگردد. البته برای این امر باید نگرش مدیران این شبکه تغییر کند و جامعه آماری شبکه را به درستی و بابرنامه تعیین کنند. زمانی گفته میشد مخاطبان هدف شبکه کودکان و نوجوانان هستند اما برنامههای سیاسی در آن پخش میشود و یا سریالهایی که مناسب گروه سنی کودک و نوجوان نیستند.
وارسته گفت: اکنون فیلمبرداری سریال تمام شده و درحال صداگذاری، تدوین و فعالیتهای مربوط به پخش سریال هستیم. متاسفانه در زمان پخش سریال، اتفاقاتی در کشور رخ داد که همزمان با پیک پخش سریال بود و هنوز نمیدانیم چنددرصد مخاطب جذب این سریال شدهاند. اما افرادی که آنرا مشاهده کردهاند، نظرات مثبتی داشتهاند و قسمتهایی از سریال در شبکههای اجتماعی وایرال شده است، مانند قیمت مربوط به طبری و دادگاهها و طعنه زدن به هدایایی که دولت به ورزشکاران میدهد.
او افزود: امیدوارم به شرایط عادی بازگردیم و مخاطبان سریال را تماشا کنند.
