علی خائف در گفتوگو با ایلنا مطرح کرد؛
واکاوی دلایل عدم ساخت پل خلیجفارس در «داستان یک پل»
فیلم مستند «داستان یک پل» به تهیهکنندگی و کارگردانی علی خائف، یکی از آثاری است در نهمین جشنواره تلویزیونی مستند حضور دارد. این اثر درباره پروژه «پل خلیج فارس» است که بندر پل و جزیره قشم را به یکدیگر متصل میکند.
علی خائف در گفتوگو با خبرنگار ایلنا درباره سوژه مستند «داستان یک پل» توضیح داد و گفت: داستان یک پل، روایتی از سرگذشت پل خلیج فارس است. پلی که قرار بوده بین بندر لار جزیره قشم و بندر پل ساخته شود، مطالعات اولیه ساخت آن انجام میشود و حتی در سال 1389 کلنگ میخورد، اما بعد از 3 ماه ساخت آن متوقف میشود. دلایل مختلفی برای این اتفاق ذکر شده است، اما مهمترین دلایل آن موضوعات مالی و زیست محیطی و حتی نبود دانش فنی در برههای از زمان ساخت آن شمرده میشود.
وی ادامه داد: این پل را باید یکی از خاصترین و مهمترین پروژههای عمرانی کشور بدانیم. اگر این مجموعه پل به همراه اسکلت کاوه ساخته میشد، تقریبا بیش از نیمی از کشتیهای سنگین با تناژ 250 هزار به بالا دیگر نیاز نداشتند که برای تخلیه بار خود به دبی بروند و عملا کشور امارات و بندر جبل علی از مدار خارج میشدند. علاوه بر این، با ساخت این پل، جزیره قشم تبدیل به بانکرینگ سوخت برای کشتیهای ورودی نیز میشد و دیگر لازم نبود کشتیها برای بانکرینگ به امارات بروند.
این فیلمساز مستند با اشاره به اهمیت ساخت این پل گفت: همانطور که میدانید اکنون کشتیهای تناژ بالا در ابتدا به دبی میروند، بار خود را تخلیه میکنند و سپس با استفاده از کشتیهای 100 هزار تنی، کالاهای وارداتی به ایران را میآورند. به دلیل عمق 25 متری آبهای خلیج فارس، کشتیهای تناژ بالا امکان حضور در ایران و تخلیه بار را دارند و فقط لازم بود این پل ساخته شود که متاسفانه این پروژه به نتیجه نرسید. عدهای معتقدند که نفوذ کشورهای خلیج فارس به ویژه امارات در ساختار قدرت و مانعتراشیهای آنان باعث شد تا این پل ساخته نشود.
کارگردان مستند «داستان یک پل» با اشاره به اینکه در دورههای مختلف انگیزهای برای ساخت پل خلیج فارس وجود نداشته است، گفت: مدیران مختلف در برهههای مختلفی آمدند، اما این کار متوقف ماند و هیچ انگیزهای در مدیران دولتی و محلی ایجاد نشد که اگر این پروژه ساخته میشد، مشکلات عدیدهای که ساکنان جزیره قشم دارند، برطرف میشد.
خائف با اشاره به نظرات مخالف برای ساخته شدن این پل گفت: البته در این بین نظرات مخالف نیز وجود داشت؛ برای مثال وصل شدن جزیره قشم به خشکی باعث میشد که جمعیت ورودی به جزیره بیشتر شده و طبیعت بکر از بین برود. با این حال، کارشناسان معتقدند که اگر این پروژه با زیرساختهایش ساخته میشد، چیزی نزدیک به 3 میلیون شغل ایجاد میشد که منافع زیادی داشت و همچنین کریدور شمال جنوب از هند و آسیای شرقی به شمال دریای خزر میرفت و این کریدور تکمیل میشد.
او درباره انگیزه خود از ساخت مستند با این موضوع گفت: سالهاست در استان هرمزگان فعالیت میکنم و هرازگاهی مجبورم به جزیره قشم سفر کنم. در ایام مختلفی که به جزیره قشم سفر میکنم به دلیل مساعد نبودن شرایط آب و هوایی با مشکلات عدیدهای روبهرو شوم. برای مثال اسکله تعطیل است و مجبورم از بندر پل بروم که ترافیک شدیدی دارد. همیشه برایم سوال بود که چرا این پل ساخته نشد، با اینکه حتی پایههایش ساخته شد و میشد با سرعت بیشتری به نتیجه برسد؟ در جریان تحقیق و پژوهش متوجه شدم که در ابتدا قرار بوده این پروژه 3 ساله ساخته بشود، اما هیچ وقت بهرهبرداری نشد. جالب است بدانید که برآورد حدودی این پروژه 800 میلیون دلار بوده و در همان سالها 150 میلیارد تومان برایش تخصیص داده شده بود و میتوانستند در همان زمان پل را به اتمام برسانند.
وی درباره فرم روایی مستند داستان یک پل گفت: در این فیلم دلایل عدم ساخت پل را واکاوی کردیم و در گفتوگو با نمایندگان مجلس، رئیس منطقه آزاد، استاندار، رییس منطقه آزاد در زمان ساخت پل، مسئولین، مردم و اصحاب رسانه این مسئله را بررسی کردیم. این مستند، هم تحقیق و پژوهش میدانی داشت و هم کتابخانهای. بخشی از این تحقیقات، مطالعه روزنامهها بود. اسناد مکتوبی وجود داشت که مربوط به چشم انداز ساخت پل بود که در اختیار من قرار گرفت.
عوامل تولید این مستند عبارتند از:
تهیهکننده، کارگردان و تدوینگر: علی خائف، راوی خبرنگار: نوید رشیدی، تصویربردار: ابراهیم قریشی، سعید ماندگاری، علی خائف و حسین زینعلی، تصویربردار هوایی: سعید ماندگاری، مجری طرح: مرضیه مهرباننیا، پژوهش: حسن گلبخشی و تصاویر آرشیوی: هادی مذنبی.
