آخرین وضعیت تعهدات ارزی تراستیها/ ۲۲۵ نفر احضار و ۳۴ شخص به دادسرا معرفی شدند
سخنگوی قوه قضائیه درباره آخرین وضعیت تعهدات ارزی تراستیها گفت: تعداد ۳۴ شخص که میزان تعهد آنها پنج و یکدهم میلیارد یورو بوده است، علیرغم مهلتی که هیئت به آنها داده بود، اقدامی انجام ندادند و به دادسرا معرفی شدند. برای تعداد دیگری نیز مهلت تعیین شده که سررسید آن هنوز فرا نرسیده است و این افراد تا پایان مهلت فرصت دارند تعهدات خود را ایفا کنند؛ در غیر این صورت، آنها نیز به دادسرا معرفی خواهند شد.
به گزارش خبرنگار ایلنا، اصغر جهانگیر در نشست خبری درباره رفع تعهدات ارزی و برخورد با تراستیها گفت: این پرونده بهصورت ویژه، با دستوری که رئیس محترم قوه قضاییه در دیماه صادر کردند، در دستور کار قرار گرفت و هیئت ویژه قضایی با هدف پیگیری مؤثر جرایم و مفاسد مرتبط با حوزه ارز تشکیل شد. این هیئت هشتنفره در حکمی که ریاست محترم قوه برای این اشخاص صادر کردند، مورد تأکید قرار گرفت که نسبت به تعقیب کیفری کلیه اشخاصی که مرتکب تخلفات و جرایم ارزی، بهویژه ارزهای ناشی از صادرات نفت، گاز و فرآوردههای نفتی شدهاند و یا عدم ایفای تعهدات ارزی داشتهاند، بهصورت فوقالعاده اقدام شود.
سخنگوی قوه قضائیه ادامه داد: پس از این مأموریت، هیئت بلافاصله تشکیل جلسه داد و در گام اول اقدام به شناسایی نقاط آسیب، جرایم و تخلفاتی کرد که در این حوزه اتفاق افتاده بود. اولاً رفتار ارزی بانکها در زمینه مبادله ارز مورد بررسی و آسیبشناسی قرار گرفت. در درجه بعد، رفتار ارزی صادرکنندگان کالا و محصول در زمینه رفع تعهدات صادراتی مورد بررسی قرار گرفت؛ اینکه چه مقدار ارز خود را بازگرداندهاند یا بازنگرداندهاند. همچنین رفتار مسئولین و نهادهایی که عهدهدار فروش نفت، گاز و محصولات استراتژیک بودند و این حوزهها ارزآوری برای کشور داشتهاند، بهصورت کلی مورد تمرکز هیئت قرار گرفت تا بررسی شود این مسئولین و نهادها تا چه میزان به وظایف خود در این خصوص عمل کردهاند.
جهانگیر گفت: نتیجه این بررسیها نشان داد در حالی که پیش از ورود هیئت، تقاضای ارز حدوداً چهار برابر میزان عرضه بود، بلافاصله با ورود هیئت و اقدامات قضایی انجامشده و پیگیریهایی که نسبت به صادرکنندگان جهت بازگشت ارز صورت گرفت، شاهد برقراری تعادل بین عرضه و تقاضا در بازار ارز بودیم.
سخنگوی قوه قضاییه عنوان کرد: در بسیاری از موارد شاهد این بودیم که تعادل عرضه بر تقاضا شکل گرفت، تا جایی که بانک مرکزی ذخایر اضافه را برای ذخایر ارزی خود در نظر گرفت. در پیگیریهای بعدی توسط این هیئت مشخص شد در حالی که در بازه زمانی ۱۸ روز قبل از ورود هیئت، میانگین ارزش معاملات روزانه ۷۷.۶ میلیون دلار بود، با افزایش عرضه در بازار، این عدد در ۱۸ روز بعد از شروع کار هیئت ۸۸.۵ درصد افزایش یافت و به ۱۴۶ میلیون دلار رسید. این موضوع یکی دیگر از آثار حضور و پیگیریهای نظارتی هیئت در این حوزه بود.
وی ادامه داد: با ورود هیئت، شاهد کاهش معوقات بانکی بودیم. در حالی که پیش از ورود هیئت، در مجموع یک و سهدهم میلیارد دلار معامله صورت گرفته بود، پس از ورود هیئت حجم معاملات به ۲.۶ میلیارد دلار افزایش یافت. در حقیقت، نهتنها افزایش معاملات را شاهد بودیم، بلکه میزان ۹۳ درصد از حوالههای معوق بانکی که پیش از ورود هیئت بالغ بر ۲.۸ میلیارد دلار شده بود، نهتنها افزایشی نداشت، بلکه با کاهش ۴۱ درصدی نیز روبهرو شد و به عدد ۱.۶ میلیارد دلار رسید.
سخنگوی دستگاه قضا افزود: این آمارها نشان میدهد ورود هیئت بسیار اثربخش و کارساز بوده است. در سایه ورود هیئت، شاهد افزایش سرعت حوالههای بانکی بودیم و این روند رشد چشمگیری داشته است. پیش از ورود هیئت، بالغ بر ۶۳ درصد از حوالههای معوق با تأخیر بیش از ۳۰ روز انجام میشد، اما اکنون با ورود هیئت، ۳۳ درصد از این حوالهها دیگر تأخیر ندارد یا میزان تأخیر آن به ۱۰ روز رسیده است.
وی ادامه داد: اینها از جمله اقداماتی است که در سایه ورود هیئت صورت گرفته است. گزارشی که از سازمان بازرسی و ریاست هیئت، آقای خداییان، دریافت کردم، حاکی از آن است که عملکرد صادرکنندگان محصولات از سال ۹۷ به بعد نشان میداد میزان صادرات با میزان ارز حاصل از صادرات تطابق ندارد و رفع تعهدات صادراتی بهمراتب کمتر از میزان صادرات بوده است. این مسئله متعاقب ورود هیئت، در کمتر از یک ماه تغییر کرد؛ بهگونهای که نهتنها میزان ایفای تعهدات صادراتی و بازگشت ارز به کشور افزایش یافت، بلکه تعهداتی که پیشتر ایفا نشده بود نیز در مسیر ایفای تعهد قرار گرفت.
جهانگیر تصریح کرد: نکته بعدی مربوط به رفتار مسئولین و نهادهایی است که عهدهدار فروش نفت، گاز و محصولات استراتژیک بودند. هیئت در این خصوص ورود کرد و در رابطه با قصور و ترک فعل این افراد که مرتکب تخلف شده بودند، آنها را دعوت کرده و برای متخلفین در حال تشکیل پرونده است. در مجموع، تا این لحظه و بر اساس گزارشی که دریافت کردهام، تعداد ۲۲۵ نفر اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی که در مجموع حدود ۵۳ میلیارد یورو تعهد ارزی ایفا نشده از محل صادرات تا پایان دیماه داشتهاند، دعوت یا احضار شدهاند.
وی گفت: از این تعداد، ۷۴ نفر که توسط کمیته منتخب هیئت ویژه احضار یا دعوت شده بودند، تذکرات و هشدارهای لازم را دریافت کرده و متعهد به ایفای تعهدات خود شدند. برخی از آنها ۱۰۰ درصد تعهدات خود را انجام دادند؛ بهعنوان مثال، شرکتی که ۲۰۰ میلیون یورو تعهد معوق داشت، بهطور کامل به تعهدات خود عمل کرد.
جهانگیر ادامه داد: همچنین تعداد ۳۴ شخص که میزان تعهد آنها پنج و یکدهم میلیارد یورو بوده است، علیرغم مهلتی که هیئت به آنها داده بود، اقدامی انجام ندادند و به دادسرا معرفی شدند. برای تعداد دیگری نیز مهلت تعیین شده که سررسید آن هنوز فرا نرسیده است و این افراد تا پایان مهلت فرصت دارند تعهدات خود را ایفا کنند؛ در غیر این صورت، آنها نیز به دادسرا معرفی خواهند شد.
وی اظهار داشت: در هر صورت، هیئت بهصورت ویژه و شبانهروزی دستور ریاست محترم قوه را دنبال میکند. بخشی از تعهداتی که افراد ایفا نکرده بودند، انجام شده و باقی هم در حال انجام است و اگر کسی استنکاف کند، بهعنوان اخلالگر در نظام اقتصادی به دادسرای عمومی و انقلاب تهران معرفی خواهد شد.