شکست جمهوری‌خواهان، تصمیم‌گیری ترامپ درباره ایران را دشوارتر کرد؛ ۴ گزینه پیش روی کاخ سفید
نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و انتخابات پارلمانی رژیم صهیونیستی، محاسبات واشنگتن و تل‌آویو درباره ایران را با پیچیدگی‌های تازه‌ای روبه‌رو کرده است؛ به‌طوری‌که شکست جمهوری‌خواهان و از دست رفتن اکثریت کنگره، قدرت مانور ترامپ را برای تصمیم‌گیری درباره ایران کاهش داده و نتایج انتخابات کنست نیز از نفوذ نتانیاهو بر روند این تصمیمات کاسته است.
به گزارش ایلنا، وب‌سایت «میدلاین» در گزارشی به بررسی گزینه‌های پیش روی دولت آمریکا برای تعیین تکلیف پرونده ایران پرداخته و نوشته است که واشنگتن چهار مسیر اصلی را پیش رو دارد: حمله نظامی گسترده، ادامه فشارها بر تهران، دستیابی به توافق از مسیر مذاکره و یا اجرای حمله‌ای محدود. هر یک از این گزینه‌ها نیز با خطرات و چالش‌های خاص خود همراه است.
بر اساس این گزارش، کارشناسان و تحلیلگران ایرانی و اسرائیلی معتقدند تحولات سیاسی در واشنگتن و تل‌آویو می‌تواند بر آینده تقابل با ایران تأثیر بگذارد. برخی بر این باورند که فشارهای داخلی ممکن است ترامپ را به سمت مذاکره سوق دهد، اما گروهی دیگر هشدار می‌دهند که رئیس‌جمهور آمریکا، حتی با وجود شکست حزبش در انتخابات و از دست دادن اکثریت کنگره، همچنان می‌تواند فرمان عملیات نظامی صادر کند.
در انتخابات سوم نوامبر (۱۲ آبان)، دموکرات‌ها موفق شدند اکثریت کرسی‌های هر دو مجلس نمایندگان و سنا را به دست آورند. پیامدهای اقتصادی جنگ با ایران و هزینه‌های ناشی از آن، به یکی از عوامل مهم شکست جمهوری‌خواهان در این انتخابات تبدیل شد.
با این حال، تغییر ترکیب کنگره بلافاصله اجرایی نمی‌شود و نمایندگان و سناتورهای منتخب از سوم ژانویه ۲۰۲۷ (۱۳ دی ۱۴۰۵) کار خود را آغاز خواهند کرد. بنابراین، جمهوری‌خواهان تا آن زمان همچنان اکثریت فعلی کنگره را در اختیار دارند.
از سوی دیگر، حتی پس از آغاز به کار کنگره جدید و در اختیار گرفتن اکثریت آن از سوی دموکرات‌ها، اختیارات ترامپ برای صدور فرمان حمله نظامی به‌طور خودکار محدود نخواهد شد. هرچند قانون‌گذاران در زمینه تأمین بودجه و صدور مجوزهای نظامی اختیاراتی دارند، حدود اختیارات رئیس‌جمهور آمریکا برای آغاز جنگ همچنان محل اختلاف حقوقی است.
در همین زمینه، نبی سنبلی، کارشناس مؤسسه مطالعات سیاسی و بین‌المللی ایران، به وب‌سایت میدلاین گفت: «ترجیح می‌دهم هیچ تصمیم عاقلانه‌ای از ترامپ و تیم او پیش‌بینی نکنم؛ چراکه همچنان احتمال رویارویی وجود دارد.»
وی همچنین درباره توانایی کنگره برای جلوگیری از تشدید تنش‌ها ابراز تردید کرد و گفت: «کنگره آمریکا، صرف‌نظر از هزینه‌هایی که محور ترامپ و نتانیاهو بر این کشور تحمیل می‌کند، قادر به مهار این محور نیست.»
چهار گزینه پیش روی ترامپ در قبال ایران
در مقابل، راز زیمت، مدیر برنامه پژوهشی ایران و محور شیعی در مؤسسه مطالعات امنیت داخلی رژیم صهیونیستی، معتقد است دولت آمریکا برای تعیین تکلیف پرونده ایران چهار گزینه اصلی پیش رو دارد.
نخستین گزینه، اجرای برنامه‌های نظامی و حمله به ایران است. با این حال، به گفته زیمت، ترامپ به‌خوبی از خطرات و پیامدهای آغاز دور جدیدی از جنگ آگاه است.
گزینه دوم، حفظ وضعیت موجود و افزایش فشارها بر تهران است؛ رویکردی که البته تضمینی وجود ندارد به نتیجه برسد و ایران را به پذیرش امتیازات بیشتر وادار کند.
گزینه سوم، بازگشت به مسیر دیپلماسی و تلاش برای دستیابی به توافق است. زیمت در این باره معتقد است ایران ممکن است درباره نحوه و مراحل اجرای توافق احتمالی، امتیازاتی محدود بدهد، اما با خواسته‌های اساسی واشنگتن موافقت نخواهد کرد.
چهارمین گزینه نیز حمله نظامی محدود به ایران است؛ اقدامی که به گفته این تحلیلگر اسرائیلی می‌تواند نتیجه معکوس داشته باشد و در صورت پاسخ تهران، دامنه درگیری‌ها را گسترش دهد.
وی هشدار داد: «هیچ‌کس نمی‌تواند تضمین کند که ایران به‌گونه‌ای پاسخ ندهد که اوضاع بیش از پیش تشدید شود.»
زیمت در جمع‌بندی ارزیابی خود گفت تهدید مستقیم به حمله علیه ایران، تحت تأثیر محاسبات سیاسی آمریکا و ادامه مذاکرات، فعلاً به حالت تعلیق درآمده است؛ با این حال، اختلافات درباره تحریم‌ها، کشتیرانی و فعالیت‌های هسته‌ای ایران همچنان می‌تواند زمینه‌ساز ازسرگیری تقابل باشد.
تأثیر نتایج انتخابات آمریکا بر محاسبات تهران
در تهران نیز ابراهیم روشن‌دل، دیپلمات پیشین ایران و تحلیلگر راهبردی مقیم آمریکا، معتقد است نتایج انتخابات این کشور به تقویت گفتمان مقاومت در میان مسئولان ایرانی منجر شده است؛ هرچند این مسئله لزوما به معنای آمادگی تهران برای آغاز دور تازه‌ای از مذاکرات نیست.
نقش روسیه در جلوگیری از دور جدید تقابل
این گزارش در بخش دیگری به دیدار ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، با محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، در مسکو اشاره کرده و احتمال داده است که این دیدار بخشی از تلاش‌های دیپلماتیک گسترده‌تر برای جلوگیری از شکل‌گیری دور جدیدی از تقابل باشد؛ هرچند هنوز نشانه‌ای قطعی از دستیابی به نتیجه‌ای مشخص در این زمینه وجود ندارد.
خلصه آنکه، تقابل با ایران همچنان میان گزینه‌های نظامی، دیپلماتیک و اقتصادی گرفتار مانده است. از یک سو، محاسبات انتخاباتی در آمریکا و رژیم صهیونیستی بر تصمیمات مربوط به ایران تأثیر می‌گذارد و از سوی دیگر، اختلافات بر سر پرونده هسته‌ای، تحریم‌ها و کشتیرانی همچنان پابرجاست. در چنین شرایطی، هنوز چشم‌انداز روشنی برای پایان دادن به تنش‌ها یا جلوگیری از گسترش دامنه آن به دیگر مناطق وجود ندارد.
