جزئیات بسته حمایتی سازمان استاندارد برای تولیدکنندگان/ الحاقیه تسهیلات تولید در راه است

انوشه رحمانی، معاون نظارت بر اجرای استاندارد سازمان ملی استاندارد ایران در گفت‌و‌گو با ایلنا در مورد جزئیات بسته حمایتی این سازمان از تولید، گفت: با وقوع جنگ تحمیلی، ایجاد یکسری چالش‌ها برای واحد‌های صنعتی و تولیدی قابل تخمین بود. به همین دلیل، سازمان ملی استاندارد، چالش‌های ایجادشده و احتمالی صنایع را در طول جنگ و پسا جنگ طبق مطالعات و بررسی‌های میدانی و استعلام‌هایی که هم از انجمن‌هایی که تولیدکننده کالا‌های مشمول استاندارد اجباری هستند و هم از مدیران کل استاندارد استان‌های کشور، احصا کرد و طبق آن تدابیری را در نظر گرفت.

حذف امتیاز منفی از فاکتور‌های جزئی تولید کالای مشمول استاندارد اجباری

معاون نظارت بر اجرای استاندارد سازمان ملی استاندارد ایران با تاکید بر اینکه «خط قرمز ما در سازمان ملی استاندارد، ایمنی مصرف‌کننده و مردم است»، گفت: ما برای حمایت از تولید در دوره جنگ و پسا جنگ به جز فاکتور‌هایی که مشمول استاندارد اجباری در رده بحرانی است و با سلامت مردم سر و کار دارد، یکسری از فاکتور‌ها را تسهیل کردیم.

رحمانی افزود: به طور مثال، یکسری فاکتور‌هایی در بند نشانه‌گذاری داریم که ممکن است جزو عدم انطباق‌های جزئی باشد، به فرض مثال، ممکن است واحد تولیدی به خاطر برخی از چالش‌های پیش‌آمده نتواند در یکسری مواد بسته‌بندی برای برخی کالا‌ها نیازمند بسته‌بندی‌های بزرگ‌تر باشند و تنظیم نشانه‌گذاری‌ها روی احجام جدید زمان‌بر و کُندکننده تولید و عرضه باشد؛ لذا تصمیم کمیته مدیریت بحران سازمان بر آن شده است تا، در مورد قسمت‌هایی از بحث نشانه‌گذاری که جزو فاکتور‌های جزئی است، اگر تولید کارخانه در زمان جنگ و تا مدت مشخص پسا جنگ عدم انطباق داشته باشد، امتیاز منفی در نظر گرفته نشود، این در حالی است که در شرایط عادی، اقدامات قهری خاصی را برای همه سطوح عدم انطباق کالا‌ها داریم. در مورد عدم انطباق‌های سطح عمده و بحرانی، شرایط امتیاز منفی و اقدامات قهری برقرار خواهد بود.

تمدید علامت استاندارد کالای واحد‌های تولیدی آسیب‌دیده در جنگ

معاون نظارت بر اجرای استاندارد سازمان ملی استاندارد ایران، تسهیل ویژه دیگر این سازمان، ویژه واحد‌های تولیدی را در زمان جنگ و پسا جنگ اینگونه تشریح کرد: براساس قوانینِ این سازمان، زمانی که یک واحد تولیدی نتواند تولید داشته باشد پروانه کاربرد علامت استاندارد آن تعلیق می‌شود و اگر در زمان مقرر نتواند رفع تعلیق کند، پروانه ابطال می‌شود. این مورد در رابطه با واحد‌های تولیدی که در حین جنگ مورد آسیب مستقیم قرار گرفتند و نتوانند محصولات خود را تولید کنند، تسهیل شده است؛ بنابراین، در صورتی که آسیب خط تولید یک کارخانه ناشی از جنگ بوده باشد، به تایید ادارات کل استانداردِ استان‌ها امکان حفظ و ادامه پروانه کاربرد علامت استاندارد را به محض شروع به تولید و با نمونه‌برداری هم‌زمان خواهد داشت. در این موارد با تایید اداره کل محل استقرار آن واحد تولیدی، پروانه کاربرد علامت استاندارد برای بازه یکساله تمدید خواهد شد.

رحمانی افزود: بدین ترتیب اگر واحد تولیدی آسیب‌دیده بتواند بخشی از خط تولید خود را بازسازی و شروع به تولید کند، نیازی نیست مراحل دریافت پروانه کاربرد علامت استاندارد را از ابتدا طی کند و درگیر بروکراسی ناشی از صدور مجدد پروانه کاربرد علامت استاندارد برای تولید و عرضه محصولات باشد و می‌تواند با همان پروانه کاربرد علامت استاندارد قبلی، آزمون‌های استاندارد را انجام دهد و به مدت یکسال فعالیت تولیدی خود را داشته باشد. این بازه یکساله یک مهلت ارفاقی برای اعتباردهی به پروانه کاربرد از استاندارد است.

نظارت بر تولید هم‌زمان با تسهیلگری

معاون نظارت بر اجرای استاندارد سازمان ملی استاندارد ایران در مورد تسهیل دیگر این سازمان برای بخش تولید، گفت: طبق قوانین سازمان ملی استاندارد اگر تولید یک شرکت تولیدی در شرایط عادی متوقف می‌شد، پروانه کاربرد علامت استاندارد آن کالا تعلیق می‌شد؛ اما در زمان جنگ و پسا جنگ اگر تولید یک واحد تولیدی به دلیل عدم تامین ماده اولیه ناشی از شرایط جنگی دچار چالش شود، بازهم امکان تولید بعد از تامین مواد اولیه برای شرکت تولیدی فراهم است و به اینگونه واحد‌ها در صورت تایید اداره کل محل استقرار، اجازه تولید داده و نمونه‌برداری هم‌زمان با تولید توسط اداره کل استاندارد استان انجام خواهد شد.

رحمانی افزود: هدف از ارائه این تسهیلات این است که سازمان ملی استاندارد هم نظارت عالیه خود را بر تولید داشته باشد و هم اختلالی در جریان و چرخه تولید ایجاد نشود و واحد‌های تولیدی به محض تامین شرایط امکان تولید، بدون فوت وقت بتوانند فعالیت تولیدی خود را از سر بگیرند.

کاهش نمونه‌برداری از کالا‌های با ریسک متوسط و کم

معاون نظارت بر اجرای استاندارد سازمان ملی استاندارد ایران در تشریح موارد دیگری از این بسته حمایتی گفت: تمام کالا‌هایی که مشمول استاندارد اجباری است، طبق رویه‌های سازمان باید سالی ۴ بار نمونه‌برداری شود. به عنوان مثال، تمام فرآورده‌های لبنی یک کارخانه تولید لبنیات شامل انواع ویژگی‌های متمایز از نظر فراوری و ترکیبات آن باید سالی ۴ بار نمونه‌برداری شود. علاوه بر این سازمان با کنترل مراکز عرضه نسبت به خرید نمونه و آزمون آنها برای کنترل کیفیت کالا‌ها در بازار نیز اقدام می‌کند. در طول جنگ این نمونه‌برداری‌ها برای محصولات پرریسک برای ایمنی مصرف‌کنندگان، همان ۴ بار و برای کالا‌هایی که در رده ریسک متوسط و کم‌ریسک برای مصرف‌کننده قرار می‌گیرند تعداد دفعات نمونه‌برداری کاهش می‌یابد.

رحمانی ادامه داد: همچنین سطح نمونه‌برداری از کالا‌های تولیدی واحد‌هایی که سال‌هاست از آنها نمونه‌برداری می‌کنیم و همیشه منطبق با استاندارد‌ها بودند بنا بر اعتماد به تولیدکنندگان برتر، به ۵۰ درصد کاهش یافته است. بدیهی است در صورت مشاهده عدم انطباق محصول در کنترل مراکز عرضه، بلافاصله تواتر نمونه‌برداری به سطوح سخت‌گیرانه‌تر تغییر خواهد یافت.

کاهش نمونه‌برداری از مواد بسته‌بندی

این مقام مسئول همچنین در این بسته حمایتی به مواردی از کاهش نمونه‌برداری از مواد بسته‌بندی پرداخت: در مورد فرآورده‌های با ویژگی‌ متمایز (مانند شیر با درصد چربی‌های متفاوت)/ فرآورده‌های متفاوت با بسته‌بندی یکسان (مانند شیر و آبمیوه در بسته‌بندی تتراپک) نمونه‌برداری و آزمون‌های بند‌های مرتبط با پری بسته (تولیدکننده محصول نهایی) برای هر نمونه فرآورده انجام می‌شود؛ به منظور حمایت از تولیدکنندگان در دوران جنگ، در مورد بند‌های آزمون مرتبط با تولیدکننده بسته‌بندی (تولیدکننده قوطی یا تولیدکننده پاکت بسته‌بندی) به شرط عدم تغییر تامین‌کننده، یک نتیجه آزمون منطبق کفایت می‌کند. لذا، نمونه‌برداری و آزمون مذکور برای واحد تامین‌کننده بسته‌بندی فاقد نشان استاندارد، یکبار در سال و برای واحد تامین‌کننده بسته‌بندی دارای نشان استاندارد، یکبار در طول اعتبار پروانه، انجام خواهد شد.

انوشه رحمانی افزود: همچنین به منظور تسهیل تولید در شرایط جنگ و حمایت از تولید، برخی از آزمون‌ها که مربوط به طراحی تولید بوده و در فرایند تولید محصول عملا" دچار تغییر نمی‌شوند (مانند آزمون پاک‌کنندگی لباسشوئی)، به عنوان «آزمون نوعی (Type-test)» در نظر گرفته می‌شوند. فهرست این آزمون‌ها توسط معاونت تخصصی ستاد ابلاغ می‌شود.

اجرای برخی از مصوبات بسته حمایتی از آغاز جنگ

معاون نظارت بر اجرای استاندارد سازمان ملی استاندارد ایران در پاسخ به این سوال که «آیا این تسهیلات اجرایی شده یا منتظر ابلاغ است؟» گفت: نخستین ارفاقات سازمان برای تولید در روز‌های ابتدایی جنگ آغاز شد؛ این موارد تحت عنوان مصوبات کمیته بحران به ادارات کل استاندارد استان‌ها ابلاغ شده است، اما هنوز نام بسته حمایتی را نداشت. به عنوان مثال، در نخستین جلسه کمیته بحران مطرح شد که تمام پروانه‌های کاربرد علامت استاندارد واحد‌های تولیدی که در حین جنگ منقضی می‌شود تا پایان خردادماه بدون هرگونه استعلامی، تمدید شود.

رحمانی ادامه داد: همچنین، الزام تهیه تجهیزات آزمون در داخل واحد‌های تولیدی مورد بازنگری قرار گرفته است. زیرا در حین جنگ ممکن بود خرید یا واردات برخی تجهیزات آزمون واحد‌های تولیدی را برای شروع تولید دچار چالش کند. بدین منظور ما بسته «برون‌سپاری آزمون‌ها» را بازنگری کردیم تا تولیدکنندگان بتوانند بخشی از آزمون‌ها را در آزمایشگاه‌های موجود در کشور استفاده کنند.

رحمانی با بیان اینکه یکی دیگر از مصوبات شورا‌های بحران، امکان استفاده از روش‌های دستی و کاغذی در صورت بروز اختلال در اینترنت/ اینترانت یا سامانه‌ها برای تسریع امور جاری و خدمات‌دهی و پرهیز از اتلاف وقت مراجعان است، گفت: به طور مثال، سالانه بیش از ۵۰ هزار تاییدیه ایمنی آسانسور ازسوی این سازمان صادر می‌شود و دریافت پایان کار ساختمان‌ها منوط به این تاییدیه است. این اقدام نیازمند استعلام‌های برخط و اقدامات الکترونیک سامانه‌ای است، و با اجرای تمهیدات موثر تنها در طول ۴۰ روز جنگ رمضان، بیش از ۴ هزار تاییده آسانسور صادر شده است. در سازمان ملی استاندارد خط مشی اصلی، ارائه خدمات به‌موقع و باکیفیت و تکریم ارباب رجوع است.

الحاقیه تسهیلات حمایتی تولید در راه است

این مقام مسئول در مورد تمدید یا عدم تمدید این تسهیلات، گفت: بررسی چالش‌های مطروحه واحد‌های تولیدی در حال انجام است و برخی از موارد حمایتی اعلام‌شده که ممکن است نیاز به تمدید داشته باشد در پایان خرداد در مورد آن تصمیم‌گیری خواهد شد.

رحمانی خاطرنشان کرد: این بسته احتمالا شامل الحاقیه‌های بعدی خواهد بود، زیرا برخی از انجمن‌ها زمان بیشتری برای بررسی چالش‌ها و عنوان موضوعات طلب کرده بودند و هم‌زمان با شرایط تولید و نیاز‌های جامعه، این سازمان به شکل پویا موارد را بررسی و نسبت به اتخاذ تصمیمات لازم اقدام خواهد کرد و در شرایط آتی کشور الحاقیه‌های بعدی به بسته حمایتی در نظر گرفته خواهد شد تا انشالله چرخ صنعت بچرخد و هم‌زمان سلامت و ایمنی مردم حفظ شود.

خبرنگار: میناسادات حسینی