شطرنج مرگبار در آمریکای شمالی
باشکوهترین نبرد سرمربیان تاریخ در جام جهانی
در آستانه آغاز جام جهانی ۲۰۲۶، دنیای فوتبال آماده تماشای بزرگترین ماراتن تاکتیکی تاریخ با حضور غولهای مربیگری جهان است که همگی چشم به فینال بزرگ نیوجرسی دوختهاند.
به گزارش ایلنا، در حالی که ستارههای بیشماری درون زمین حضور خواهند داشت، تقریباً به همان اندازه چهرههای شناختهشده در محوطه فنی مربیان دیده میشوند.
از مربیان سطح نخبه که بازیهای باشگاهی را به مقصد حضور در عرصه بینالمللی ترک کردهاند، تا جمعی از سرمربیان سابق لیگ برتر انگلیس و بازیکنان افسانهای گذشته که اکنون شانس خود را در عرصه مربیگری امتحان میکنند؛ این شاید پرستارهترین و به طور بالقوه بزرگترین ترکیب مربیگری در تاریخ جام جهانی باشد.
اما نامهای بزرگی که ممکن است آنها را از دوران حضورشان در باشگاهها یا تورنمنتهای گذشته بشناسید، چه کسانی هستند؟
مربیان نخبه
چهار تن از پرتقاضاترین و موفقترین مربیان یک دهه اخیر فوتبال باشگاهی اروپا راهی جام جهانی شدهاند.
کارلو آنچلوتی، سرمربی سابق رئال مادرید، آث میلان، پاری سن ژرمن و چلسی، کمتر از پنج بار قهرمان لیگ قهرمانان اروپا شده و همچنین عناوین قهرمانی لیگ را در پنج کشور مختلف (ایتالیا، انگلستان، فرانسه، اسپانیا و آلمان) به دست آورده است.
او اکنون وظیفه دارد به انتظار ۲۴ ساله برزیل برای کسب ششمین عنوان قهرمانی جهان پایان دهد. سال اول حضور آنچلوتی به عنوان نخستین سرمربی خارجی تاریخ سلسائو، همیشه هم بدون مشکل پیش نرفته است، اما نشانههایی از شکلگیری و به اوج رسیدن فرم برزیل در بهترین زمان ممکن دیده میشود.
یکی دیگر از برندگان لیگ قهرمانان اروپا که با وجود اصالت خارجی، هدایت یکی از تیمهای مدعی را بر عهده گرفته، توماس توخل است که قصد دارد به ۶۰ سال رنج و انتظار انگلستان پایان دهد.
این مرد آلمانی ناظر بر کمپین مقدماتی تاریخی بود که طی آن سهشیرها در هر هشت بازی بدون دریافت حتی یک گل پیروز شدند و در حالی که برخی از نتایج آنها در دیدارهای دوستانه نگرانکننده بوده است، موفقیتهای قبلی توخل در مسابقات حذفی در دوران حضورش در چلسی، پاری سن ژرمن، بایرن مونیخ و بوروسیا دورتموند، نویدبخش یک مسیر طولانی و موفق است.
مانند آنچلوتی و توخل، مرد دیگری که به دیوانهخانههای استمفوردبریج و پارک دو پرنس قدم گذاشته، مائوریسیو پوچتینو است و او شاید دلهرهآورترین مربیگری را تا به امروز بر عهده گرفته است: اطمینان از اینکه ایالات متحده از این فرصت پیش از بزرگترین ماه در تاریخ فوتبال آمریکا نهایت استفاده را ببرد.
پوچتینو مجبور بوده با فرم بیثبات تیم، خروج بازیکنان کلیدی از ترکیب و سوالات مداوم در مورد آیندهاش - به ویژه در طول فصل تیره و تار تاتنهام - مبارزه کند و در حالی که او ممکن است کارش را با ایالات متحده خیلی زود به پایان برساند، اما مهارتهای مربیگری لازم برای تضمین موفقیت این تورنمنت برای یکی از میزبانان مشترک را دارد.
تکمیلکننده این جمع چهار نفره، تنها مربی در میان آنهاست که پیش از این جام جهانی سابقه مربیگری در یک تورنمنت بینالمللی را داشته است؛ خولیان ناگلزمان. ناگلزمان از این جهت تقریباً منحصربهفرد است که در دهه ۳۰ زندگی خود قرار دارد و با این حال به فوتبال ملی منتقل شده است؛ تیم آلمان او منعکسکننده انرژی جوانی است و نتایج چشمگیری را تحت هدایت سرمربی سابق بایرن ثبت کرده است.
آنها به دنبال این خواهند بود که فراتر از مرحله یکچهارم نهایی یورو ۲۰۲۴ که ناگلزمان دو سال پیش آنها را به آنجا هدایت کرد، پیش بروند.
برندگان بینالمللی
اگرچه این مربیان عناوین و جامهای زیادی را در سطح باشگاهی جمعآوری کردهاند، اما هنوز در انتظار کسب افتخارات بینالمللی هستند. با این حال، مربیانی در این تورنمنت حضور دارند که میدانند برای برنده شدن در مسابقات بزرگ چه چیزی لازم است.
دیدیه دشان در این جام جهانی برای آخرین بار هدایت فرانسه را بر عهده خواهد داشت، چرا که خروسها را در سال ۲۰۱۸ به شکوه قهرمانی و در سال ۲۰۲۲ به فینال رساند، جایی که آنها مغلوب آرژانتین شدند. دشان به مدت ۱۴ سال هدایت فرانسه را بر عهده داشته و در این مدت به سه فینال بزرگ راه یافته است؛ کمتر کسی شرط میبندد که او نتواند دوباره این کار را انجام دهد.
مردی که از نظر قهرمانی در جام جهانی جانشین دشان شد، لیونل اسکالونی است که به رغم بیش از یک مورد اشاره به کنارهگیری پس از آن شب باشکوه دسامبر در قطر، همچنان هدایت آرژانتین را بر عهده دارد.
اسکالونی همچنین دو بار با آلبیسلسته قهرمان کوپا آمهریکا شده و این افتخار را دارد که مدیریت لیونل مسی را در تورنمنتی که ممکن است آخرین حضور بینالمللی او به عنوان یک بازیکن فعال باشد، بر عهده بگیرد.
دشان و اسکالونی تنها مربیان قهرمان جام جهانی هستند که هدایت تیمها را در سال ۲۰۲۶ بر عهده دارند، اما مربیان دیگری نیز هستند که طعم موفقیت را در مسابقات قارهای چشیدهاند. به عنوان نمونه، لوئیس دلا فوئنته پیش از اینکه تیم بزرگسالان لاروخا را در یورو ۲۰۲۴ با شکست دادن انگلستان در فینال به شکوه برساند، روال پرپیچوخمی را در تیمهای پایه اسپانیا طی کرده بود.
امرسه فائه میتواند مدعی شگفتانگیزترین مسیر برای رسیدن به موفقیت در یک تورنمنت باشد. زمانی که جام ملتهای آفریقا ۲۰۲۳ آغاز شد، فائه دستیار مربی بود. اما در پی استعفای ژان لوئی گاسه در اواسط مسابقات، فائه قدم جلو گذاشت و فیلها را تا فینال هدایت کرد، جایی که آنها نیجریه را شکست دادند.
بسته به اینکه حرف چه کسی را باور کنید، پاپه تیاو نیز پس از اینکه سنگال در ماه ژانویه جام را بالای سر برد، قهرمان آفریقا به شمار میرود. البته این تصمیم تیاو مبنی بر بیرون کشیدن بازیکنانش از زمین در بحبوحه اعتراضات بود که باعث شد کاف از آن زمان پیروزی را به مراکش واگذار کند، اما این سرمربی سنگال است که مدال قهرمانی را در خانه دارد.
مربیان سابق لیگ برتر - بخش اول
علاوه بر آنچلوتی، توخل و پوچتینو، تعداد زیادی دیگر از مربیان سابق لیگ برتر انگلیس نیز راهی جام جهانی میشوند.
مارسلو بیلسا، سرمربی سابق لیدز یونایتد، اروگوئه را در این نبرد هدایت خواهد کرد. این مربی خلاق آرژانتینی در طول سه فصل و نیم حضور خود در رأس کار، باعث وفاداری و فداکاری زیادی در یورکشایر غربی شد و در صورت پیشروی اروگوئه در این رقابتها، میتواند به یک اسطوره برای آنها تبدیل شود.
جسی مارش یکی دیگر از فارغالتحصیلان الاند روود است و او امیدوار خواهد بود که شرایط را به نفع یکی از میزبانان مشترک یعنی کانادا تغییر دهد. طبق گزارشها، مارش بر این باور بود که پیش از استخدام پوچتینو، گزینه اصلی برای هدایت ایالات متحده است و به این ترتیب تلاش خواهد کرد تا هم به هموطنانش و هم به کسانی در انگلستان که از دوران حضور او در لیدز انتقاد میکردند، تواناییهایش را ثابت کند.
در همین حال، رونالد کومان در حالی هدایت تیم ملی هلند را در این تورنمنت بر عهده دارد که پیش از این مربیگری ساوتهمپتون و اورتون را در سطح اول فوتبال انگلستان تجربه کرده است. آخرین شغل باشگاهی او، به طرز شگفتآوری در بارسلونا بود. روبرتو مارتینز مربی دیگری است که پیش از این هدایت اورتون - و همچنین ویگان اتلتیک - را بر عهده داشته و سکان هدایت پرتغال را در دست خواهد داشت. مارتینز پیش از این بین سالهای ۲۰۱۶ تا ۲۰۲۲ مربیگری «نسل طلایی» بلژیک را بر عهده داشت و آنها را به دو جام جهانی رساند، اگرچه نتوانست آنها را از خط پایان قهرمانی عبور دهد. اکنون او وظیفه دارد تنها جایزهای را که کریستیانو رونالدو در طول دوران حرفهای درخشانش از دست داده، به او تقدیم کند.
مربیان سابق لیگ برتر - بخش دوم
در جای دیگر، خولین لوپتگی، سرمربی سابق وولوز و وستهم، سرانجام این شانس را خواهد داشت که در یک جام جهانی مربیگری کند، پس از اینکه در آستانه تورنمنت ۲۰۱۸ به دلیل مذاکره با رئال مادرید توسط اسپانیا اخراج شد، او هدایت قطر را بر عهده خواهد گرفت.
رالف رانگنیک، که پیش از این در منچستر یونایتد حضور داشت، مدل پرسینگ خود را به تیم ملی اتریش آورده است، در حالی که استیو کلارک، سرمربی سابق وست بروم، هدایت اسکاتلند را بر عهده خواهد داشت زیرا آنها مایلند برای اولین بار به مراحل حذفی جام جهانی راه یابند.
یکی از تنها دو مربی انگلیسی حاضر در این تورنمنت (در کنار دارن بازلی مربی نیوزیلند) گراهام پاتر است که پس از دوران نهچندان خوب خود در چلسی و وستهم، دوباره احیا شد تا سوئد را در مرحله پلیآف یوفا هدایت کند. پاتر که شهرت خود را در اسکاندیناوی با اوسترسوندز ساخته بود، اکنون وظیفه دارد ستارههایی مانند الکساندر ایساک و ویکتور گیوکرش را در آمریکای شمالی به اوج کارایی برساند.
با این حال، هیچکس با تجربهتر از دیک ادووکات نخواهد بود که در ۷۸ سالگی قرار است به مسنترین سرمربی تاریخ لیگ برتر تبدیل شود. ادووکات که سابقه حضور در ساندرلند و همچنین رنجرز، پیاسوی و فنرباغچه را دارد، ۳۲ سال پس از اولین تلاش خود، در سومین جام جهانی خود پس از خلق یک معجزه کوچک در راهیابی کوراسائو به این تورنمنت مربیگری خواهد کرد.
ادووکات در ماههای پس از آن موفقیت مجبور شد برای گذراندن وقت با دختر بیمارش از سمت خود کنارهگیری کند، اما تنها چند هفته بعد دوباره متقاعد شد تا بار دیگر هدایت یکی از تیمهای تازهوارد تورنمنت را بر عهده بگیرد.
استاله سولباکن سرمربی نروژ، توماس کریستینسن سرمربی پاناما و صبری لموشی مربی تونس، همگی سابقه حضور در چمپیونشیپ را دارند؛ سولباکن مربی وولوز بود، کریستینسن کمتر از یک فصل را در لیدز گذراند و لموشی هدایت ناتینگهام فارست و کاردیف سیتی را در سطح دوم بر عهده داشت.
پای ثابت تورنمنتها
مربیانی وجود دارند که با فوتبال تورنمنتی عجین شدهاند و هر دو یا چهار سال یکبار، همزمان با نشستن هواداران در مقابل تلویزیونها برای تماشای مسابقات، ظاهر میشوند.
یکی از این مربیان زلاتکو دالیچ است که کرواسی را در سومین جام جهانی تحت هدایت خود رهبری خواهد کرد. او در دو تلاش قبلی خود هرگز در رسیدن به مرحله نیمهنهایی ناموفق نبوده و حتی کرواسی را به مقام نایبقهرمانی در سال ۲۰۱۸ رساند، به این معنی که دالیچ باید در سال ۲۰۲۶ از شهرت بزرگ خود دفاع کند.
خاوی مایر نیز برای سومین بار در جام جهانی هدایت مکزیک را بر عهده دارد، هرچند که همه اینها در دورههای جداگانه با ال تری بوده است. مایر مکزیک را در هر دو تورنمنت ۲۰۰۲ و ۲۰۱۰ هدایت کرد و برای آخرین بار پیش از اینکه سکان هدایت را به دستیار و کاپیتان افسانهای سابق خود، رافا مارکز بسپارد، به جمع میزبانان مشترک بازگشته است.
هاجیمه موریاسو در حال تبدیل شدن به یکی از ارکان اصلی جام جهانی است. او در سال ۲۰۱۸ دستیار مربی ژاپن بود و سپس به عنوان سرمربی برای سال ۲۰۲۲ انتخاب شد، جایی که ساموراییهای آبی را در مسیر صعود از یک گروه دلهرهآور به پیروزی در مقابل اسپانیا و آلمان رهنمون ساخت.
همچنین چهرههای آشنایی در مکانهای جدید دیده میشوند؛ ولادیمیر پتکوویچ که برای مدتی طولانی سرمربی سوئیس بود، اکنون هدایت الجزایر را بر عهده دارد، در حالی که گراهام آرنولد، پس از اینکه چهار سال پیش استرالیا را به جمع ۱۶ تیم پایانی رسانده بود، عراق را به اولین جام جهانی خود از سال ۱۹۸۶ میآورد.
هیچکدام نمیتوانند با کارلوس کیروش رقابت کنند، کسی که پس از پذیرش پیشنهاد دیرهنگام برای هدایت غنا، به سومین مردی تبدیل خواهد شد که در پنج جام جهانی متوالی مربیگری کرده است. سرمربی سابق رئال مادرید و دستیار منچستریونایتد پیش از این در تورنمنتهای گذشته همراه با پرتغال و ایران (سه بار) حضور داشته است و با دستاوردهای بورا میلوتینوویچ سرمربی سابق ایالات متحده و کارلوس آلبرتو پریرا برنده سال ۱۹۹۴ برابری خواهد کرد که دومی با شش بار حضور، رکورددار بیشترین تعداد مربیگری در تاریخ است.
بازیکنان افسانهای سابق
در حالی که آنچلوتی، کومان و پوچتینو همگی میتوانند مدعی باشند که پیش از روی آوردن به مربیگری، از دوران بازی برجستهای در بالاترین سطح فوتبال برخوردار بودهاند، تنها دو مربی در سال ۲۰۲۶ وجود دارند که میتوانند مدعی قهرمانی در جام جهانی درون زمین بازی باشند.
اولین نفر دشان است که یکی از تنها سه مردی است که جام را هم به عنوان بازیکن و هم به عنوان مربی بالای سر برده است، چرا که بخشی از ترکیب پیروزمند فرانسه در سال ۱۹۹۸ بود. نفر دیگر، کاپیتان الهامبخش ایتالیا در سال ۲۰۰۶، یعنی فابیو کاناوارو است.
برنده توپ طلا در ۲۰ سال پیش، پس از قطعی شدن صعود ازبکستان در ماه اکتبر، هدایت این تیم تازهوارد را بر عهده گرفته است. او که سابقه قهرمانی در چین را دارد، تا کنون نتایج متفاوتی را با کاناوارو ثبت کرده است، زیرا اولین تیم آسیای مرکزی که به فینال جام جهانی راه یافته است، هدفش صعود از گروهی شامل پرتغال و کلمبیا است.
هواداران ایتالیایی که برای سومین دوره متوالی تیمی برای تشویق در جام جهانی ندارند، مطمئناً مشتاق خواهند بود تا پیشرفت مهاجم سابق آتزوری یعنی وینچنزو مونتلا را دنبال کنند. مونتلا که بخشی از ترکیب ایتالیا در فینال یورو ۲۰۰۰ و قهرمان سری آ با رم بود، ازبکستان را برای اولین جام جهانی آنها پس از رسیدن به نیمهنهایی در سال ۲۰۰۲ آماده کرده است.
منبع: گل
