مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان اصفهان:
صندوق احیای موقوفات با هدف نجات بناهای تاریخی تشکیل شود
مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان اصفهان با اعلام اینکه بیش از ۲۵ هزار موقوفه و ۶۷ هزار رقبه در استان وجود دارد، بر تشکیل صندوق احیای موقوفات، توسعه مشارکت خیرین و بهرهگیری از ظرفیت گردشگری فرهنگی و مذهبی برای تأمین منابع پایدار حفاظت و مرمت آثار تاریخی وقفی تأکید کرد.
به گزارش ایلنا به نقل از وزارت میراث فرهنگی و گردشگری، محمدرضا ترحمی روز دوشنبه ۲۲ تیرماه ۱۴۰۵، در نشست انجمن میراثفرهنگی و انجمن خیرین میراثفرهنگی استان اصفهان که با حضور ایمان دهاقین، دبیر انجمنهای میراثفرهنگی کشور، امیر کرمزاده مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان اصفهان و به ریاست استاندار اصفهان برگزار شد، گفت: میراث تاریخی، هویت مذهبی و فرهنگ وقف در استان اصفهان پیوندی عمیق و تاریخی دارند و حفاظت از این سرمایه ارزشمند نیازمند همکاری همه دستگاههای مسئول است.
مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان اصفهان با اشاره به گستردگی موقوفات استان ادامه داد: در استان اصفهان بیش از ۲۵ هزار موقوفه و حدود ۶۷ هزار رقبه وجود دارد که مدیریت، حفاظت و نگهداری از این حجم گسترده از املاک و بناهای وقفی، مسئولیتی سنگین و پیچیده است. بسیاری از این موقوفات دارای ارزش تاریخی، فرهنگی و معماری هستند و صیانت از آنها مستلزم برنامهریزی دقیق و مشارکت همه نهادهای مرتبط است.
ترحمی با تأکید بر ضرورت شفافسازی وضعیت موقوفات افزود: بخشی از مطالبات و انتقادهای موجود نسبت به حوزه وقف ناشی از اطلاعرسانی ناکافی درباره انواع موقوفات، نحوه اداره آنها و محدودیتهای قانونی است و افزایش شفافیت میتواند زمینه اعتماد بیشتر مردم و خیرین را فراهم کند.
او از تکمیل بانک جامع اطلاعاتی اماکن وقفی استان خبر داد و گفت: اطلاعات مربوط به موقوفات و اماکن وقفی استان بهصورت جامع گردآوریشده و بناهای دارای ارزش تاریخی شناساییشدهاند تا بر اساس اولویت، برنامههای مرمت، بازسازی و حفاظت اضطراری و اساسی برای آنها اجرا شود.
ترحمی با اشاره به اهمیت همکاری میان ادارهکل اوقاف و ادارهکل میراثفرهنگی استان تصریح کرد: اجرای پروژههای مرمتی باید با محوریت میراثفرهنگی و بهرهگیری از ظرفیت استادان و متخصصان این حوزه انجام شود تا ضمن رعایت اصول علمی حفاظت، اصالت بناهای تاریخی نیز حفظ شود.
مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان اصفهان حفاظت حقوقی از آثار تاریخی را یکی از مهمترین الزامات صیانت از میراثفرهنگی دانست و افزود: تثبیت مالکیت بناها و مجموعههای تاریخی از موضوعات اساسی است. برخی آثار شاخص همچنان با مسائل ثبتی و مالکیتی مواجه هستند و لازم است با هماهنگی دستگاههای مسئول و مشاوران تخصصی، این مشکلات هرچه سریعتر برطرف شود.
او با اشاره بهضرورت بهرهگیری از فناوریهای نوین در حفاظت از بناهای تاریخی تصریح کرد: استفاده از فناوریهای روز، مصالح نوین و روشهای علمی در کنار حفظ اصالت آثار تاریخی میتواند کیفیت مرمت را افزایش داده و از بروز بسیاری از آسیبها جلوگیری کند.
ترحمی مشارکت مردمی را یکی از مهمترین ظرفیتهای حفاظت از میراثفرهنگی دانست و گفت: با توجه به محدودیت اعتبارات دولتی، امکان حفاظت مطلوب از همه آثار تاریخی تنها با تکیهبر منابع عمومی وجود ندارد و باید از ظرفیت خیرین، هیئتهای امنا، انجمنهای میراثفرهنگی و واقفان برای تأمین هزینههای مرمت و نگهداری استفاده شود.
مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان اصفهان بابیان اینکه بسیاری از موقوفات تاریخی فاقد منابع درآمدی پایدار هستند، افزود: اگر بتوان با رعایت ضوابط میراثفرهنگی، ظرفیتهای گردشگری فرهنگی و مذهبی این اماکن را فعال کرد، بخشی از هزینههای حفاظت و نگهداری آنها از محل درآمدهای حاصل از بهرهبرداری اصولی تأمین خواهد شد.
او با اشاره به ظرفیت اماکن مذهبی تاریخی استان ادامه داد: مجموعههایی همچون امامزادهها و بقاع متبرکه علاوه بر جایگاه مذهبی، از ارزش تاریخی و فرهنگی بالایی برخوردارند و با برنامهریزی مناسب و صدور مجوزهای لازم در چارچوب ضوابط قانونی میتوان از ظرفیت آنها برای توسعه گردشگری مذهبی و تأمین منابع حفاظت بهره گرفت.
مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان اصفهان محدودیتهای فنی، قانونی، تغییر کاربریهای نامناسب، فرسایش طبیعی، شرایط اقلیمی و عوامل محیطی را از مهمترین چالشهای حفاظت از آثار تاریخی وقفی برشمرد و تصریح کرد: برای عبور از این چالشها باید شورای راهبردی حفاظت از موقوفات تاریخی با مشارکت دستگاههای مسئول، متخصصان و انجمنهای مردمی نقش فعالتری ایفا کند.
ترحمی همچنین پیشنهاد ایجاد صندوق احیای موقوفات را مطرح کرد و گفت: تشکیل صندوقی با مشارکت خیرین، سرمایهگذاران، متولیان موقوفات و دستگاههای اجرایی میتواند منابع مالی پایداری برای مرمت و احیای بناهای تاریخی وقفی فراهم کند.
او در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به پیشینه تاریخی وقف در اصفهان تصریح کرد: قدیمیترین وقف نامه موجود در استان مربوط به سال ۲۰۰ هجری قمری است که نشاندهنده بیش از ۱۲ قرن سابقه فرهنگ وقف در این سرزمین است و همین پیشینه تاریخی، مسئولیت همه دستگاهها را در حفاظت از این میراث ارزشمند دوچندان میکند.
مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان اصفهان با تأکید بر اینکه صیانت از موقوفات تاریخی صرفاً یک وظیفه اداری نیست، خاطرنشان کرد: حفاظت از این آثار در حقیقت حفاظت از هویت تاریخی، فرهنگی و مذهبی اصفهان است و تحقق این هدف بدون همافزایی میان ادارهکل میراثفرهنگی، ادارهکل اوقاف، خیرین، انجمنهای میراثفرهنگی و مشارکت مردم امکانپذیر نخواهد بود.
