مزیت رقابتی گردشگری ایران در عصر گرانی سفرهای خارجی/ گیلان می تواند قطب گردشگری کشاورزی کشور شود

به گزارش خبرنگار ایلنا، محسن قادری، فعال گردشگری و مدیرعامل یکی از هلدینگ های گردشگری کشور با اشاره به تغییر الگوی سفر در ایران گفت: افزایش هزینه‌های سفر خارجی باعث شده بسیاری از مردم به سمت سفرهای داخلی و کم‌هزینه‌تر حرکت کنند. در چنین شرایطی، گردشگری کشاورزی می‌تواند به یکی از مزیت‌های رقابتی جدید صنعت گردشگری ایران تبدیل شود.

به گفته او، گردشگری کشاورزی نوعی از گردشگری پایدار است که در آن گردشگران با حضور در مزارع، باغ‌ها و روستاها، علاوه بر آشنایی با فرآیند تولید محصولات کشاورزی، سبک زندگی روستایی، غذاهای محلی و فرهنگ بومی را تجربه می‌کنند. این نوع گردشگری علاوه بر ایجاد درآمد مکمل برای کشاورزان، به حفظ فرهنگ بومی و توسعه اقتصادی مناطق روستایی نیز کمک می‌کند.

قادری با تاکید بر ظرفیت‌های کم‌نظیر استان گیلان به ایلنا گفت: گیلان به دلیل برخورداری از طبیعت سرسبز، تنوع محصولات کشاورزی، فرهنگ بومی غنی و دسترسی مناسب به بازارهای بزرگ مصرف، پتانسیل بالایی برای تبدیل شدن به قطب گردشگری کشاورزی ایران دارد.

او توضیح داد: گردشگر امروز تنها به‌دنبال اقامت در هتل یا بازدید از جاذبه‌های طبیعی نیست، بلکه به دنبال «تجربه زیسته» و لمس زندگی واقعی مردم محلی است. امروز گردشگران می‌خواهند در برداشت چای شرکت کنند، در شالیزارها حضور داشته باشند، غذاهای محلی را یاد بگیرند و در خانه‌های روستایی اقامت کنند. این همان تجربه‌ای است که گردشگری کشاورزی ارائه می‌دهد.

به گفته این فعال گردشگری، گیلان به دلیل تولید محصولات متنوعی مانند برنج، چای، زیتون، مرکبات، بادام‌زمینی و کیوی، ظرفیت بالایی برای طراحی تورهای تخصصی دارد.

او گفت: تور برداشت چای در لاهیجان، تجربه شالیکاری در فومن و صومعه‌سرا، بازدید از باغ‌های زیتون رودبار یا تورهای آموزش آشپزی محلی می‌تواند به برندهای گردشگری گیلان تبدیل شود.

قادری همچنین به رشد اقامتگاه‌های بوم‌گردی در سال‌های اخیر اشاره کرد و افزود: افزایش تعداد اقامتگاه‌های بوم‌گردی در گیلان باعث شده امکان اقامت گردشگران در دل روستاها و مزارع بیشتر شود و این موضوع به توسعه گردشگری کشاورزی کمک کرده است.

او نزدیکی گیلان به استان‌های پرجمعیتی مانند تهران، البرز و قزوین را یکی دیگر از مزیت‌های مهم این استان دانست و گفت: بسیاری از گردشگران می‌توانند در قالب سفرهای کوتاه آخر هفته به گیلان سفر کنند و همین مسئله هزینه و زمان سفر را کاهش می‌دهد.

این مالک هلدینگ گردشگری در کشور معتقد است: گردشگری کشاورزی می‌تواند آثار اقتصادی گسترده‌ای برای روستاهای گیلان داشته باشد. «این حوزه علاوه بر ایجاد درآمد مکمل برای کشاورزان، به کاهش مهاجرت روستاییان، افزایش فروش محصولات محلی، رونق صنایع دستی و ایجاد اشتغال برای زنان و جوانان روستایی کمک می‌کند.

بررسی آمارهای جهانی نیز نشان می‌دهد گردشگری کشاورزی در بسیاری از کشورها به یکی از بخش‌های مهم اقتصاد روستایی تبدیل شده است. براساس گزارش‌های بین‌المللی، بازار جهانی گردشگری کشاورزی و روستایی در سال ۲۰۲۵ ارزشی حدود ۱۱۸ میلیارد دلار داشته و پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۳۲ به حدود ۱۹۳ میلیارد دلار برسد.

در کشورهای جنوب شرق آسیا نیز این صنعت رشد قابل توجهی داشته است. برای مثال، ارزش بازار گردشگری کشاورزی ویتنام در سال ۲۰۲۴ حدود ۳۶۶ میلیون دلار برآورد شده و پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۳۳ به نزدیک یک میلیارد دلار برسد. مناطقی مانند دلتای مکونگ و دالات در ویتنام به قطب‌های گردشگری کشاورزی تبدیل شده‌اند و گردشگران می‌توانند در فعالیت‌هایی مانند برداشت برنج، ماهیگیری محلی و اقامت در خانه‌های روستایی مشارکت کنند.

در ترکیه نیز مناطقی مانند کاپادوکیه و روستاهای اطراف دریای سیاه از ظرفیت‌های کشاورزی و روستایی برای جذب گردشگر استفاده کرده‌اند و بخش مهمی از درآمد خانوارهای روستایی از طریق گردشگری تامین می‌شود.

با این حال، قادری معتقد است گردشگری کشاورزی در گیلان هنوز با چالش‌های جدی مواجه است. او گفت: ضعف زیرساخت‌های حمل‌ونقل و اقامتی در برخی روستاها، نبود آموزش تخصصی برای کشاورزان، کمبود تبلیغات حرفه‌ای، مشکلات زیست‌محیطی و نبود برنامه‌ریزی منسجم دولتی از مهم‌ترین موانع توسعه این صنعت است.

او تاکید کرد: برای تبدیل گردشگری کشاورزی به یک مزیت رقابتی پایدار، باید آموزش جوامع محلی، توسعه اقامتگاه‌های بوم‌گردی استاندارد، برندسازی روستاها و محصولات محلی، استفاده از شبکه‌های اجتماعی و حمایت دولت از سرمایه‌گذاری در مناطق روستایی در دستور کار قرار گیرد.

قادری در پایان گفت: در شرایطی که سفرهای خارجی با محدودیت و هزینه‌های فزاینده روبه‌رو شده‌اند، گردشگری کشاورزی گیلان می‌تواند به یکی از مهم‌ترین فرصت‌های توسعه گردشگری داخلی تبدیل شود. اگر برنامه‌ریزی اصولی و حمایت واقعی وجود داشته باشد، این حوزه نه‌تنها به رونق اقتصادی روستاها کمک می‌کند، بلکه می‌تواند به حفظ هویت فرهنگی و توسعه پایدار گیلان نیز منجر شود.