موسیقی چگونه ۱۸ ساعت زلزله بم را همراهی کرد؟

مسعود سخاوت دوست، آهنگساز فیلم سینمایی «احمد»، محصول سازمان سینمایی سوره و موسسه تصویرشهر، به کارگردانی امیرعباس ربیعی و تهیه‌کنندگی حبیب والی‌نژاد که این روزها در اکران قرار دارد، در گفت‌وگو با خبرنگار ایلنا، درباره موسیقی این فیلم گفت: در حقیقت موسیقی در فیلم «احمد» نه مکمل و نه ترمیم کننده است زیرا روایت و شخصیت فیلم و دراماتورژی فیلم به نحوی چیده و تبیین شده که نقصی در جنبه‌های روایی در آن حد وجود ندارد که موسیقی بخواهد به نوعی آن را ترمیم کرده و یا حتی برای آن نقش مکمل را بازی کند. 

وی ادامه داد: موسیقی در فیلم سینمایی «احمد» الگویی همراهی کننده است؛ یک سمپات حسی مثل شخصیت دیگر دخیل در فیلم «احمد»، مثل تصویربرداری و صحنه پردازی؛ موسیقی هم یک نقش همراهی کننده دارد. نه قصد تالیف خاصی و نه قصد ترمیم دارد و به این دلیل موسیقی شاید در اینجا یک مخاطب باشد چراکه تمام عوامل در کنار همدیگر بافتی یکپارچه را تشکیل دادند و هیچ کدام از دیگری برتر نیستند و این یکپارچگی در موسیقی هم وجود دارد. 

این آهنگساز در پاسخ به این پرسش که در ساخت موسیقی فیلم سینمایی «احمد» از چه المان‌ها یا تم‌هایی استفاده شده است، توضیح داد: تم‌های موسیقی احمد سه تم مختلف ولی هر سه تم به نوعی مرتبط با فضای فولک موسیقی کرمان هستند. بعضی از تم این سه مورد خیلی به فضای محلی نزدیک و بعضی نیز به دلیل گسست‌ها یا واگراسیون‌ها یا دگرگونی‌های تماتیک از موسیقی محلی فاصله گرفته‌اند. 

وی اضافه کرد: در حقیقت سعی شده که حس برانگیزی موسیقی اغراق شده نباشد و همانطور که اشاره کردم، بیشتر نقش همراهی کننده داشته باشد اما با این وجود چند نقطه حساس در فیلم وجود دارند؛ به ویژه در یک سوم انتهایی فیلم که موسیقی خود را رها کرده و حتی در برخی مواقع سعی شده که پا به پای احساسات جلو بیاید و در جاهایی هم خود موسیقی احساساتی‌تر از حتی خود سکانس باشد. 

سخاوت دوست درباره همکاری با امیرعباس ربیعی در این فیلم سینمایی مطرح کرد: ایشان فیلمسازی دقیق، حرفه‌ای و دغدغه‌مند در حوزه کاری خود است که زیبایی‌شناسی برای او مهم است. جزء به جزء عوامل برای او مهم و مهم‌ترین ویژگی او اطمینانی است که به مشاوره‌های خود دارد. شاید این چهارمین همکاری ما باشد که بسیار لذت بخش بوده و تلاش کردم تا از خواسته‌هایی که داشت، ذره‌ای در اثر کم نکنم. اگر جایی ارکستر بزرگ نیاز داشته و اگر در جایی موسیقی محلی قرار بوده خیلی خاص تنظیم شود؛ سعی کردم همه این‌ها که در جهان صوتی فیلم موردنظر خود کارگردان لحاظ کنم و به همین دلیل تعامل تنگاتنگ ویژه‌ای از همان مرحله فیلمنامه با همدیگر داشتیم. 

وی در بخش دیگری از صحبت‌های خود درباره بخش‌های تاثیرگذار فیلم بیان کرد: برای من در فیلم جاهایی که خیلی تاثیرگذار هستند، زیاد است اما جایی که فرزندی مادرش را از دست داده و تیم شهید احمد کاظمی سعی می‌کنند بچه را با بازی مشغول کنند که متوجه از دست دادن مادر خود نشود، بسیار تاثیرگذار بود. یا صحنه تولد فرزند که بسیار تاثیرگذار بود و البته در ادامه لالایی خانم پروین غلامشاهی که قبلاً هم با ایشان کار کرده بودم به شدت موثر بود. به طور کلی به ویژه در یک سوم آخر فیلم این مجموع صحنه‌ها توانستند تاثیرگذاری ویژه‌ای داشته باشند. 

سخاوت دوست در پایان درباره کارهای اخیر خود گفت: طبق منوال سال‌های پیش چند کار سینمایی برای جشنواره فیلم فجر دارم که مشغول آن‌ها هستم ولی به دلیل ملاحظات جشنواره از آوردن اسم آن‌ها فعلاً معذور هستم. حدوداً مشغول سه یا چهار کار هستم که باید دید کدام از آن‌ها در جشنواره حضور خواهند داشت. 

فیلم سینمایی «احمد» برای اولین بار قصه‌ای ناگفته از ۱۸ ساعت ابتدایی حادثه تراژیک زلزله بم و اقدامی قهرمانانه در این ساعات پُرالتهاب را روایت می‌کند؛ یادی از رشادت‌های شهید احمد کاظمی در زلزله بم.