شیراز اکسپو ۲۰۲۶ به ایستگاه پایانی رسید؛
هدف ۱۰ میلیارد دلاری برای صادرات فارس/ استاندار فارس: هیچ تفاهم‌نامه‌ای نباید روی کاغذ بماند
آیین اختتامیه دومین نمایشگاه بین‌المللی شیراز اکسپو ۲۰۲۶ و بزرگداشت روز صنعت و معدن، عصر امروز ۲۳ مهرماه در محل نمایشگاه بین‌المللی شیراز برگزار شد.
به گزارش ایلنا، در این مراسم معاون دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه، با تأکید بر اینکه مهم‌ترین وظیفه دولت ایجاد رفاه، اشتغال و پیشرفت برای مردم است، گفت توسعه اقتصادی زمانی معنا پیدا می‌کند که نتایج آن در زندگی روزمره خانوارها، فرصت‌های شغلی جوانان و امکان فعالیت بنگاه‌های اقتصادی نمایان شود.
حمید قنبری با اشاره به ضرورت استفاده از تجربه کشورهای موفق منطقه اظهار کرد: ایران برای دستیابی به اهداف اقتصادی خود باید از الگوهای موفق منطقه در حوزه لجستیک، صنعت، انرژی و تجارت خارجی درس بگیرد و ظرفیت‌های موجود را به مزیت‌های رقابتی تبدیل کند.
قنبری با اشاره به تجربه امارات در تبدیل‌شدن به مرکز لجستیکی و مالی منطقه، سیاست‌های صنعتی ترکیه، فعالیت قطر در دیپلماسی انرژی و بهره‌گیری عمان از ظرفیت‌های بندری و لجستیکی، پنج محور اساسی را برای توسعه اقتصادی کشور برشمرد.
به گفته وی، تبدیل موقعیت جغرافیایی به کریدورهای ترانزیتی درآمدزا، حمایت از سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی، تثبیت شرایط فعالیت صادرکنندگان، محوریت‌بخشیدن به بخش خصوصی و نتیجه‌محورکردن دیپلماسی اقتصادی، از مهم‌ترین الزامات تحقق توسعه است.
معاون دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه با بیان اینکه حمایت از سرمایه‌گذاران خارجی در دولت، مجلس و قوه قضائیه مورد تأکید قرار دارد، بر ضرورت جبران عقب‌ماندگی‌های این حوزه تأکید کرد و گفت: صادرات زمانی می‌تواند محور توسعه قرار گیرد که تولیدکننده و صادرکننده نسبت به هزینه‌ها و شرایط فعالیت اقتصادی اطمینان داشته باشند.
وی همچنین با تأکید بر اینکه دیپلماسی اقتصادی نباید به دیدارها و مذاکرات محدود بماند، اظهار کرد: نتیجه این دیپلماسی باید در افزایش صادرات، جذب سرمایه‌گذاری و انعقاد قراردادهای مؤثر دیده شود.
قنبری در ادامه، پایان نمایشگاه را پایان فعالیت‌های اقتصادی ناشی از آن ندانست و تصریح کرد: دستاورد واقعی اکسپوی شیراز در اجرای تفاهم‌نامه‌ها، پیگیری ارتباطات تجاری و تبدیل مذاکرات انجام‌شده به همکاری‌های اقتصادی مشخص می‌شود.
وی پیشنهاد کرد برنامه‌ای عملیاتی با مشارکت استانداری فارس، اتاق بازرگانی و وزارت امور خارجه تدوین شود تا محصولات صادراتی اولویت‌دار استان و بازارهای هدف مشخص شوند و سفارتخانه‌ها و نمایندگی‌های جمهوری اسلامی ایران برای یافتن مشتریان و سرمایه‌گذاران مرتبط با این محصولات اقدام کنند.
هشدار درباره بحران انرژی و فشار مالیاتی بر تولیدکنندگان
دبیرکل خانه صنعت، معدن و تجارت کشور نیز در این مراسم، با اشاره به دشواری‌های فعالیت واحدهای تولیدی، خواستار اتخاذ رویکردی متناسب با شرایط تحریم و محدودیت‌های اقتصادی شد و نسبت به احتمال کمبود گاز و سوخت صنایع در زمستان پیش‌رو هشدار داد.
آرمان خالقی با قدردانی از صنعتگران، معدن‌کاران و فعالان بخش خصوصی اظهار کرد: تولیدکنندگان در سال گذشته و سال جاری، کمبود برق و سایر محدودیت‌های زیرساختی را تجربه کرده‌اند و اکنون نیز نگرانی‌هایی درباره تأمین سوخت در زمستان وجود دارد؛ شرایطی که ممکن است به تعطیلی مقطعی واحدهای تولیدی منجر شود.
وی با تأکید بر نقش تولیدکنندگان در تأمین کالاهای اساسی، دارو و مواد غذایی کشور افزود: با وجود مشکلات متعدد، فعالان اقتصادی اجازه نداده‌اند چرخه تأمین نیازهای ضروری کشور متوقف شود و این تلاش‌ها شایسته قدردانی است.
خالقی با استفاده از تجربه دوران دفاع مقدس، بر ضرورت مدیریت متناسب با شرایط دشوار اقتصادی تأکید کرد و گفت همان‌گونه که نیروهای حاضر در میدان به پشتیبانی، تجهیزات و امکانات نیاز دارند، واحدهای صنعتی نیز بدون مواد اولیه، برق و گاز نمی‌توانند به فعالیت خود ادامه دهند.
دبیرکل خانه صمت کشور در بخش دیگری از سخنان خود، از تمرکز فشارهای مالیاتی بر واحدهای شناسنامه‌دار و شفاف انتقاد کرد و خواستار شناسایی فعالیت‌های اقتصادی زیرزمینی شد.
وی با بیان اینکه کارخانه‌های مستقر در شهرک‌های صنعتی به‌راحتی قابل شناسایی و رصد هستند، تأکید کرد: به جای افزایش فشار بر بنگاه‌هایی که در چارچوب‌های قانونی فعالیت می‌کنند، باید دامنه شناسایی و اخذ مالیات به فعالیت‌های اقتصادی غیرشفاف و خارج از نظارت گسترش یابد.
خالقی همچنین دیپلماسی اقتصادی و توسعه بازارهای صادراتی را از راهکارهای مقابله با محدودیت‌های تجاری دانست و با اشاره به فشارهایی که به گفته وی از سوی برخی رقبا بر شرکای تجاری ایران وارد می‌شود، بر ضرورت گسترش ارتباط با کشورهای همسایه تأکید کرد.
وی پاکستان، افغانستان، ترکمنستان، جمهوری آذربایجان، ارمنستان، ترکیه و عراق را از بازارهای هدف برشمرد و گفت: بخش خصوصی باید در کنار دولت برای گسترش همکاری‌های اقتصادی و بازکردن مسیرهای جدید تجارت خارجی نقش‌آفرینی کند.
خالقی در پایان، خواستار برنامه‌ریزی زودهنگام شرکت ملی گاز و شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی برای تأمین و ذخیره‌سازی سوخت مورد نیاز صنایع فارس شد تا واحدهای تولیدی در فصل سرد با بحران تأمین انرژی مواجه نشوند.
مشارکت ۲۱ استان؛ اکسپو از رویدادی استانی به نمایشگاهی ملی تبدیل شد
مدیرکل امور استان‌های وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز با اشاره به مشارکت گسترده استان‌های کشور در دومین دوره اکسپوی شیراز، این رویداد را بستری برای معرفی ظرفیت‌های صنعتی و معدنی و تقویت ارتباطات اقتصادی دانست.
ناصر فغوری اظهار کرد: در نخستین دوره نمایشگاه، تمرکز اصلی بر ظرفیت‌های صنعتی استان فارس بود، اما در دوره دوم با برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده، ۲۱ استان کشور در این رویداد حضور یافتند؛ مشارکتی که به گفته وی، حتی در بسیاری از نمایشگاه‌های بزرگ تهران نیز به این شکل مشاهده نمی‌شود.
وی با پیشنهاد استمرار این رویداد در قالب یک برنامه ملی، بر ضرورت حفظ دستاوردهای نمایشگاه و تقویت جایگاه شیراز در شبکه نمایشگاهی و تجاری کشور تأکید کرد.
فغوری افزود: در این نمایشگاه، علاوه بر معرفی محصولات، نشست‌های تخصصی برگزار شد و پنج تفاهم‌نامه با ارزش‌های چندهمتی به امضا رسید که در صورت پیگیری و اجرای مؤثر، می‌تواند برای استان و کشور دستاوردهای اقتصادی به همراه داشته باشد.
مدیرکل امور استان‌های وزارت صمت در ادامه از ابلاغ قریب‌الوقوع سیاست‌های جدید ارزی خبر داد و گفت: اولویت‌های ارزی کشور در چهار گروه دسته‌بندی شده و قرار است حداکثر ظرف یک هفته آینده ابلاغ شود.
به گفته وی، یکی از این گروه‌ها به مرکز مبادله و تعرفه‌های حوزه غذا و دارو اختصاص دارد و اولویت‌های دیگر نیز موضوعاتی از جمله واردات از محل صادرات خود و دیگران را در بر می‌گیرد. همچنین تلاش شده است امکان استفاده از سپرده‌گذاری برای واردات بدون انتقال ارز فراهم شود.
فغوری با اشاره به همکاری مدیران، نمایندگان مجلس، دستگاه‌های نظارتی و امنیتی و فعالان اقتصادی در استان فارس، این هماهنگی را ظرفیتی برای پیشبرد برنامه‌های اقتصادی دانست و بر اهمیت استمرار همکاری میان دستگاه‌های اجرایی و بخش خصوصی تأکید کرد.
هیچ تفاهم‌نامه‌ای نباید روی کاغذ بماند
استاندار فارس نیز در آیین اختتامیه شیراز اکسپو ۲۰۲۶، این نمایشگاه را نقطه آغاز مرحله‌ای تازه از پیگیری‌های اقتصادی استان دانست و از تشکیل ستاد ویژه برای رصد و اجرای مصوبات، تفاهم‌نامه‌ها و قراردادهای منعقدشده خبر داد.
حسینعلی امیری با قدردانی از حضور هیئت‌های خارجی و مشارکت دستگاه‌های اجرایی، قضایی، امنیتی و نمایندگان مجلس اظهار کرد: ظرفیت‌های فارس در حوزه‌های مختلف اقتصادی، همراه با همکاری میان بخش‌های مختلف مدیریت استان، زمینه مناسبی برای توسعه سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی فراهم کرده است.
وی با اشاره به تلاش فعالان اقتصادی در شرایط دشوار کشور گفت: نگاه مدیریت استان به سرمایه‌گذاران، نگاهی مبتنی بر قدردانی از تلاش آنان برای حفظ تولید و اشتغال است. به گفته امیری، واحدهای تولیدی در دوره‌های دشوار فعالیت خود را ادامه داده‌اند و برخی از آنها حتی در روزهای تعطیل نیز برای حفظ و افزایش ظرفیت تولید تلاش کرده‌اند.
استاندار فارس با اشاره به جایگاه تاریخی شیراز در حوزه فرهنگ، تجارت و ارتباطات منطقه‌ای افزود: برگزاری دومین نمایشگاه بین‌المللی شیراز اکسپو، فرصتی برای پیوند ظرفیت‌های تاریخی و فرهنگی استان با نیازهای امروز اقتصاد و تجارت بین‌المللی فراهم کرده است.
وی حضور ۳۶۱ نفر از نمایندگان و هیئت‌های تجاری و دیپلماتیک، فعالان اتاق‌های مشترک بازرگانی و نمایندگان کشورهای دوست و هم‌پیمان را نشانه‌ای از ظرفیت‌های استان در حوزه دیپلماسی اقتصادی دانست.
امیری همچنین با اشاره به تنوع بخش‌های حاضر در نمایشگاه، به ظرفیت سالن‌های تخصصی پرداخت؛ سالن حافظ با ۱۷ غرفه در حوزه سنگ و معادن، سالن ملاصدرا با ۴۱ غرفه صنایع‌دستی و گردشگری، سالن بهار با ۲۰ غرفه صنایع غذایی و کشاورزی، سالن نرگس با ۲۵ غرفه مناطق ویژه اقتصادی و سرمایه‌گذاری خارجی، سالن شیراز با ۲۵ غرفه فرمانداری‌های استان و سالن سردار با ۱۶ غرفه دانش‌بنیان و دانشگاهی، از جمله بخش‌های این رویداد بودند. سالن اردیبهشت نیز به نمایش جلوه‌هایی از هنر و آثار هنرمندان اختصاص داشت.
استاندار فارس با تأکید بر ضرورت استمرار فعالیت‌های اقتصادی پس از پایان نمایشگاه، به معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری مأموریت داد ستاد پیگیری مصوبات را تشکیل دهد و تمام تفاهم‌نامه‌ها، قراردادها و نشست‌های تجاری دوجانبه را در چارچوب جدول زمان‌بندی مشخص و پایش مستمر دنبال کند.
وی تصریح کرد: هدف از این پیگیری‌ها، تبدیل توافق‌های انجام‌شده به دستاوردهای ملموس در حوزه تولید، صادرات و اشتغال جوانان است و نباید اجازه داد توافق‌ها صرفاً در حد اسناد و مکاتبات باقی بمانند.
بخش خصوصی خواستار کوچک‌سازی دولت و اصلاح بروکراسی شد
رئیس خانه صنعت، معدن و تجارت استان فارس نیز با تأکید بر اهمیت مشارکت بخش خصوصی در برگزاری اکسپو، خواستار چابک‌سازی ساختار دولت، کاهش مقررات زائد و تسهیل فرآیندهای اداری شد.
سهراب شرفی اظهار کرد: حضور فعال بخش خصوصی در کنار دستگاه‌های دولتی، امید تازه‌ای برای عبور از مشکلات اقتصادی ایجاد کرده است و تجربه برگزاری نمایشگاه نشان داد که همکاری میان این دو بخش می‌تواند زمینه‌ساز فعالیت‌های گسترده‌تر باشد.
وی با اشاره به استقبال فعالان اقتصادی از نمایشگاه افزود: استقبال صورت‌گرفته به اندازه‌ای بود که تمایل داشتیم مدت برگزاری نمایشگاه طولانی‌تر شود؛ زیرا برخی فعالان اقتصادی پس از بازدید، از شرکت‌نکردن در این دوره ابراز تأسف کرده و برای حضور در دوره بعد اعلام آمادگی کرده‌اند.
شرفی با تأکید بر ضرورت کوچک‌تر و چابک‌ترشدن دولت گفت: بخش مهمی از مشکلات فعالان اقتصادی به بروکراسی‌های شدید و تعدد مقررات بازمی‌گردد. به اعتقاد وی، اصلاح قوانین مخل و مقررات مازاد می‌تواند مسیر فعالیت تولیدکنندگان و سرمایه‌گذاران را هموارتر کند.
وی همچنین از نمایندگان مجلس خواست برای تسهیل قوانین و کاهش موانع اداری اقدام کنند تا بخش خصوصی بتواند با اطمینان بیشتری در مسیر توسعه اقتصادی حرکت کند.
مجوزهای استانی را یک‌روزه صادر می‌کنیم
مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان فارس نیز با قدردانی از صنعتگران و معدن‌کاران، حفظ اشتغال و استمرار تولید در شرایط دشوار اقتصادی را از مهم‌ترین دستاوردهای فعالان این حوزه دانست.
کریم مجرب با اشاره به نقش تولیدکنندگان در تأمین امنیت غذایی و گردش چرخ اقتصاد اظهار کرد: فعالیت صنعتگران و معدن‌کاران در یک سال گذشته، با وجود کمبودها و محدودیت‌های متعدد، نشان‌دهنده ظرفیت تولیدی و پایداری اقتصاد استان است.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، خواستار اصلاح یا تعلیق قانون رفع موانع توسعه صنعت برق شد و گفت: برخی الزامات این قانون، به گفته فعالان اقتصادی، مشکلاتی برای صنایع بزرگ ایجاد کرده است و لازم است این موضوع از سوی مراجع تصمیم‌گیر بررسی شود.
مجرب همچنین تسهیل تخصیص سهمیه‌ها، ثبت سفارش و تسریع فرآیندهای اداری را از اولویت‌های اداره‌کل صمت فارس برشمرد و تأکید کرد: فرآیند بررسی و تأیید درخواست‌ها در سطح استان تسریع شده و این اداره‌کل اعلام می‌کند که مجوزهای مربوط را در موارد قابل انجام در سطح استان، یک‌روزه صادر می‌کند.
وی افزود: هرجا گلوگاه اداری ایجاد شود، احتمال بروز فساد و تأخیر افزایش می‌یابد؛ از این رو، تلاش شده است موانع قابل رفع در سطح استان برطرف شود و پیگیری پرونده‌های نیازمند تأیید ملی نیز از طریق مدیران و معاونان مربوط در تهران انجام گیرد.
هدف صادرات ۱۰ میلیارد دلاری فارس در افق سه تا پنج‌ساله
رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی فارس نیز در این مراسم، توسعه صادرات را نیازمند تغییر در شیوه مدیریت اقتصادی، افزایش اختیارات استانی و واگذاری نقش مؤثرتر به بخش خصوصی دانست.
محمدصادق حمیدیان جهرمی با قدردانی از تلاش کارآفرینان و فعالان اقتصادی اظهار کرد: بخش تولید و تجارت در شرایط دشوار اقتصادی به فعالیت خود ادامه داده و اکنون لازم است ساختار تصمیم‌گیری نیز متناسب با واقعیت‌های این بخش اصلاح شود.
وی با اشاره به ظرفیت‌های معرفی‌شده در نمایشگاه، بر ضرورت تقویت همکاری میان دولت و بخش خصوصی تأکید کرد و گفت: بخشی از مشکلات بنگاه‌ها تنها ناشی از محدودیت منابع یا عوامل خارجی نیست، بلکه تعدد مقررات، ناپایداری سیاست‌ها و فاصله میان تصمیم‌گیری و واقعیت‌های اقتصادی نیز در ایجاد این مشکلات نقش دارند.
حمیدیان جهرمی با اشاره به موضوع تعهدات ارزی، خواستار استفاده بیشتر از اختیارات استانی برای تسهیل فعالیت صادرکنندگان شد و تأکید کرد که فعالان اقتصادی باید بتوانند در چارچوب مقررات روشن و متناسب با شرایط تجارت خارجی فعالیت کنند.
وی با بیان اینکه توسعه بازارهای صادراتی مستلزم عبور از وابستگی به بازارهای محدود است، افزود: حضور هیئت‌های تجاری در نمایشگاه فرصت مناسبی برای گسترش ارتباطات و مذاکره با بازارهای جدید فراهم کرده است.
رئیس اتاق بازرگانی فارس هدف‌گذاری برای افزایش صادرات استان از حدود سه میلیارد دلار به دست‌کم ۱۰ میلیارد دلار در افق سه تا پنج‌ساله را مطرح کرد و تحقق این هدف را نیازمند همراهی بیشتر دولت با بخش خصوصی دانست.
وی انجیر فارس، برخی محصولات خرما و معادن سنگ‌های تزئینی استان را از ظرفیت‌های قابل توجه صادراتی برشمرد و گفت: عرضه مؤثر این محصولات در بازارهای مناسب جهانی، مستلزم رفع موانع تجارت خارجی، توسعه ارتباطات بین‌المللی و همکاری نزدیک‌تر بخش دولتی و خصوصی است.
تأکید مجلس بر ظرفیت زیرساختی فارس برای جذب سرمایه‌گذاری
حسنعلی محمدی، نماینده مردم فسا و دبیر کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی، نیز در این مراسم با اشاره به ظرفیت‌های استان فارس در حوزه‌های صنعت، معدن، حمل‌ونقل و انرژی، خواستار تقویت جایگاه شیراز در برگزاری نمایشگاه‌های ملی و بین‌المللی شد.
وی با اشاره به مسئولیت‌های خود در مجلس، از جمله ریاست فراکسیون صنعت، معدن، ایمنی و استاندارد و ریاست کمیته سرمایه‌گذاری، تولید و رفع موانع، بر ضرورت استفاده از ظرفیت‌های قانونی برای حمایت از سرمایه‌گذاران تأکید کرد.
محمدی وحدت و همکاری میان مدیران استان، نمایندگان مجلس و سایر دستگاه‌ها را عاملی مؤثر در پیگیری مسائل توسعه‌ای دانست و گفت: هماهنگی میان مجموعه‌های مسئول می‌تواند روند تصمیم‌گیری و اجرای برنامه‌های اقتصادی را تسهیل کند.
وی همچنین با اشاره به ظرفیت‌های دانشگاهی، نیروی انسانی و زیرساخت‌های استان، حوزه‌های انرژی، جاده‌ای و تأمین آب را از مؤلفه‌های مؤثر در جذب سرمایه‌گذاری معرفی کرد و به طرح‌های انتقال آب و استفاده از پساب‌های صنعتی و شهری اشاره داشت.
نماینده مردم فسا با تأکید بر موقعیت جغرافیایی فارس و ظرفیت‌های آن برای توسعه ارتباطات تجاری و ترانزیتی، تبدیل شیراز به یکی از مراکز اصلی نمایشگاهی کشور را از اهداف قابل پیگیری دانست.
