در همایش «دادخواهی بینالمللی؛ میدان تا محکمه» مطرح شد؛
ابراهیمی: «بعثت حقوق بینالملل» میتواند از ایران آغاز شود/ باید با ادبیات حقوقی جهان با دنیا صحبت کنیم
یک حقوقدان بینالمللی، با انتقاد از استفاده ابزاری از حقوق بینالملل برای تجاوز و بیعدالتی گفت: اتفاقی که امروز در ایران در حال شکلگیری است میتواند به یک «بعثت حقوق بینالملل» تبدیل شود و زمینه پیشگامی ایران و دیگر کشورهای منطقه و اسلامی را برای بازگرداندن حقوق بینالملل به جایگاه واقعی خود فراهم کند.
به گزارش خبرنگار ایلنا، سید نصرالله ابراهیمی، حقوقدان بینالمللی، در همایش «دادخواهی بینالمللی؛ میدان تا محکمه» گفت: «حقوق بینالملل برای حمایت از جامعه انسانی و جامعه بینالمللی نوشته شده است، اما متأسفانه در دست نااهلانی قرار گرفته که از یک ابزار مشروع برای مقاصد نامشروع استفاده میکنند. متأسفانه استفاده ابزاری از این رشته برای تجاوز، ظلم و بیعدالتی نسبت به حقوق مردم مستضعف دنیا، عملاً به یکی از واقعیتهای حاکم بر جهان تبدیل شده است.
وی افزود: به نظر من، اتفاقی که امروز در حال رخ دادن است، از ایران آغاز شده و میتوان گفت یک «بعثت حقوق بینالملل» در حال شکلگیری از ایران است. به نظر من، باید این اتفاق را بهعنوان یک نهضت جدید در عرصه حقوق بینالملل تلقی کرد.
این حقوقدان بینالمللی با اشاره به اقدام آفریقای جنوبی درباره محکومیت نتانیاهو گفت: احساس افتخار کردم که میبینم کشوری مانند آفریقای جنوبی، که خود سالها قربانی آپارتاید و نژادپرستی بوده است، صرفاً به دلیل عضویت در یک کنوانسیون، وارد این عرصه میشود و علیه رژیم اشغالگر، با اتهام نسلکشی، اقدام حقوقی میکند.
وی یادآور شد: این کشور میداند که ممکن است در این مسیر بخشی از منافع خود را از دست بدهد و با محدودیتهای اقتصادی، سیاسی و دیپلماتیک مواجه شود، اما با این وجود، این جسارت را پیدا میکند که برای حق و برای اثبات این حقیقت اقدام کند که در دنیا هنوز صدای انسانیت و حقوق بشر از بین نرفته و نمرده است.
ابراهیمی تصریح کرد: امیدوارم کشورهای همسایه و کشورهای مسلمان نیز این اقدام آفریقای جنوبی را پیگیری کنند و به آن ملحق شوند و بپیوندند. جالب اینجاست که کشورهای دیگری که بهعنوان صالح در این پرونده شناخته شدهاند نیز کشورهای اسلامی نبودهاند. و این تأسفآور است که دنیای اسلام، در شرایط کنونی، همراهی نداشتند؛ درحالیکه مسلمانان بیشترین ظلم و بیعدالتی حقوقی را در جهان امروز تحمل میکنند.
وی خاطرنشان کرد: حرکت شما دوستان در مرکز و حرکت ایرانیان، میتواند یک «بعثت ایرانیان در حقوق بینالملل» باشد و زمینه پیشقراولی و پیشگامی برای دیگر کشورهای اسلامی و کشورهای منطقه و برای دنیای مظلوم را فراهم کند تا حقوق بینالملل در جایگاه درست خود مستقر شود و در دستان افراد شایسته و درست اجرا شود.
این حقوقدان بینالمللی اظهار داشت: حقوق بینالملل حرفهای قشنگی دارد؛ مبانی، فلسفه، قواعد و اصولی دارد که در بسیاری از اسناد و مواد قانونی نوشته شده است. اما این موارد، به نظر من، شرط لازم هستند، ولی کافی نیستند. یک حقوقدان، وقتی وارد عرصه بینالمللی میشود، باید منطق و ادبیات حقوق بینالملل، فلسفه حقوق بینالملل، تئوریها و ارکان آن و همچنین منابع حقوق بینالملل را بشناسد؛ اعم از منابع نوشتهشده، منابع مبتنی بر رویه و اصول و قواعد پذیرفتهشده.
وی با بیان اینکه باید با همین اصول و مبانی، در برابر استانداردهای دوگانهای که در فضای بینالمللی اتفاق میافتد، ایستادگی کرد، گفت: به همین دلیل، باید با همین منطق، با همین ادبیات و با همان ابزارهایی که در دنیا ایجاد شده است، با جهان صحبت کرد. یادم هست زمانی که در نخستین پرونده بینالمللی مربوط به تحریمهای اقتصادی ایران، محاکم بریتانیا وارد موضوع شده بودند، وقتی استدلال میکردیم، استدلال ما صرفاً بر مبنای ادبیات خودمان نبود؛ بلکه از همان استدلالهایی استفاده میکردیم که خود آنها در اسناد و رویههایشان مطرح کرده بودند.
ابراهیمی بیان داشت: به نظر من، این مسیر بهتدریج شکل خواهد گرفت و لازم است خودتان را به ابزارهای بینالمللی مجهز کنید. زبان حقوقی خود را تقویت کنید، بهعنوان یک وکیل در فضای بینالمللی آموزشهای لازم را ببینید، از پروندههای کوچکتر شروع کنید و بهتدریج در پروندههای بزرگتر تجربههای لازم را به دست آورید و با فرهنگ حقوقی بینالمللی آشنا شوید. این موضوعی نیست که ناشدنی باشد.
این حقوقدان بینالمللی گفت: متأسفانه با وجود گذشت بیش از ۴۰ سال از انقلاب، هنوز نتوانستهایم آنگونه که باید در این حوزه ورود کنیم. بخش عمده پروندههای من در حوزههای خارجی بوده و عمدتاً در زمینه داوریهای بینالمللی فعالیت کردهام.
وی افزود: به نظر من، بالاترین فضایی که باید به آن برسیم، همین عرصه است. یک تابو در میان ما وجود داشته که تصور میکردیم طرفهای اروپایی از ما بالاتر هستند و چون آنها حقوق بینالملل را نوشتهاند، پس ما نمیتوانیم آن را بهدرستی بفهمیم. در حالی که در دانشگاه تهران، دانشگاه شهید بهشتی، دانشگاه علامه طباطبایی و دانشگاههای مختلف کشور، اعم از دانشگاههای دولتی و آزاد، اساتید و دانشجویانی داریم که در این حوزه دانش و توانمندی بالایی دارند.
ابراهیمی عنوان کرد: ممکن است احساس کنید دیگران سالها از شما جلوتر هستند، اما در بسیاری از موارد، آنها نیز همان حرف مشترک و همان مبانی را دنبال میکنند. حرکتی که آغاز شده، باید ادامه پیدا کند. امروز شما در مسیر جمعآوری ادله، وقایعنگاری، مستندسازی و تشکیل پرونده قرار دارید؛ اما در فضای بینالمللی، این اقدامات باید وارد مرحله تحلیل، تفسیر و برداشت حقوقی نیز شود.
وی تاکید کرد: حتماً باید به این موضوع توجه داشته باشید که در نقطهای که پرونده ارائه میشود، چه برای نبرد حقوقی و چه برای پیگیری پرونده، وکلای شما باید بهعنوان «کیسمنیجر» پرونده، مدیریت آن را در اختیار داشته باشند و بر روند ارائه اطلاعات، دفاع و مدیریت پرونده اشراف کامل داشته باشند.»