کشورهای عربی از ترس گسترش جنگ خواهان عدم حمله آمریکا به ایران هستند

فریدون مجلسی کارشناس مسائل آمریکا در گفت‌وگو با خبرنگار ایلنا، درباره ارزیابی‌اش از اتفاقات اخیر و تهدید ترامپ و بعد از آن توقف حملات به بهانه درخواست کشورهای منطقه گفت: اینکه کشورهای عربی یا ملت ایران خواهان آن بوده باشند که ترامپ چنین اقدامی انجام ندهد، چندان دور از ذهن نیست. می‌دانیم که مردم ایران هیچ‌گاه خواهان جنگ نیستند.

این کارشناس مسائل آمریکا گفت: تحولات اخیر به‌صورت اتفاقی به وجود نیامد، بلکه از ابتدای انقلاب تقابل ما با آمریکا و اسرائیل وجود داشت و از همان روزهای نخست هم شعار «مرگ بر آمریکا» مطرح شد و این تقابل از ماجرای سفارت آمریکا آغاز شد و در ادامه در قالب اقدامات مختلف ادامه یافت؛ زیرا  آمریکا و اسرائیل در یک جبهه قرار دارند.

آمریکا و اسرائیل و اروپا در موضوع ایران در کنار یکدیگر هستند

مجلسی تصریح کرد: برخی تصور می‌کنند آمریکا و اسرائیل از یکدیگر جدا هستند یا می‌توان میان آنها اختلاف ایجاد کرد درحالی که اینطور نیست و آنها یکی هستند. برخی هم گمان می‌کنند اروپا از آمریکا فاصله زیادی دارد. البته ممکن است میان آنها رقابت‌ها و اختلاف‌نظرهایی وجود داشته باشد، اما هنگامی که موضوع ایران مطرح می‌شود، عملاً در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند. در داخل ایران هم نگاه‌ها موجب شد توانمندی‌های قابل توجهی در حوزه صنایع نظامی شکل بگیرد. ابتدا توسعه موشکی و سپس توسعه پهپادی در دستور کار قرار گرفت و در هر دو حوزه پیشرفت‌هایی حاصل شد. در شرایط کنونی، جمهوری اسلامی توانایی تولید و به‌کارگیری هزاران موشک و پهپاد را به دست آورده است.

وی ادامه داد: در جنگ اخیر هم این توانمندی از حملات به اسرائیل آغاز شد و تا مناطقی مانند اردن ادامه پیدا کرد. 

این کارشناس مسائل آمریکا گفت: ایرانیان به دلیل سیاست‌های جنگ‌طلبانه و اقدامات خصمانه با اسرائیل مشکل دارند و در مقابل، از رقبای اسرائیل هم اگر رویکردی مبتنی بر جنگ‌افروزی داشته باشند، استقبال نمی‌کنند. عربستان امروز در جهان از احترام برخوردار است؛ زیرا مسیر توسعه را در پیش گرفته و از جنگ‌افروزی فاصله گرفته است. البته پس از حملات به یمن وارد درگیری شد.

مجلسی با اشاره به مخالفان مذاکره در کشور گفت: در داخل ایران هم اقلیتی وجود دارند که برای خود تصمیم‌گیری می‌کنند. یکی از این افراد حتی گفته بود اگر رهبری هم نظری درباره مذاکره بدهند، آن را قبول نداریم؛ یا رئیس‌جمهور باید استعفا دهد و کنار برود و درباره هر مسئولی هم برای خود تعیین تکلیف می‌کنند. واقعیت این است که در این جنگ، ما از نظر دفاعی نشان دادیم ابزارهایی در اختیار داریم که دیگران را نگران کرده و بازدارندگی خوبی ایجاد کرده است. این ابزارها توان تخریب بالایی دارند و طبیعی است که طرف مقابل از آسیب دیدن خود نگران باشد. در مقابل، در داخل ایران هم باید درباره خسارت‌هایی که خودمان متحمل می‌شویم هم صحبت کرد.

وی ادامه داد: اگر می‌بینید عربستان، کویت، امارات و دیگر کشورهای منطقه از آمریکا می‌خواهند که به ایران حمله نکند، به این معنا نیست که صرفاً از سر دلسوزی برای ایران چنین موضعی دارند. آنها معتقدند به دلیل جغرافیای آمریکا ایران توان رویارویی مستقیم در خاک آمریکا را ندارد و در صورت وقوع جنگ، آنها باید درگیر شوند و هزینه بدهند. بنابراین خواهان جنگ نیستند. کشورهای منطقه امروز دارای زیرساخت، صنایع، تجارت، گردشگری و سرمایه‌گذاری هستند و طبیعی است که تمایلی به جنگ نداشته باشند.

تهدید به هدف قرار دادن زیرساخت‌های کشورها با حکمرانی مسئولانه سازگار نیست

این کارشناس مسائل آمریکا گفت: تهدید به هدف قراردادن زیرساخت‌های کشورها از سوی هیچ طرفی قابل قبول نیست و از سوی دیگر چنین سخنانی در شأن یک حکومت مسئول و مدیران مسئول نیست و با اصول حکمرانی مسئولانه سازگار نیست. ما باید ضمن مقابله به دشمنان روابط اقتصادی خود با همسایگان را توسعه دهیم. کشورهای عربی که روزگاری با مشکلات فراوان روبه‌رو بودند، امروز به ثبات و توسعه رسیده‌اند، به آبادانی کشورشان می‌پردازند و از توان اقتصادی بالایی برخوردارند. ما هم باید تلاش کنیم روابط اقتصادی و تجاری خود را با آنها گسترش دهیم و از ظرفیت‌های اقتصادی آنها بهره‌مند شویم.

مجلسی درباره اینکه  با توجه به رویدادهای روزهای اخیر همزمان شاهد اخباری درباره فعالیت میانجی‌ها هستیم آیا امکان بازگشت به میز مذاکره و از سرگیری مذاکرات وجود دارد، گفت: منابع ایران هرگونه مذاکره جدید را تکذیب می‌کنند، اما یک منبع آمریکایی ادعا کرده بود که یکی از مواردی که ایران پذیرفته، آزاد بودن تنگه هرمز است و اینکه ایران فعالیت‌های هسته‌ای مورد اختلاف را ادامه نخواهد داد؛ البته این موضوع را پیش از این هم مطرح کرده بودند و ایران بارها اعلام کرده بود که تولید سلاح هسته‌ای از نظر شرعی حرام است. موضوع سوم هم آزادی عبور و مرور از تنگه هرمز و در مقابل، برداشته شدن محدودیت‌ها و محاصره دریایی علیه ایران است؛ به این معنا که کشتی‌ها بتوانند به سمت ایران رفت‌وآمد کنند و محدودیت‌های دریایی برطرف شود.

وی  گفت: بنابراین، اگر چنین توافقی ادامه پیدا کند، می‌تواند در نهایت به کاهش یا رفع تحریم‌های ایران نیز منجر شود. البته یک شرط بزرگ دیگر هم وجود دارد و آن این است که نیاز به دوستی با اسرائیل نیست و دوستی با اسرائیل نداریم اما باید خود کشورهای عربی و فلسطینی درباره آینده این مسئله تصمیم بگیرند.

فرصت فعلی شاید آخرین فرصت برای نجات کشور باشد

مجلسی ادامه داد: امیدوارم این گره اصلی برطرف شود و بتوانیم با حفظ احترام، به صلح برسیم. رفتن به سمت درگیری مشکلات هیچ کشوری را حل نخواهد کرد. در مقابل، آسیب دیدن ایران برای ما پیامدهای بسیار سنگینی خواهد داشت. هنوز این امکان وجود دارد که خرابی‌ها را جبران کنیم، کارخانه ذوب‌آهن را بازسازی کنیم، پتروشیمی‌ها را احیا کنیم و مردم به محل کار خود بازگردند.

این کارشناس مسائل آمریکا گفت: اگر این باز هم توافقی حاصل نشود و همان‌گونه که پیش‌تر تهدید شده بود، زیرساخت‌های برق و انرژی کشور هدف قرار گیرد و کشور در خاموشی فرو برود، آن زمان دیگران برای ما تصمیم خواهند گرفت. همچنین نباید به بهانه‌های مختلف، دوباره فشارهای داخلی بر مردم افزایش یابد. برای مثال، در شرایطی که مردم با مشکلات اقتصادی و معیشتی روبه‌رو هستند، طرح دوباره موضوعاتی که اولویت کشور نیست، ضرورتی ندارد امروز باید به معیشت مردم، اشتغال و مشکلات اقتصادی آنها پرداخت. این فرصت برای اصلاح امور همیشه وجود ندارد و شاید از آخرین فرصت‌ها باشد و باید از آن برای اصلاح سیاست‌ها و نجات کشور و مردم ایران استفاده کرد.

حمایت اسپانیا از فلسطین می‌تواند زمینه‌ساز واکنش‌های متقابل شده باشد

وی درباره اینکه در چند روز گذشته شاهد ورود غیرمنتظره و گسترده تعداد زیادی از مهاجران به اسپانیا بودیم. آیا می‌توان این موضوع را با توجه به مواضع متفاوت اسپانیا در قبال فلسطین، ایران و همچنین انتقادهای این کشور از اسرائیل و آمریکا، نسبت به سایر کشورهای اروپایی، مرتبط دانست؟، گفت: این اتفاق بسیار عجیب بود و احتمال چنین تحلیلی هم زیاد است. مواضعی که اسپانیا درباره فلسطین و غزه اتخاذ کرده، بیش از هر چیز موجب خشم اسرائیل شده و طبیعی است که بتواند واکنش‌هایی را به دنبال داشته باشد. البته تأکید می‌کنم که این صرفاً یک حدس و تحلیل شخصی است، اما با توجه به اتفاقاتی که رخ داده، این همزمانی تا حدی غیرعادی به نظر می‌رسد. 

این کارشناس مسائل آمریکا گفت: به همین دلیل، من این موضوع را بیشتر یک اقدام می‌دانم تا یک نقشه پیچیده و بلندمدت. چنین اقدامی می‌تواند در مدت کوتاهی سازماندهی شود؛ در عرض چند روز یا یک هفته، افراد را جمع‌آوری کنند، امکانات اولیه در اختیارشان قرار دهند و آنها را به سمت مقصد مورد نظر هدایت کنند.