بمب ۱۰ تنی آمریکا در معادله جنگ؛ ایران چگونه واکنش نشان می‌دهد؟
در پی انتشار گزارش‌هایی درباره احتمال استفاده ترامپ از بمب «مادر بمب‌ها» علیه ایران، توجه‌ها به قدرت تخریب این سلاح و گزینه‌های احتمالی تهران برای پاسخ معطوف شده است؛ کارشناسان در عین حال درباره دشواری عملیات زمینی آمریکا در جغرافیای پیچیده ایران هشدار می‌دهند.
به گزارش ایلنا، سلاح «مادر بمب‌ها» که آمریکا احتمال استفاده از آن علیه ایران را مطرح کرده، از قدرت تخریب بسیار بالایی برخوردار است و می‌تواند در محدوده‌ای به قطر یک کیلومتر در سطح زمین ویرانی گسترده‌ای ایجاد کند. به گفته یک کارشناس نظامی، استفاده از این بمب ممکن است ایران را به انجام عملیات زمینی در منطقه وادار کند.
کاخ سفید تاکنون گزارش شبکه سی‌ان‌ان درباره احتمال استفاده دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از این بمب در صورت ازسرگیری جنگ با ایران را نه تأیید کرده و نه تکذیب کرده است.
«مادر بمب‌ها» چه قدرتی دارد؟
سرهنگ نضال ابوزید، کارشناس نظامی، در گفت‌وگو با الجزیره توضیح داد که بمب جی‌بی‌یو-۴۳/بی در فاصله سال‌های ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۳ ساخته شد و پس از انجام ۱۲ آزمایش، در سال ۲۰۱۷ علیه مواضع گروه داعش در افغانستان به کار رفت.
این بمب حدود ۱۰ تن وزن دارد که نزدیک به ۸.۵ تن آن مواد منفجره است. برخلاف بمب‌هایی که برای انفجار باید با زمین برخورد کنند، «مادر بمب‌ها» در ارتفاعی از سطح زمین منفجر می‌شود و موج انفجار شدیدی ایجاد می‌کند که می‌تواند تمام اهداف واقع در شعاع یک کیلومتری را از بین ببرد.
به گفته ابوزید، تهدید آمریکا به استفاده از این بمب نشان می‌دهد که واشنگتن ممکن است به دنبال نابودی مواضع و نیروهای مستقر در سطح زمین و همچنین هدف قرار دادن تأسیسات زیرزمینی هسته‌ای ایران، به‌ویژه سایت موسوم به «کوه‌کلنگ»، باشد؛ مکانی که طی ماه‌های اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است.
این کارشناس نظامی معتقد است تهدید به استفاده از چنین سلاحی، از تغییر فهرست اهداف احتمالی آمریکا و تقویت اطلاعات نظامی این کشور درباره آنها حکایت دارد. او همچنین هشدارهای مقام‌های ایرانی درباره استفاده از موقعیت جغرافیایی منطقه در صورت حمله مجدد آمریکا را جدی می‌داند.
ایران چگونه پاسخ خواهد داد؟
محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، پیش‌تر هشدار داده بود که اگر آمریکا بار دیگر به ایران حمله کند، تهران از ظرفیت‌های جغرافیایی منطقه برای پاسخ‌گویی استفاده خواهد کرد.
ابوزید این اظهارات را نشانه احتمال انجام عملیات زمینی ایران در جزیره بوبیان کویت یا برخی جزایر نزدیک به سواحل غربی ایران دانست. مقام‌های کویتی در ماه مه گذشته از بازداشت شماری از افسران سپاه پاسداران در جزیره بوبیان خبر داده بودند.
به گفته این کارشناس نظامی، ایران اطلاعات لازم برای آماده‌سازی چنین عملیات‌هایی را جمع‌آوری کرده و ممکن است طرحی موسوم به «سی ۴۳۰» را نیز به اجرا بگذارد. او مدعی شد این طرح با افزایش سرعت موشک‌ها از ۵ به ۱۰ ماخ، امکان استفاده از موشک‌های گلایدری را فراهم می‌کند.
با این حال، ابوزید احتمال حمله زمینی مستقیم آمریکا به ایران را پایین می‌داند. به گفته او، وسعت سرزمینی ایران، موقعیت جغرافیایی پیچیده و مناطق کوهستانی آن، عملیات زمینی را برای نیروهای آمریکایی دشوار می‌کند. او در عوض احتمال می‌دهد واشنگتن از عملیات زمینی برای پشتیبانی از گروه‌های جدایی‌طلب در بلوچستان استفاده کند.
آیا ترامپ واقعا قصد استفاده از این بمب را دارد؟
مراد هاشم، خبرنگار الجزیره در واشنگتن، روز پنج‌شنبه گفت چندین رسانه آمریکایی، از جمله سی‌ان‌ان، در تلاش بوده‌اند صحت گزارش‌ها درباره احتمال استفاده ترامپ از «مادر بمب‌ها» علیه ایران را بررسی کنند.
به گفته او، کاخ سفید از تأیید یا تکذیب این گزارش‌ها خودداری کرده و گفته است درباره اطلاعات نظامی حساس، چه درست باشند و چه نادرست، اظهارنظر نمی‌کند. مقام‌های کاخ سفید همچنین اعلام کرده‌اند که ترامپ برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای، گزینه‌های مختلفی در اختیار دارد.
سی‌ان‌ان پیش‌تر به نقل از منابع آگاه گزارش داده بود که ارتش آمریکا طرح‌های تازه‌ای برای حمله به ایران آماده کرده است که استفاده احتمالی از بمب جی‌بی‌یو-۴۳/بی را نیز شامل می‌شود. بر اساس این گزارش، زیرساخت‌های انرژی و تأسیسات هسته‌ای ایران از جمله اهداف احتمالی هستند و اجرای این طرح‌ها به تصمیم ترامپ برای ازسرگیری عملیات نظامی بستگی دارد؛ تصمیمی که ممکن است پیش یا پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا گرفته شود.
منابع آگاه تأکید کرده‌اند که استفاده از این بمب علیه ایران، برای نخستین بار در چنین درگیری‌ای، به معنای تشدید قابل‌توجه جنگ خواهد بود. با این حال، درباره اینکه چنین حمله‌ای تا چه اندازه می‌تواند اهداف راهبردی اعلام‌شده ترامپ را محقق کند یا موازنه جنگ را تغییر دهد، تردیدهایی وجود دارد.
