روبیو: منافع کشورهای خلیجفارس در مذاکرات با ایران لحاظ میشود
وزیر خارجه آمریکا با تأکید بر هماهنگی کامل واشنگتن با متحدان عرب خود در روند مذاکرات با ایران، اعلام کرد که کشورهای حاشیه خلیج فارس در تمامی مراحل گفتوگوها و تصمیمگیریهای مرتبط مشارکت خواهند داشت.
به گزارش ایلنا به نقل از الجزیره، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، در جریان سفر به کشورهای حوزه خلیجفارس اعلام کرد که واشنگتن در مذاکرات جاری با ایران، منافع و نگرانیهای شرکای منطقهای خود را مدنظر قرار خواهد داد و هیچ تصمیمی بدون هماهنگی با آنها اتخاذ نخواهد شد.
روبیو که پس از سفر به امارات راهی کویت شده بود، گفت ایالات متحده متعهد است متحدان خود در منطقه را در تمامی مراحل مذاکرات با تهران در جریان قرار دهد و درباره هر تصمیم مهمی با آنها مشورت کند.
وی با اشاره به تحولات ماههای اخیر مدعی شد کشورهای عربی خلیجفارس هزینههای سنگینی در نتیجه تنشها و حملات موشکی و پهپادی ایران متحمل شدهاند و به همین دلیل باید در روند دستیابی به هرگونه توافق جدید نقش داشته باشند.
وزیر خارجه آمریکا همچنین بر ضرورت حفظ آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز تأکید کرد و گفت واشنگتن به دنبال تضمین عبور و مرور آزاد کشتیها بدون پرداخت عوارض در این آبراه راهبردی است. به گفته او، تمامی کشورهای جهان از این رویکرد حمایت میکنند.
روبیو با اشاره به تفاهمنامه اخیر میان واشنگتن و تهران اظهار داشت این توافق باید طی یک بازه زمانی ۶۰ روزه اجرایی شود و زمینه را برای دستیابی به توافقی جامعتر فراهم کند. وی افزود دونالد ترامپ از ایران خواسته است به تعهدات خود در این تفاهمنامه پایبند بماند و در صورت عدم اجرای مفاد توافق، گزینههای مختلفی از جمله اعمال تحریمهای جدید روی میز خواهد بود.
اختلافات باقیمانده بر سر پرونده هستهای و هرمز
آمریکا و ایران هفته گذشته با میانجیگری قطر و پاکستان تفاهمنامهای را امضا کردند و گفتوگوهایی را برای دستیابی به توافق نهایی آغاز کردهاند. قرار است مذاکرات فنی دو طرف نیز تا پایان ماه ژوئن در سوئیس از سر گرفته شود.
با این حال، اختلافات جدی میان تهران و واشنگتن همچنان پابرجاست؛ از جمله موضوع برنامه هستهای ایران، نحوه رفع تحریمها و آینده مدیریت و امنیت تنگه هرمز؛ گذرگاهی که پس از ماهها تنش و محدودیت، بار دیگر به روی کشتیرانی بینالمللی بازگشایی شده است.
در همین چارچوب، دولت آمریکا مخالفت خود را با هرگونه دریافت عوارض از کشتیهای عبوری در تنگه هرمز اعلام کرده است. این در حالی است که برخی مقامهای ایرانی پیشتر احتمال بررسی چنین گزینهای را مطرح کرده بودند.
ترامپ: در صورت شکست مذاکرات، گزینههای دیگری در هرمز وجود دارد
دونالد ترامپ نیز پیشتر اعلام کرده بود تا پایان مهلت ۶۰ روزه آتشبس و مذاکرات، هیچگونه عوارضی برای عبور از تنگه هرمز اعمال نخواهد شد. با این حال، وی هشدار داده بود که در صورت شکست گفتوگوها، آمریکا ممکن است برای تأمین هزینههای امنیتی خود در منطقه، گزینههای دیگری را بررسی کند.
ترامپ همچنین مدعی شده است که مذاکرات با ایران «بهخوبی پیش میرود» و تهران در برخی موضوعات «امتیازهای قابل توجهی» ارائه کرده است؛ هرچند پروندههایی همچون سطح غنیسازی، ذخایر هستهای و ترتیبات پس از جنگ همچنان از مهمترین موانع توافق نهایی به شمار میروند.
تحرکات منطقهای برای تثبیت امنیت هرمز
همزمان با ادامه مذاکرات، رایزنیهای فشردهای نیز میان کشورهای منطقه در جریان است. در همین راستا، سلطان عمان و نخستوزیر قطر در دیداری در مسقط بر ضرورت حفظ امنیت منطقه و باز ماندن تنگه هرمز تأکید کردند.
شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخستوزیر و وزیر خارجه قطر، نیز در تماسهای جداگانه با مقامهای منطقهای از جمله وزیر خارجه عربستان، بر حمایت دوحه از روند گفتوگوهای ایران و آمریکا تأکید کرد و خواستار حلوفصل اختلافات از طریق مذاکره و راهکارهای سیاسی شد.
وی همچنین در گفتوگویی با روزنامه فایننشال تایمز اعلام کرد که قطر با هرگونه طرح برای اعمال عوارض بر عبور و مرور در تنگه هرمز مخالف است و مدیریت این آبراه راهبردی باید با مشارکت کشورهای منطقه، از جمله ایران، عمان و دولتهای حاشیه خلیج فارس، مورد بررسی قرار گیرد.
در همین حال، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز تأکید کرده است که با وجود اختلافات موجود، بازرسی از تأسیسات هستهای ایران در نهایت انجام خواهد شد؛ موضوعی که همچنان یکی از محورهای اصلی مذاکرات میان تهران و واشنگتن به شمار میرود.