چرخش معنادار حزبالله در قبال سوریه؛ شیخ قاسم: انتخاب با مردم است، اما «فتنه» در کمین است
دبیرکل حزبالله با اعلام بیطرفی در قبال تحولات سوریه، ضمن واگذاری تعیین سرنوشت به مردم این کشور، نسبت به سناریوی خطرناک آمریکا و اسرائیل برای کشاندن دمشق به تقابل با مقاومت هشدار داد.
به گزارش ایلنا به نقل از رایالیوم، در پی تحولات اخیر سوریه و تغییر موازنههای منطقهای، مواضع حزبالله لبنان نیز دستخوش تغییراتی قابل توجه شده است؛ تغییری که بیش از هر چیز در رویکرد شیخ نعیم قاسم، دبیرکل کنونی این جنبش، نسبت به پرونده سوریه نمایان است.
برخلاف دوره دبیرکلی شهید سید حسن نصرالله که حمایت آشکار سیاسی و نظامی از دولت بشار اسد در دستور کار قرار داشت، اکنون حزبالله بر «بیطرفی» در قبال آینده سیاسی سوریه تأکید میکند.
شیخ قاسم در سخنانی خطاب به مردم سوریه تصریح کرده که این کشور وارد مرحلهای جدید شده و «مردم سوریه خود باید درباره نظام، رهبری و روابط خارجیشان تصمیم بگیرند». این موضع در حالی مطرح میشود که قدرت در دمشق در اختیار دولت انتقالی به رهبری احمد الشرع قرار گرفته؛ فردی که پیشتر با نام «ابومحمد الجولانی» شناخته میشد و زمانی از سوی نصرالله مورد تمسخر قرار گرفته بود. برخی محافل نزدیک به حزبالله حتی معتقدند اگر سید حسن نصرالله ترور نمیشد، اساسا چنین تغییری در ساختار قدرت سوریه رخ نمیداد.
با این حال، تأکید بر بیطرفی به معنای بیتفاوتی کامل نیست. شیخ قاسم همزمان نسبت به تلاشها برای ایجاد «فتنه» میان سوریه و لبنان هشدار داده و از «جریانهایی که سمپاشی میکنند» سخن گفته است؛ تعبیری که بهطور غیرمستقیم به نقش بازیگران خارجی، بهویژه ایالات متحده آمریکا و اسرائیل اشاره دارد. او تأکید کرده که هدف این بازیگران، کشاندن دمشق به تقابل با حزبالله و گشودن جبههای جدید در منطقه است.
این نگرانیها در شرایطی مطرح میشود که گزارشهایی درباره افزایش حضور نیروهای سوری در مرز لبنان منتشر شده است. هرچند دمشق این اقدامات را در چارچوب کنترل مرزها توجیه میکند، اما برخی تحلیلگران آن را نشانهای از فشارهای خارجی برای محدودسازی نقش حزبالله میدانند. از سوی دیگر، اظهارات الشرع مبنی بر حمایت از موضع جوزف عون درباره لزوم خلع سلاح حزبالله، بر پیچیدگی معادله افزوده است.
در سطحی دیگر، تهدیدات مستقیم رژیم صهیونیستی نیز ادامه دارد. یسرائیل کاتس، وزیر جنگ اسرائیل، با لحنی صریح هشدار داده که سرنوشت نصرالله ممکن است برای شیخ قاسم نیز تکرار شود. همزمان، گزارشهایی درباره طرحهای جدید اسرائیل برای حضور نظامی در جنوب لبنان و ایجاد مناطق امنیتی منتشر شده که هدف اعلامی آن، خلع سلاح حزبالله است.
در چنین فضایی، حزبالله تلاش میکند ضمن پرهیز از درگیری مستقیم با سوریه، تمرکز خود را بر تقابل با اسرائیل حفظ کند. شیخ قاسم با تأکید بر اینکه «دشمن اصلی، اسرائیل است»، هرگونه مذاکره مستقیم با این رژیم را رد کرده و آن را «تسلیم» توصیف کرده است. او همچنین خواستار اتخاذ موضعی قاطع از سوی دولت لبنان در برابر فشارهای خارجی شده و بر تداوم «مقاومت» تا تحقق اهدافش تأکید کرده است.
به نظر میرسد حزبالله در شرایط جدید، رویکردی عملگرایانهتر اتخاذ کرده است: فاصلهگذاری محتاطانه از تحولات داخلی سوریه، همراه با هشدار نسبت به سناریوهای تنشآفرین و حفظ اولویت تقابل با اسرائیل. این رویکرد، تلاشی برای مدیریت همزمان تهدیدات بیرونی و تغییرات ژئوپلیتیکی در محیط پیرامونی این جنبش ارزیابی میشود.