پشتپرده تماس پرتنش واشنگتن-تلآویو؛ کاخ سفید به دنبال تغییر مسیر در پرونده ایران
همزمان با افزایش رایزنیهای منطقهای و بینالمللی برای مهار درگیریها در منطقه، گزارشها از تماس پرتنش میان مقامات ارشد آمریکا و رژیم صهیونیستی خبر میدهد؛ موضوعی که نشاندهنده اختلاف در راهبردهای دو طرف درباره جنگ و آینده ایران است.
به گزارش ایلنا، جیمز دیونیس، معاون رئیسجمهور آمریکا طی هفته گذشته دو گفتوگوی تلفنی با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل انجام داده که یکی از آنها تنشآلود توصیف شده است. وی همچنین در روزهای اخیر با مقامهای ارشد دو کشور متحد آمریکا در منطقه خلیجفارس دیدار کرده و در تماسهای غیرمستقیم با طرف ایرانی نیز مشارکت داشته است. در صورتی که هفتههای آینده مذاکرات صلح برگزار شود، انتظار میرود ونس ریاست تیم مذاکرهکننده آمریکایی را بر عهده بگیرد.
بر اساس گزارشی که شبکه ۱۲ تلویزیون رژیم صهیونیستی منتشر کرده، معاون رئیسجمهور آمریکا در تماس تلفنی چند روز پیش خود با بنیامین نتانیاهو اعلام کرده که برآوردهای وی درباره روند جنگ با ایران و احتمال سرنگونی نظام، بیش از حد خوشبینانه بوده است. این موضوع به نقل از یک مقام ارشد آمریکایی و یک منبع آگاه اسرائیلی مطرح شده است.
در ادامه این گزارش آمده است: ونس خود را برای مهمترین مأموریت دوران سیاسیاش، یعنی هدایت تلاشهای آمریکا برای پایان دادن به جنگی که از ابتدا نیز نسبت به ضرورت آن تردید داشت، آماده میکند. وی پیش از آغاز جنگ نسبت به ارزیابیهای خوشبینانه اسرائیل بدبین بوده و اکنون نیز معتقد است که این جنگ برای چند هفته دیگر ادامه خواهد داشت.
مشاوران ونس بر این باورند که برخی جریانها در اسرائیل در تلاش برای تضعیف او هستند، چرا که او را چهرهای کمتر تندرو میدانند. با این حال، مقامهای اسرائیلی این ادعا را به شدت رد کردهاند.
در همین راستا، دونالد ترامپ طی نشست هیئت دولت در روز پنجشنبه، نقش ونس را رسمی کرده و از او خواسته گزارشی درباره ایران ارائه دهد. همچنین اعلام شده که ونس در کنار استیو ویتکاف و جرد کوشنر در روند مذاکرات نقش دارد. منابع کاخ سفید تأکید کردهاند که جایگاه ونس و مخالفت شناختهشدهاش با جنگهای طولانی، او را در نگاه ایرانیها به گزینهای قابلقبولتر نسبت به دیگر مذاکرهکنندگان تبدیل کرده است.
یک مقام ارشد آمریکایی در این خصوص گفته است: «اگر ایرانیها نتوانند با ونس به توافق برسند، اساساً توافقی در کار نخواهد بود؛ این بهترین گزینهای است که در اختیار دارند.»
در ادامه گزارش آمده است که ترامپ مهلت مذاکرات با ایران را تمدید کرده، در حالی که میانجیهایی از پاکستان، مصر و ترکیه در حال تلاش برای ترتیب دادن دیدارهای مستقیم میان واشنگتن و تهران هستند. منابع ایرانی نیز به این میانجیها اعلام کردهاند که همچنان در انتظار تصمیم رهبر انقلاب اسلامی هستند.
همچنین مطرح شده که در صورت برگزاری نشست، احتمال دارد ونس در برابر محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلاکی ایران قرار گیرد. در عین حال، دولت آمریکا گزینه تشدید قابلتوجه نظامی را نیز در صورت شکست دیپلماسی بررسی میکند.
تیم ونس همچنین معتقد است برخی جریانها در اسرائیل این تصور را القا میکنند که ایران ترجیح میدهد با او مذاکره کند. اندرو سورابیان از مشاوران ونس در شبکه اجتماعی ایکس مدعی شده گزارشی از شبکه سیانان در این خصوص، بخشی از یک عملیات تبلیغاتی خارجی هماهنگ است. یک مقام دیگر آمریکایی نیز مدعی شده: «این یک عملیات اسرائیلی علیه ونس است»، هرچند هیچ مدرکی برای این ادعا ارائه نشده است.
بر اساس این گزارش، تماس تلفنی پرتنش میان نتانیاهو و ونس باعث شده کاخ سفید به این جمعبندی برسد که برخی عناصر در تلآویو در حال تخریب وجهه معاون رئیسجمهور هستند. در این تماس، ونس تأکید کرده که برخی برآوردهای نتانیاهو درباره جنگ، بهویژه احتمال شکلگیری یک شورش مردمی، بیش از حد خوشبینانه بوده است.
یک منبع آمریکایی نیز گفته است: «پیش از جنگ، نتانیاهو تصویری از یک عملیات نسبتا آسان و تغییر نظامی بسیار محتمل ارائه داده بود، در حالی که ونس دیدگاهی واقعبینانهتر داشت.»
در ادامه، گزارشی از روزنامه عبری «یسرائیل هیوم» منتشر شد که مدعی بود ونس در این تماس بر سر موضوع خشونت شهرکنشینان علیه فلسطینیها فریاد زده است، اما منابع آمریکایی و اسرائیلی این ادعا را رد کردهاند.
این گزارش همچنین به دیدارهای اخیر ونس با هیئت بلندپایه امارات و نخستوزیر قطر اشاره کرده و میافزاید که در این دیدارها، موضوع جنگ، مذاکرات با ایران و کمکهای نظامی آمریکا به متحدان منطقهای مورد بحث قرار گرفته است.
ونس در روزهای اخیر بهطور فعال در دیپلماسی مرتبط با ایران نقش داشته و حتی پیش از آغاز جنگ نیز در جلسات شورای امنیت ملی درباره گزینههای نظامی مشارکت کرده است. کاخ سفید نیز از طریق میانجیها به ایران پیام داده که آمادگی ونس برای هدایت مذاکرات، نشانه جدیت ترامپ است.
یک منبع نزدیک به ونس تأکید کرده است: «او دیدگاههای خاص خود را دارد، اما در صورت آغاز مذاکرات با ایران، بر اساس دستورات ترامپ عمل خواهد کرد و تلاش میکند به نتیجهای برسد که رضایت رئیسجمهور را تأمین کند.»
