ایران؛ پاشنه آشیل ترامپ
اگر جنگ غزه به تضعیف دموکراتها انجامید، اکنون پرونده ایران به چالش اصلی دونالد ترامپ و جمهوریخواهان تبدیل شده است؛ بحرانی که بازتاب آن را میتوان در واکنش سرد کنگره به سخنرانی سالانه رئیسجمهور آمریکا و افت محبوبیتش دید.
به گزارش ایلنا، عبدالباری عطوان، تحلیلگر برجسته جهان عرب در سرمقاله روزنامه فرامنطقهای «رای الیوم» نوشت: اگر جنگ ویرانگر در غزه باعث تضعیف حزب دموکرات و جو بایدن شد، اکنون جنگ ایران، چه در مرحله نخست آن در ژوئن گذشته و چه در مرحله دوم که جهان انتظار آغاز آن را در هر لحظه دارد، نقش مرگباری بر سرنوشت دونالد ترامپ و حزب جمهوریخواهش داشته است.
سخنرانی سالانه «وضعیت کشور» که ترامپ شب گذشته در حضور مجلس سنای آمریکا، مجلس نمایندگان و رهبران نهادهای سیاسی و نظامی ایراد کرد، تلاشی بود برای آمادهسازی افکار عمومی آمریکایی برای مرحله جدید این جنگ و توجیه اقدامات خود. اما نتایج این خطابه کاملا معکوس بود؛ محبوبیت و حمایت از ترامپ و حزبش بهشدت کاهش یافت و بسیاری از نمایندگان مجلس، بهویژه دموکراتها، این سخنرانی را تحریم کردند.
نکته مهمتر، مخالفت صریح فرماندهان ارتش آمریکا با هرگونه جنگ است. با این حال، ترامپ یک ناو هواپیمابر، بیش از ۲۰ کشتی جنگی، ۳۰۰ فروند هواپیمای جنگنده و حدود صد هزار نیروی نظامی را آماده کرده بود. تحلیلگران میگویند این اقدامات بیشتر در راستای منافع اسرائیل بوده و نه آمریکا، و خطر کشیده شدن کشور به یک جنگ منطقهای یا حتی جهانی را افزایش میدهد. ایران نیز کشوری متفاوت است و نمیتوان آن را با سوریه، لیبی، عراق، افغانستان یا حتی ونزوئلا مقایسه کرد.
چهار دروغ بزرگ ترامپ در سخنرانی سالانه
۱. ایران در حال بازسازی تاسیسات هستهای است که ترامپ ادعا میکند در جنگ ژوئن گذشته کاملا نابود شدهاند.
۲. ایران به شکلی افراطی علیه معترضان عمل کرده و ۳۲ هزار نفر را کشته است.
۳. ایران در حال توسعه موشکهایی با برد ۳۰۰۰ کیلومتر برای حمله به اروپا و حتی موشکهایی با برد بیش از ۱۵ هزار کیلومتر برای رسیدن به خاک آمریکا است.
۴. مقامات ایران هرگز رسماً اعلام نکردهاند که برنامهای برای تولید سلاح هستهای ندارند، با این حال، توافق هستهای سال ۲۰۱۵ و فتواهای رسمی آیتالله خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، تولید چنین سلاحی را حرام اعلام کرده است.
این چهار ادعا نتوانست حتی نیمی از نمایندگان دموکرات مجلس آمریکا را متقاعد کند و بسیاری از آنها از جمله الهان عمر، نماینده سومالیاییتبار، سخنرانی را تحریم کردند. همچنین نظرسنجیها نشان میدهد که ۶۳ درصد مردم آمریکا نیز از عملکرد ترامپ و وعدههای اقتصادیاش ناامید هستند.
ترامپ به اشتباه باور داشت که تجمع نیروی نظامی عظیم، ناوهای هواپیمابر و صدها هزار نیرو، ایران را مرعوب و مجبور به تسلیم میکند. اما مذاکرات گذشته در وین، مسقط و ژنو نشان دادهاند که ایرانیان هرگز تسلیم نمیشوند. حتی استیو ویتکاف، فرستاده آمریکایی، در مصاحبهای گفته بود که ترامپ حیرتزده است از اینکه ایرانیها با وجود فشارهای نظامی آمریکا، «بر سر زانو نیامده و برای امضا تسلیم نشدهاند.»
آمریکا در این بازی قدرت عملا کنترل اوضاع را از دست داده است. هدف اصلی هرگونه جنگ احتمالی در ایران، تغییر رژیم نیست؛ این مأموریتی ناممکن است، بلکه بازگرداندن اقتدار و توان بازدارندگی نظامی آمریکا است که تاکنون از دست رفته است.
جنگ ژوئن گذشته ضعف و شکنندگی اسرائیل و ادعای برتری نظامی آن در منطقه و همچنین کاهش توان بازدارندگی آمریکا را بهروشنی نشان داد. هرگونه حمله آتی آمریکا نه تنها این واقعیتها را تغییر نخواهد داد، بلکه آنها را عمیقتر خواهد کرد.
قدرت رهبری ایران ناشی از آمادگی نظامی، توسعه و واردات سلاحهای پیشرفته از چین، روسیه و کرهشمالی و همچنین ایمان راسخ به این اصل است که مواجهه با ترامپ بسیار ارزانتر و کمهزینهتر از چشمپوشی از اصول، حاکمیت و توان دفاعی ملی آنهاست. ایران هرگز در برابر فشارها کوتاه نخواهد آمد، مگر آنکه مصالح و عزت ملی خود را به خطر بیندازد.
بنابراین، اجتناب از جنگ برای ایران یک اولویت حیاتی است، اما نه به هر قیمتی و نه با از دست دادن کرامت، باورها و موشکهایی که میتوانند قلب تلآویو را تهدید کنند، یا برنامه قانونی غنیسازی اورانیوم.
ایران با هوشمندی از تجربههای گذشته دیگر کشورها درس گرفته و از افتادن در دام فریب آمریکا و اسرائیل جلوگیری میکند.