اروپا، آمریکا را به چالش میکشد: تشکیل نیروی دفاعی 100 هزار نفری در شرایط بحرانی
در واکنش به تهدیدات فزاینده واشنگتن مبنی بر کاهش حضور نظامی در اروپا، کمیسیونر دفاعی اتحادیه اروپا پیشنهاد جسورانهای را مطرح کرده است: ایجاد یک نیروی نظامی دائمی با 100 هزار سرباز.
به گزارش ایلنا به نقل از ارمنیوز، در شرایطی که تهدیدات واشنگتن مبنی بر احتمال خروج از اروپا رو به افزایش است، کمیسیونر دفاعی اتحادیه اروپا پیشنهاد جسورانهای را مطرح کرده که ممکن است چشمانداز امنیتی قاره اروپا را تغییر دهد؛ ایجاد یک نیروی نظامی دائم با 100 هزار سرباز.
این ایده که پیشتر در سال 2018 توسط امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه، مطرح شده بود، دوباره در کانون توجه قرار گرفته است، اما با موانع بزرگی مواجه است، از جمله سوالاتی درباره چگونگی تشکیل این نیروها، رهبری آنها و اینکه آیا این نیروها با ناتو رقابت خواهند کرد یا آن را تکمیل خواهند کرد.
در این خصوص، کارشناسان نظامی نظرات متفاوتی دارند. برخی این ایده را به عنوان یک ضرورت فوری میبینند، در حالیکه برخی دیگر آن را یک "افسانه" میدانند که تحقق آن در شرایط عدم وجود یک دولت فدرال اروپایی متحد غیرممکن است.
چالشهای اجرایی این پیشنهاد
آندریوس کوبیلیوس، کمیسیونر دفاعی اتحادیه اروپا، در سخنانی که روز یکشنبه در استکهلم ایراد کرد، گفت: "اگر آمریکاییها از اروپا خارج شوند، چگونه میتوانیم 100 هزار سرباز آمریکایی را که بخش اصلی نیروهای نظامی دائمی اروپا را تشکیل میدهند، جبران کنیم؟"
این ایده که از سال 2018 توسط ماکرون مطرح شده، به نظر میرسد به راهحل مناسبی تبدیل شود، اما کوبیلیوس همزمان این سوالات را مطرح کرد: "چطور قرار است این نیروها کار کنند؟ چه کسانی آنها را تشکیل خواهند داد و چه کسی رهبری آنها را بر عهده خواهد گرفت؟"
کمیسیون اروپا نیز اعلام کرده است که پاسخ به این سوالات هنوز زود است و این تنها یک "دعوت برای تفکر مشترک" است و نه یک پیشنهاد رسمی.
در پی درخواستهای مکرر از سوی دولت ترامپ به کشورهای اروپایی برای تامین امنیت خود، کمیسیونر دفاعی اتحادیه اروپا بر ضرورت "ساخت استقلال اروپا" تأکید کرد. اما آیا این ایده قابل اجرا است؟
یکی از چالشهای اصلی این طرح، موضوع رهبری است. در حالی که دفاع هنوز یک امر ملی محسوب میشود، ژنرال جان مارک فیژیلانت، افسر سابق نیروی هوایی و فضایی و مدیر اسبق مدرسه جنگ فرانسه، اظهار داشت: "ارتش باید به دولت منتخب از سوی مردم پاسخ دهد: تا زمانی که اتحادیه اروپا یک دولت فدرال نباشد، ارتش اروپا وجود نخواهد داشت."
با این حال، برخی دیگر از کارشناسان به قابلیت همکاری بین کشورهای اروپایی اشاره میکنند که در تمامی حوزهها مانند نیروی هوایی، نیروی دریایی و نیروی زمینی وجود دارد. به عنوان مثال، یک تیپ فرانسوی-آلمانی متشکل از 5600 سرباز وجود دارد که نمونهای از همکاریهای موفق نظامی در اروپا است.
چالش رقابت با ناتو
اتحادیه اروپا بهطور غیررسمی در چارچوب ناتو قرار دارد، جایی که 23 از 27 عضو اتحادیه اروپا عضو این پیمان هستند و ایالات متحده همچنان نقش اصلی را در آن ایفا میکند. آیا تشکیل چنین نیرویی ممکن است با ناتو رقابت کند؟
ینس استولتنبرگ، دبیرکل پیشین ناتو، در پایان سال 2022 هشدار داد: "ما به ابتکاراتی که باعث ایجاد تداخل شوند نیاز نداریم... من از تلاشهای اروپایی حمایت میکنم، مشروط بر اینکه این تلاشها مکمل تلاشهای ناتو باشند."
در مقابل، کوبیلیوس در سپتامبر 2025 تصریح کرد: "ما نباید با ناتو رقابت کنیم"، اما کارشناسان دیگر معتقدند که میتوان "ستون فقرات اروپایی ناتو" را تقویت کرد و در صورت خروج آمریکا، مسئولیتها را بر عهده گرفت.
آیا اروپا به یک نیروی مستقل و قدرتمند دفاعی نیاز دارد؟
برای بسیاری از کارشناسان، پیگیری این ایده به معنای تقویت ساختار دفاعی قارهای است که باید قادر به اتخاذ تصمیمات سریع در مواقع ضروری باشد. ژنرال فیژیلانت تأکید کرد که "دفاع جمعی در اتحادیه اروپا به شدت ضعیف است و نیاز به ساختار دفاعی فوری دارد که بتواند در زمان صلح نیز در مواقع تهدید تصمیمات سریع اتخاذ کند."
کوبیلیوس در سخنان خود از ایجاد "شورای امنیت اروپایی" برای اتخاذ تصمیمات حیاتی به سرعت در شرایط بحرانی سخن گفت.