مهدی آریافر، راهبر خانواده کارآفرین، در گفتوگو با ایلنا مطرح کرد
موفقیت در کسبوکار نباید به قیمت از دست رفتن آرامش خانواده تمام شود
مهدی آریافر، متخصص کوچینگ خانواده کارآفرین، در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، با تأکید بر ضرورت ایجاد تعادل میان خانواده و کسبوکار، تفکیک نقشهای خانوادگی و سازمانی و تقویت گفتوگوی بیننسلی را از الزامات پایداری خانوادههای کارآفرین عنوان کرد.
به گزارش ایلنا، در شرایطی که اقتصاد کشور با تورم، نوسانات نرخ ارز و کاهش قدرت خرید مواجه است، کسبوکارهای خانوادگی و خانوادههای کارآفرین بیش از گذشته با چالشهای اقتصادی، مدیریتی و ارتباطی روبهرو هستند؛ چالشهایی که در کنار تداوم فعالیت اقتصادی، میتواند بر انسجام و کیفیت روابط خانوادگی نیز اثرگذار باشد.
افزایش هزینههای تولید، فشار بر نقدینگی، دشواری حفظ و جذب نیروی انسانی و همچنین تغییر نگرش و انتظارات نسلهای جدید، خانوادههای کارآفرین را در موقعیتی قرار داده است که در آن، تداوم کسبوکار و حفظ انسجام خانواده به یکدیگر گره خوردهاند.
در چنین شرایطی، موضوع پایداری کسبوکارهای خانوادگی دیگر صرفاً یک دغدغه اقتصادی یا مدیریتی نیست، بلکه مسئلهای است که با معیشت، اشتغال و آرامش خانوادههای کارآفرین نیز ارتباط مستقیم دارد.
در همین راستا، کوچینگ تخصصی خانواده کارآفرین بهعنوان رویکردی که بر ایجاد تعادل میان الزامات کسبوکار و کیفیت زندگی خانوادگی تمرکز دارد، تلاش میکند به خانوادههای کارآفرین در مواجهه با چالشهایی همچون بحرانهای اقتصادی، تعارضات خانوادگی، انتقال کسبوکار میان نسلها و تصمیمگیریهای دشوار کمک کند.
برای بررسی این موضوع و چالشهای پیش روی خانوادههای کارآفرین، با مهدی آریافر، متخصص کوچینگ خانواده کارآفرین، به گفتوگو نشستیم.
آریافر در گفتوگو با ایلنا، با اشاره به تأثیر فشارهای مدیریتی و اقتصادی بر روابط خانوادگی، بر ضرورت تفکیک نقشهای کاری و خانوادگی تأکید کرد و گفت: «ترس از بازار، نوسانات مالی و تمایل به کنترل مستقیم امور، گاهی موجب میشود کارآفرین بخش زیادی از زمان و انرژی خود را صرف کسبوکار کرده و از حضور مؤثر در کنار همسر و فرزندان غافل شود.»
وی افزود: «انتقال ادبیات دستوری و کنترلگر محیط کار به خانه میتواند موجب کاهش صمیمیت و افزایش فاصله عاطفی اعضای خانواده شود. همچنین فشارهای ناشی از مسائل مالی مانند نوسانات ارز و تعهدات اقتصادی، در صورت مدیریت نشدن، ممکن است به شکل اضطراب و خشم وارد فضای خانواده شود.»
آریافر، آموزش تفکیک نقشهای کاری و خانوادگی، تعیین مرز میان کار و زندگی شخصی و افزایش کیفیت حضور در کنار خانواده را از مهمترین راهکارها دانست و ادامه داد: «خانواده نیز برای حفظ انسجام و پایداری به ساختار، ارتباط مؤثر و هوش هیجانی نیاز دارد.»
وی تصریح کرد: «آرامش و ثبات خانوادگی علاوه بر تقویت روابط، میتواند تمرکز کارآفرین و کیفیت تصمیمگیریهای مدیریتی و مالی او را افزایش دهد؛ بهگونهای که همسر و فرزندان به جای تحمل هزینههای عاطفی موفقیت، در آرامش و دستاوردهای آن سهیم باشند.»
ضرورت گفتوگوی بیننسلی در کسبوکارهای خانوادگی
آریافر با اشاره به چالش انتقال مدیریت میان نسلها گفت: «تغییر رویکرد نسل جدید، در صورت مدیریت صحیح، تهدیدی برای سنت نیست و میتواند زمینهساز نوسازی و تداوم کسبوکارهای خانوادگی باشد.»
این پژوهشگر رفتارشناسی خانواده کارآفرین افزود: «زمانی که نسل مؤسس، تجربه خود را معادل حق تصمیمگیری مطلق بداند و نسل جدید نیز نوآوری را به معنای کنار گذاشتن گذشته تلقی کند، تعارض نسلی افزایش مییابد. این اختلافها بیش از آنکه ناشی از تفاوت دیدگاه باشد، از نبود گفتوگوی ساختاریافته و زبان مشترک میان نسلها ناشی میشود.»
وی اظهار کرد: «نسل اول دارای تجربه، اعتبار و شناخت بازار است و نسل جدید دانش روز، فناوری و رویکردهای نوین مدیریتی را به همراه دارد. کوچینگ با ایجاد گفتوگوی سازنده، تعیین حدود اختیار و تفکیک نقش خانواده از مدیریت اجرایی، میتواند این دو ظرفیت را در مسیر همکاری قرار دهد.»
این راهبر خانواده کارآفرین تأکید کرد: «هدف، حذف سنت یا مدرنیته نیست؛ بلکه ترکیب تجربه و نوآوری است تا خانوادههای کارآفرین بتوانند از میراث گذشته بهعنوان پایهای برای تحول، رشد و تداوم کسبوکار استفاده کنند.»
آریافر، ضعف مهارتهای ارتباطی و گفتوگوی بیننسلی را از مهمترین چالشهای کسبوکارهای خانوادگی دانست و گفت: «در بسیاری از این خانوادهها، ساختار قدرت همچنان سنتی و از بالا به پایین است و نسل مؤسس، ایجاد ساختارهای حکمرانی را گاه به معنای کاهش اقتدار خود تلقی میکند.»
وی بیان کرد: «تا زمانی که گفتوگویی امن و سازنده میان نسلها شکل نگیرد، حتی ساختارهای نوین حکمرانی نیز ضمانت اجرایی نخواهند داشت. ضعف ارتباطی همچنین میتواند اختلافهای کاری را به تعارضهای خانوادگی تبدیل کرده و هم روابط عاطفی و هم تصمیمگیریهای مدیریتی و مالی کسبوکار را تحت تأثیر قرار دهد.»
این مدرس حوزه رفتارشناسی خانواده کارآفرین تأکید کرد: «تقویت مهارت گفتوگو و تعیین سازوکارهای روشن برای تصمیمگیری، از الزامات پایداری و انتقال موفق مدیریت در کسبوکارهای خانوادگی است.»
تأثیر بحران اقتصادی بر تصمیمگیری کارآفرین
آریافر، با اشاره به تأثیر بیثباتی اقتصادی بر عملکرد مدیران گفت: «فشار ناشی از نوسانات بازار میتواند تمرکز و قدرت تحلیل کارآفرین را کاهش داده و احتمال خطا در تصمیمهای مالی و مدیریتی را افزایش دهد.»
وی ادامه داد: «در چنین شرایطی، حمایت و همراهی خانواده با کاهش استرس و فرسودگی ذهنی، به افزایش تمرکز و تابآوری مدیر کمک میکند. همچنین همراستایی اعضای خانواده و انعطافپذیری در شرایط دشوار اقتصادی میتواند از تمرکز کارآفرین بر مسائل کسبوکار حمایت کند.»
آریافر عنوان کرد: «خانواده منسجم و حمایتگر در شرایط بحران، علاوه بر تقویت آرامش و توان تصمیمگیری مدیر، میتواند به کاهش ریسک تصمیمهای مالی و حفظ ثبات و تداوم کسبوکار کمک کند.»
تفکیک نقش خانواده و کسبوکار
مهدی آریافر، پیرامون اهمیت تفکیک نقشهای خانوادگی و سازمانی گفت: «نبود مرزبندی روشن میان این دو حوزه میتواند تصمیمگیریهای تجاری را تحت تأثیر روابط عاطفی و ملاحظات خانوادگی قرار دهد و زمینهساز مشکلات ساختاری در کسبوکارهای خانوادگی شود.»
وی در ادامه بیان کرد: «کوچینگ تخصصی با تعیین نقشها و مسئولیتها بر اساس شایستگی و عملکرد، به کاهش سوگیریهای عاطفی در تصمیمهای سازمانی کمک میکند. همچنین تفکیک جلسات و تصمیمهای خانوادگی از امور اجرایی شرکت، مانع انتقال مسائل کاری به فضای خانه و شکلگیری تنشهای فرساینده میشود.»
این راهبر خانواده کارآفرین اظهار کرد: «آموزش تفکیک ذهنی و رفتاری نقشها نیز به کارآفرین کمک میکند تا شیوه مدیریتی و کنترلگر محیط کار را وارد خانه نکند و با رویکردی عاطفی و همراهانه در کنار همسر و فرزندان حضور داشته باشد؛ موضوعی که میتواند به کاهش فرسودگی روانی و حفظ آرامش خانواده کمک کند.»
آریافر، با اشاره به ضرورت صیانت از خانواده در شرایط بحران اقتصادی گفت: «چارچوب یکپارچه حمایت از خانواده بر چهار محور آرامش، همدلی، گفتوگوی مؤثر و پادشکنندگی استوار است و میتواند به حفظ ثبات خانواده در دورههای دشوار اقتصادی کمک کند.»
وی در پایان افزود: «تفکیک فضای شغلی از منزل، تقویت حمایت عاطفی و مدیریت فعال بحران، از مهمترین اقداماتی است که میتواند از انتقال تنشها و فشارهای ناشی از کسبوکار به اعضای خانواده جلوگیری کرده و زمینه حفظ انسجام و آرامش کانون خانواده را فراهم کند.»
