در دومین نشست تخصصی نهمین جشنواره تئاتر ماه مطرح شد:
تئاتر خلاق شناخت را جایگزین قضاوت میكند
قاسمپور: در تئاتر خلاق ما دیگر با یك متن نمایشی فیكس روبرو نیستیم و متن نمایشی بر اساس تجربیات و اتفاقات تولید میشود.
ایلنا: نشست تخصصی «تئاتر خلاق» ویژه نهمین جشنواره تئاتر ماه با حضور اكرم قاسمپور، استاد دانشگاه و مدرس شیوه تئاتر خلاق در پلاتوی مركز هنرهای نمایشی حوزه هنری با موضوع بروز خلاقیت و بداهه پردازی در تئاتر خلاق برگزار شد.
به گزارش ایلنا، پایگاه خبری حوزه هنری، در ابتدا حسن دولت آبادی، مدیر دفتر تئاتر كودك و نوجوان به معرفی مدرس كارگاه پرداخت و در ادامه اكرم قاسمپور با پیشنهاد توقف یادداشت برداری و لزوم كار عملی، گفت: طبق عادت، به آن چیزی را كه یادداشت میكنیم و مینویسیم، رجوع نمیكنیم اما چیزی كه بر ما اثر میگذارد، ماندگارتر است.
وی افزود: از دیرباز نمایشنامهای برای كودكان یا با كودكان تمرین میشد، و در یك فضای فیكس تئاتری، متنی حفظ و اجرا میشد، در ادامه این روند اجرا، ما هیچ تاثیری بر فرد اجراگر نمیدیدم و این پرسش برای فرد اجراگر به وجود میآمد كه من رها هستم؟ آیا من آزادانه در حال انتخابهای خود هستم؟ گاهی ما فقط تظاهر میكنیم كه راحت و رها هستیم، و چون در شخصیت اجراگر اتفاقی رخ نمیداد بخشی از تئاتر به صورت ناقص اتفاق میافتاد.
این مدرس دانشگاه در ادامه با اشاره به نكات مطرح شده درباره تئاتر سنتی و خلاق، گفت: در مقابل سنت تئاتری كه از آن صحبت شد، شیوه تئاتر خلاق به وجود آمده است كه روی خود اجراگر اثر میگذارد، و در این تئاتر این سوالات برای فرد اجراگر مطرح میشود كه چگونه می توانی با محیط ارتباط برقرار كنی؟ چگونه راه حل مشكل خود را بیابی؟ این سیستم باعث میشودحركت فكری و درونی منظمتر شود، و فرد به جستجو در درون خود و اتفاقات انسانی بپردازد.
وی در ادامه گفت: در تئاتر خلاق ما دیگر با یك متن نمایشی فیكس روبرو نیستیم و بر اساس تجربیات و اتفاقات یك متن نمایشی تولید میشود. همه چیز بر پایه شناختهای درونی از وضعیت فكری خود شخص و برپایه مشاركت گروه است كه منجر به تولید یك متن نمایشی میشود.
در ادامه این نشست تخصصی، مدرس كارگاه با انجام یك بازی ساده با یك توپ، تلاشی برای یك ارتباط متفاوت مبتنی بر اعتماد متقابل و راحتی افراد حاضر در كارگاه انجام داد و باعث ایجاد یك روند مثبت حركتی در مشاركت افراد شد.
وی درباره این بازی و تاثیراتش، گفت: باید به دنبال یك فضای صمیمی و جدی بود كه مقدماتی است كه باید برای تشكیل یك گروه پدید آید، و این مهم ترین نكته برای حفظ و انسجام یك گزوه است. یكی از دلایل زوال گروه همین مقدمات است.
قاسمپور سپس درباره مشخصات تئاتر خلاق، گفت: تئاتر خلاق مبتنی بر چیزی است كه كودك دوست دارد یعنی بازی، و این بازی باعث شناخت دقیق و شناخت درونیات و ذهنیات برای پیدا كردن هدف مشتركی است كه كارگردان یا مربی آن را سمت و سو میدهد. از طریق بازی و فعالیتهای آزاد میتوان به شناخت یكدیگر و اثر گذاری شد. این فعالیتها باعث از بین رفتن ضعفهای درونی میشود زیرا این ضعفها گاهی باعث بروز خلاقیت را به تعویق میاندازد. و این از بین بردن ضعفها میتوان یك جمع فعال ساخت.
وی درباره شیوه اجرای تئاتر خلاق، گفت: بداهه پردازی روردرویی لحظهای با اتفاقی كه میافتد، ما در عرصه بداهه پردازی ذهن خلاق داریم، ذهنی است كه در برابر مشكلات راه حل میسازد، ما باید بیاموزیم كه چگونه از بداهه پردازی به متونی با ارزش هنری برسیم، با كمك مشاركت جمعی یك متن ابتدایی ایجاد میشود، كه میتواند پایه اساسی شود و در كنار آن به جزئیاتی پرداخته میشود كه با كمك تمام حاضرین تكمیل میشود و این نقطهای برای مشاركت و همدلی گروه اجرایی است.
با ادامه روند نشست، مدرس كارگاه با ایجاد یك بازی ساده دیگر به وسیله توپ، حاضرین با مفهوم همپوشانی و هاهنگی به صورت عملی آشنا شدند و متوجه شدند كه گاهی برای آنكه توپ به زمین نرسد باید همگان مانند یك تن واحد عمل كنند و هر یك وظیفه ای را به عهده گیرند و اگر خطایی در وجود شخصی بود نفر دیگر آن را جبران كند. در این بازی فرد میآموزد كه فقط شكوفایی و درخشش ا مهم نیست بلكه یك تیم و گروه وجود دارد و باید به اهداف گروهی و مشاركت جمعی فكر و عمل كرد. در تئاتر خلاق شناخت جایگزین قضاوت میشود.
وی در ادامه افزود: در تئاتر دیالوگ و گفتار، باعث جذب، اثر بخشی، پیدا كردن استعدادها و باید آگاه بود مشاركت در تضاد و اختلاف نظر ها هم اتفاق میافتد و فقط محدود به نقاط اشتراك نیست.
در پایان این نشست، مدرس كارگاه با پرسش از تفكری كه هر فرد در لحظه دارد، به گونهای به جمعبندی و كاركرد كارگاه و اثرش بر افراد مورد بررسی قرار داد. این كارگاه تئاتر خلاق زمینه ساز بحث و سخن پیرامون اینكه چگونه میتوان به همدلی و مشاركت عملی رسید، چگونه میتوان همه چیز را در كنار یكدیگر ساخت و چگونه میتوان با مشاركت خلاق بر ضعفها فائق آمد. باید به این نكته توجه كرد كه برخورد با ضعفها فقط در صورت پذیرش از سوی فرد است كه منجر به بروز خلاقیت و از بین رفتن آن خواهد شد.