ارسباران، تجلی ویرانههای آباد شده با همت جهادی
در زلزله آذربایجان شرقی بر اساس امکانات و ظرفیتهای موجود منطقه ۸۰ گروه جهادی کشور توانستند در نخستین ساعات در مناطق زلزله زده حاضر و فعالیتهای موثری را در برقراری آرامش مردم، امداد و نجات، آواربرداری و احداث واحدهای مسکونی و چند منظوره انجام دهند.
ایلنا: عصر روز ۲۱ مرداد ماه سال ۹۱ بود که زمینلرزهای به بزرگی ۲ / ۶ ریشتر در استان آذربایجانشرقی رخ داد. مردم دچار شوک شده و ناامیدانه در انتظار دستانی بودند که زندگی نیمه جان آنها را از زیر دنیایی که بر سر آنها آوار شده بود بیرون بکشند. گزارشهای منتشر شده حاکی از آنست که در اولین ساعتهای پس از وقوع زلزله کار امداد رسانی و نجات مصدومان و مجروحان از زیر آوار آغاز شد و در میان همه نیروهایی که به سرعت خود را به منطقه رسانده بودند، بسیجیان هم در نخستین ساعات، رنگ حضور خود را بر خاک خطهای زدند که به سرعت رو به سردی میرفت.
روستاهایی که فاصلهای نه چندان نزدیک داشتند و به دلیل شرایط کوهستانی منطقه به سختی میشد به آنها رسید، در چند نقطه به طور کامل ویران شده بودند و برق بسیاری از مناطق قطع شده بود. زیرساختهای مخابراتی در برخی نواحی به هم ریخته و امنیت روستاها باید به شدت کنترل میشد. بیتابی بازماندگان و تأمین امکانات مورد نیاز آنها هم باید در اولویت قرار میگرفت که همه اینها فقط بخشی از مشکلاتی بود که در نخستین رویارویی با مناطق زلزله به خوبی حس میشد.
به گزارش ایلنا، کار امداد رسانی و آوار برداری آغاز شد و آنچه بیش از همه باعث نگرانی مردم مصیبت زده و مسئولان میشد، زمستان و سرمایی بود که به زودی فرا میرسید و باید تا آن زمان شرایط مناسبی برای اسکان زلزله زدگان فراهم میشد. هیچ فرصتی برای بازسازی ویرانیها نباید از دست میرفت و تلاش برای بازگرداندن شرایط عادی زندگی به مردم این منطقه لحظهای نباید متوقف میشد و در این میان جهادگران هم همچون همیشه به یاری نیازمندان شتافتند تا رسالت جهادی خود را در خدمت رسانی به مناطق زلزله زده آذربایجان شرقی به رخ جهانیان بکشند.
موج تبلیغات منفی آغاز شده بود ودشمنان همیشه انقلاب، این بار بر حادثه زلزله ارسباران سرمایه گذاری کرده بودند و تلاش میکردند برای اینکه این آسیب به نقطه تهدیدی برای نظام جمهوری اسلامی تبدیل شود. این مسئله نشانگر اهمیت این حادثه بود و باید یک بار دیگر به همت همدلی ایرانیان توطئههای دشمن خنثی میشد.
بسیج سازندگی هم با همت جهادی خود وارد میدان امدادرسانی به مناطق زلزله زده آذربایجان شرقی شد و برای بازسازی مناطق تخریب شده اعلام آمادگی کرد. از وقوع این حادثه تا ساخت و تحویل بیش از ۸ هزار و ۵۰۰ واحد مسکونی و واحدهای چندمنظورهای که بسیج سازندگی احداث آنها را بر عهده گرفته بود تنها چند ماه فاصله بود.
بنا به اعلام مسئولان سازمان بسیج سازندگی آواربرداری کامل بیش از ۵۰ روستا از اقدامات این سازمان در مناطق زلزله زده آذربایجان شرقی به شمار میرود و در نهایت نیز بیش از ۸ هزار و ۵۰۰ واحد مسکونی و واحدهای چندمنظورهای که بسیج سازندگی برای ساخت آن آن اعلام آمادگی کرده بود در ۲ فاز افتتاح و به زلزله زدگان تحویل داده شد.
رئیس سازمان بسیج سازندگی کشور در همین خصوص عنوان کرد: واحدهای چند منظوره توسط دو هزار بسیجی متخصص تولید شدهاند که نصب سریع آنها از بزرگترین آسیب پیش روی منطقه یعنی مهاجرت جلوگیری کرد و از تهدیدها فرصت به وجود آورد.
وی با بیان اینکه در جریان زلزله آذربایجان شرقی، چهار هزار جهادگر از بیست استان کشور جهت امدادرسانی و خدمت رسانی در عرصههای گوناگون در منطقه حضور پیدا کردند گفت: حضور گروههای جهادی در روستاهای زلزله زده که عمدتا دانشجو و طلبه بودند، مانور محبت اقوام کشور را در منطقه ارسباران متجلی کرد.
مسئول سازمان بسیج سازندگی آذربایجان شرقی هم در این زمینه گفت: «۱۸۶ واحد مسکونی در روستاهای شهرستان اهر، ۶۹ واحد در روستاهای شهرستان ورزقان، ۴۹۹ واحد در روستاهای شهرستان هریس و ۲۲ واحد در روستاهای زلزله زده تبریز از واحدهای مسکونی ساخته شده توسط سپاه و بسیج در فاز نخست بودند که در سیام آبان سال گذشته با حضور سردار جعفری فرمانده کل سپاه به بهره برداری رسیدند و اوایل بهمن سال گذشته نیز ۵۳۰ واحد با حضور رئیس سازمان بسیج مستضعفین در فاز دوم افتتاح و در روستاهای شهرستان اهر، ورزقان و هریس تحویل مردم این مناطق شد.»
با توجه به اینکه بیشترین ناهماهنگیها در زمان وقوع حوادث غیر مترقبه اصولا در لحظات پس از حادثه اتفاق میافتد بسیج سازندگی در حرکتی پیشگیرانه اقدام به راه اندازی قرارگاههای سازندگی در محل حادثه نمود کهتجربهای موفق برای حل مشکل ناهماهنگیو راهی برای بهره گیری مناسب ظرفیتهای موجود بود.
کمک به هلال احمر در توزیع و نصب چادر، توزیع بستههای مورد نیاز آسیب دیدگان، شناخت لحظهای نیازهای زلزله زدگان، جلوگیری از پراکندگی و استقرار مناسب جهادگران در نقاط مورد نیاز و شناسایی نیازهای حادثه دیدگان و انتقال و پیگیری از مسئولان مربوطه از وظایف اصلی قرارگاههای سازندگی در مناطق حادثه دیده بود.
مجید خراسانی، رئیس سازمان بسیج سازندگی کشوردر خصوص فعالیت گروههای جهادی در مناطق زلزله زده استان آذربایجان شرقی گفت: «در زلزله آذربایجان شرقی بر اساس امکانات و ظرفیتهای موجود منطقه ۸۰ گروه جهادی کشور توانستند در نخستین ساعات در مناطق زلزله زده حاضر و فعالیتهای موثری را در برقراری آرامش مردم، امداد و نجات، آواربرداری و احداث واحدهای مسکونی و چند منظوره انجام دهند.»
و با این اوصاف، جهادگران بسیجی را میتوان خط شکنان و پیشتازان خدمت رسانی در روستاهای زلزله زده ارسباران دانست که یک بار دیگر همت خود را در رفع نیاز هموطنانشان به اثبات رساندند و از آنچه در توانشان بود، دریغ نکردند. تجربه ساخت یک هزار و ۳۰۰ واحد مسکونی در مدت چهار ماه در مناطق زلزله زده نمونهای بود که کمتر میتوان در سراسر جهان شاهد آن بود و حجتی بر همت جهادگران در سازندگی ایران اسلامی بود.
با دیدن تلاش شبانه روزی جهادگرانی که برای بازگرداندن مردم زلزله زده به شرایط عادی زندگی از دل و جان مایه میگذاشتند، تلخی مصیبت این حادثه دیگر کمتر در کام مردم این مناطق احساس میشد. خانههایی که بسیج سازندگی وعده ساخت آنها را داده بود یکی پس از دیگری آماده تحویل میشد و مردم در آنها اسکان مییافتند. روستائیان هم از بسیجیها راضی بودند و میگفتند: «بسیجیها خیلی زحمت کشیدند، شبها تا ساعت ۱۰ کار میکردند تا خانهها زودتر آماده شود.»
برگ زرینی دیگر از همدلی مردم ایران در تاریخ کشور عزیزمان رقم خورد و همبستگی ملت ایران در این حادثه بیش از پیش خود را نشان داد و دنیا فهمید که ایران یکپارچه است و خوشحالیم که خواسته رهبر عزیز انقلاب که تاکید کردند زلزله ارسباران باید به سکوی پرش عمران و آبادانی این منطقه تبدیل شود جامه عمل پوشانده شده است.
امروز، در سالگرد زلزله ارسباران به برکت تمام تلاشهایی که صورت گرفته، بار این حادثه کمتر از گذشته بر دوش هموطنانمان در آذربایجان شرقی سنگینی میکند و خبرها هم حاکی از پایان بازسازی مناطق زلزله زده ارسباران در ۲۱ مرداد ماه سال جاری است. استانداری آذربایجان شرقیاعلام کرده است که در سالروز وقوع زلزله ارسباران (۲۱ مرداد)، پایان بازسازی این مناطق اعلام خواهد شد و ستادهای بازسازی کارنامه خود را به مردم این مناطق عرضه خواهند کرد.
اما تجربه حضور گروههای جهادی در زلزله ارسباران، راهی برای ارائه الگوی جهادی در حوادث غیر مترقبه را گشود و همایش هم اندیشی حرکتهای جهادی و حوادث غیر مترقبه هم در دی ماه سال ۹۱ در تبریز و با هدف شناخت ظرفیتها و نقش گروههای جهادی در ورود به حوادث غیر مترقبه تشکیل شد تا در هماهنگی با سایر نهادها و سازمانهای مسئول، در جهت مقابله با چنین حوادثی یک الگوی مدیریت بحران ارائه شود.
رئیس سازمان بسیج سازندگی کشور در همین خصوص، توسعه حرکات جهادی در مساجد و محلات برای مدیریت حوادث را راهبرد این سازمان در مدیریت بحرانها برشمرد و خاطر نشان کرد: با وجود اقشار مختلف در یک محله و گروههای جهادی که در مساجد و محلات فعالیت میکنند و بیش از ۵۰ درصد ظرفیت گروههای جهادی را تشکیل میدهند، طرح بسیج سازندگی محله محور میتواند سرعت خدمترسانی در حوادث غیر مترقبه را مدیریت کند.
وی تبادل تجربیات با سایر کشورها در زمینه حوادث غیر مترقبه را اقدامی ارزنده در این عرصه ارزیابی کرد و گفت: مطالعات زیادی از تجربیات حوادث غیر مترقبه سایر کشورها داشتهایم و بر همین اساس پیشنهاداتی برای اجرایی شدن در سطح کشور داریم و همچنین تجربیاتی را نیز برای اولین بار در جهان، آماده ارائه به سایر کشورها داریم.
به گفته سردار خراسانی، مسئول سازمان بسیج سازندگی «در حوادث غیر مترقبه اگر نقش گروههای مردمی و جهادی شفاف شود فرصت ارزشمندی برای مدیریت بحران فراهم خواهد آمد» و مطمئناً گروههای جهادی در حوادث اخیر تأثیر حضور خود را در میان محرومان به اثبات رساندهاند.