توسط مرکز پژوهشهای مجلس صورت گرفت
بررسی میزان بهرهمندی دهکهای مختلف جامعه از خدمات سلامت
سهم مالی هزینههای خوراکی دهکهای پایین درآمدی سهم عمدهای از مخارج را تشکیل داده و سهم مخارج سلامت در این دهکها اندک است.
مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی میزان بهرهمندی از خدمات سلامت بین دهکهای مختلف جامعه را در قالب هزینههای مصرفی خانوارهای روستایی و شهری مورد بررسی قرار داد.
به گزارش ایلنا به نقل از روابط عمومی مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، دفتر مطالعات اجتماعی این مرکز اعلام کرد: سلامتی از جمله ابعاد مهم زندگی انسانهاست که همراه با آموزش و تغذیه، توانمندی و ظرفیتسازی سرمایه انسانی را به دنبال دارد.
عرصه سلامتی و حوزههای مرتبط با آن همواره از ابعاد مختلفی مورد ارزیابی و قضاوت قرار گرفتهاند و کمیت، کیفیت و نحوه توزیع و برابری در حوزه سلامت و برخی از ابعاد مرتبط با آن همگی به منظور ساختن جامعهای سالم اهمیت دارند.
در این بین، یکی از مظاهر مهم عدالت و برابری در بهرهمندی از خدمات سلامت، میزان هزینههایی است که به صورت خصوصی ـ توسط خود خانوارها ـ برای خدمات سلامتی پرداخته میشود.
قدر مسلم صرف هزینههای بیشتر برای خدمات سلامتی توسط خانوارها نشاندهنده میزان اهمیت و جایگاه این مقوله در سبد مصرفی و اقتصاد خانوارهاست و با فرض ثبات سایر شرایط، هزینه بیشتر میتواند منجر به دسترسی بالاتر و متعاقب آن بهرهمندی افزونتر از خدمات سلامتی و در نهایت بهبود و ارتقای احتمالی سطح سلامت فرد و خانوار باشد.
بر این اساس، شکاف در مخارج صرف شده برای خدمات سلامتی میتواند تغییری باشد از نابرابری در دسترسی و بهرهمندی خدمات سلامتی و این امر، ممکن است به وضعیت نامطلوب سلامتی بین افراد و خانوارهای با موقعیت مختلف اجتماعی ـ اقتصادی منجر شود.
در گزارش مرکز پژوهشها با استفاده از دادهها و اطلاعات برگرفته از مرکز آمار ایران و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران هزینههای صرف شده برای خدمات سلامتی و وضعیت نابرابری در مخارج صرف شده برای خدمات سلامتی دهکهای مختلف درآمدی خانوارهای روستایی و شهری کشور بررسی شدهاند. معیارهای مورد استفاده در این گزارش عبارتند از: نسبت هزینههای صرف شده غنی به فقیر، شاخص تمرکز، کاکوانی و ضریب جینی، این محاسبات برای دوره 1376 تا 1388 انجام شده است.
بر اساس نتایج به دست آمده، سهم مالی هزینههای خوراکی دهکهای پایین درآمدی سهم عمدهای از مخارج را تشکیل داده و سهم مخارج سلامت در این دهکها اندک است.
الگوی جاری تأمین مالی خدمات سلامتی در ایران با وجود نقش انتقالی کم اثر هزینههای دهکهای بالا به پایین، چندان مطلوب نبوده و نیازمند اتخاذ سازوکارهای مؤثرتر برای انتقال بیشتر یارانههای بخش سلامت از خانوارهای ثروتمند به طبقات متوسط و پایین است.
از طرفی دیگر بخش عمده هزینههای مصرفی خانوارهای دهکهای پایین درآمدی، صرف غذا و خدمات مربوط به آن شده که این امر خود مانعی جدی برای پرداختن خانوارها به سایر کالاها و خدمات مؤثر بر سلامتیشان ـ مانند آموزش، تفریح و سرگرمی ـ شده و در بلند مدت آثار نامطلوبی بر وضعیت سلامتی این خانوارها خواهد داشت.