گزارش اختصاصی/
آشفته بازار در اقتصاد کاغذی
قیمت مواد اولیه بیش از دو برابر افزایش یافته است و تعرفه واردات چوب بیش از ۴۰درصد رشد پیدا کرده است و به جای آن تعرفه واردات کاغذ حذف و به صفر رسیده است.
ایلنا - ساری: این روزها در آشفته بازار اقتصادی، هر کسی از هر کوی و برزن حرفی می زند و سنگ مفت و گنجشک مفت، حال این سنگ به چشم چه کسی بخورد و چه کسی را کور کند فقط او میخواهد تیر خود را رها کند و بزند و بکوبد.
به گزارش ایلنا نبود کاغذ و کمبود این برگ اقتصادی باعث شده است که هر آگاه و ناآگاهی بر کارخانهای بتازد که ماهها است فریاد میزند مواد اولیه نداریم و اجازه واردات از ما سلب شده است آن هم در شرایطی که قیمت مواد اولیه بیش از دو برابر افزایش یافته است و تعرفه واردات چوب بیش از ۴۰درصد رشد پیدا کرده است و به جای آن تعرفه واردات کاغذ حذف و به صفر رسیده است و در این اوضاع نابسامان هرکسی متولی میشود غیر از صاحب اصلی آن.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در سال حمایت از تولید ملی اعلام داشت: طبق مصوبه دولت تعرفه کاغذ صفر شده است تا واردات این کالا به کشور با توجه به نوسانات اخیر بازار کاغذ خبر خوبی برای مصرف کنندگان باشد. غافل از اینکه این خبر خوش برای دلالان است نه برای مصرف کنندگان.
معاون مطبوعاتی وزارت ارشاد هم در یک گفتگوی خبری اعلام داشت: تا چند ماه پیش ارز مرجع وجود داشت (۱۲۲۶ تومان) که با ثبت سفارش از وزارت صنعت، معدن و تجارت در اختیار واردکنندگان کاغذ قرار میگرفت سپس واردکنندگان کاغذ را وارد کرده و متناسب با نیاز توزیع میشد.
محمدزاده افزود: البته بازار هم براساس قاعده عرضه و تقاضای خود را تنظیم میکرد.
وی متذکر شد: به خاطر مسائل ارزی که در کشور پدید آمد وقفهای رخ داد که باید وزارت صنعت و بانک مرکزی پیرامون آن توضیح دهند، چرا که وزارت ارشاد بهرهبردار و مصرفکننده این حوزه است. این وقفه روی تمام بازار کاغذ اثر گذاشت و بازار را به دلیل عمده مسائل ارزی و وجود سودجویان متأثر کرد.
نماینده نوشهر و چالوس در مجلس نهم، هم از واردات بیرویه کاغذ انتقاد کرده و این روند را به ضرر تولید ملی و عامل گسترش بیکاری در مناطق شمالی کشور عنوان کرد.
عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس نهم، در این باره میگوید: باتوجه به بالابودن نرخ بیکاری در کشور، واردات بیرویه کاغذ، باعث رکود در تولید و فعالیت واحدهای صنعتی و همچنین سبب افزایش نرخ بیکاری در کشور میشود.
قاسم احمدی با اشاره به مشکلات موجود برای صنایع چوب و کاغذ کشور اظهار داشت: در اکثر مناطق کشور، واحدهای صنعتی با مشکلاتی مواجه هستند که در این میان، منطقه مازندران و صنعت چوب و کاغذ این منطقه نیز مستثنی نیست، چرا که واردات بیرویه کاغذ از کشورهای حاشیه دریای مازندران و مناطق دیگر، باعث رکود در این صنعت شده است.
وی افزود: متاسفانه بسیاری از این کاغذهای وارداتی، از کیفیت مطلوبی برخوردار نیستند اما با این حال به کشور وارد شده و باعث میشود که صنعت کشور، در سال مزین به نام حمایت از تولید و سرمایه ایرانی با مشکلات زیادی مواجه شود.
احمدی معتقد است: اگر کالای تولید داخل، به دلیل واردات امکان رقابت در بازار فروش را از دست دهد، علاوه بر کاهش تولید و فروش محصولات، کارفرمایان نیز قادر به حمایت از کارگران نبوده و این قشر از جامعه نیز روز به روز ضعیفتر میشود و کارفرما نیز در نخستین اقدامات برای جبران هزینهها، اقدام به حذف اضافه کار و حتی تعدیل نیروهای خود میکند.
نماینده نوشهر و چالوس در مجلس نهم، گفت: قوانین موجود در کشور، به اندازه کافی نسبت به مساله واردات حساسیت به خرج دادهاند، اما نکته اینجاست که عدم نظارت بر اجرای قوانین، باعث بروز خطا در عملکرد دستگاهها میشود که لازم است مجلس شورای اسلامی در این زمینه اقدامات لازم را انجام دهد.
وی یادآور شد: در حال حاضر کشور نیازی به وضع قوانین جدید برای کنترل واردات بیرویه ندارد، بلکه مجلس و دیگر دستگاههای نظارتی باید به گونهای عمل کنند، که امکان تخطی از قانون برای کسی وجود نداشته باشد.
دبیر سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوا با اشاره به اینکه سیاست های وزارت ارشاد در حوزه کاغذ بیشتر جنبه حمایت از واردات دارد تا حمایت از تولید داخل، گفت: قیمت کاغذ باید کنترل شود، چرا که هماکنون مصرفکنندگان این محصول مانند ناشران و مطبوعات به شدت در حال زیان دادن هستند. راهحل این موضوع نیز اختصاص ارز مرجع به واردات مواد اولیه تولید کاغذ و حمایت ویژه از صنعت کاغذسازی کشور است.
طاهر شبیری در گفتگویی با اشاره به اینکه در جلسه کارگروه حل مشکل کاغذ در وزارت ارشاد بیشتر واردکنندگان و فروشندگان حضور داشتند، افزود: در این جلسه مشکلات شرکت کاغذ پارس نیز بررسی شد. این شرکت دارای مشکلات زیرساختی زیادی است و نیاز جدی به نوسازی ماشینآلات و تجهیزاتش دارد.
وی در پاسخ به گفته مسئول کارگروه حل مشکل کاغذ مبنی بر اینکه برخی از واردکنندگان، کاغذ را با ارز مرجع وارد کرده و آنرا در بازار گرانتر فروختهاند، گفت: نباید به این موضوع به صورت سوءاستفاده نگاه شود. زمانی که ارزش پول ۵۰ درصد کاهش مییابد و قیمت ارز نیز دو برابر میشود، به طور طبیعی قیمت کالای خریداری شده هم افزایش مییابد.
دبیر سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوا تاکید کرد: تا جایی که من میدانم بعید است کسی با ارز آزاد کاغذ وارد کرده باشد و اگر هم موردی بوده بسیار محدود است. تمام کاغذ وارداتی هم که الان در بازار است، قبل از زمانی که اختصاص ارز مرجع متوقف شد، ثبت سفارش یا واردات شده است.
در مقابل حرف وزیر، از وزارت صنعت، معدن و تجارت صداهایی به گوش میرسد که واردات با تعرفه صفر ممنوع شده است.
مدیر عامل صنایع چوب و کاغذ مازندران هم در این خصوص بیان داشت: اجرای قانون هدفمند کردن یارانهها موجب شده است هزینه انرژی تولید هر کیلوگرم کاغذ از ۲۸ تومان به ۸۰ تومان و هزینه مصرف برق نیز از هر ماه ۳۰۰ میلیون تومان به ۹۰۰ میلیون تومان برسد. به این ترتیب کارخانه چوب و کاغذ مازندران نیز قیمت فروش هر کیلوگرم روزنامه را از ۶۰۰ تومان به ۱۱۰۰ تومان رسانده است.
روغنی گلپایگانی ابراز داشت: منتها به دلیل اینکه دولت دو قلم کالای ما از جمله تحریر و کاغذ روزنامه را تحت نظارت و قیمتگذاری خود قرار داده بدون مجوز آنها یک ریال نمیتوانیم به سلیقه خود قیمت را بالا و پایین کنیم، البته به این کار اعتراض هم داریم، هزینهها به طور متوسط ۴۰ درصد افزایش پیدا کرده، دوم اینکه دولت برای ما تعیین کرده که به این قیمت باید بفروشید، این غلط است. وقتی ارز آزاد میشود باید اجازه دهند من هم قیمت را تغییر دهم؛ یعنی همین الان روی روزنامه ضرر میدهیم روی تحریر کیلویی ۵۰۰ تومان زیان میدهیم، روی کاغذ صنعتی هم کیلویی ۱۰۰ یا ۱۵۰ تومان زیان میدهیم؛ یعنی شرکت به مرحله زیان افتاده است.
مدیرعامل صنایع چوب و کاغذ مازندران افزود: به ارشاد پیشنهاد دادیم قبل از شرایط تحریم به جای اینکه پول میان مطبوعات توزیع کنید آن را به ما بدهید تا ما کاغذ را با یک قیمت مطلوب زیر نظر دولت در بازار توزیع کنیم.
در این بین گروهی دیگری بدون هیچ سندی مدعی هستند که کارخانه صنایع چوب مازندران در حوزه تولید کاغذ مطبوعات آغاز به کار کرده اما کاغذ روزنامه در اختیار رسانهها قرار نمیدهد.
صنایع چوب و کاغذ مازندران بیش از ۳ماه است که به دلیل نبود مواد اولیه تولید کاغذ خود را متوقف کرده است.
با توجه به چنین آشفتگی هایی در بازار به جاست وزارت ارشاد با اختصاص یارانهها و سوبسید به روزنامهها و دخالت در واردات به بهانه تنظیم بازار سوبسیدی را در اختیار تولید کنندگان قرار دهد چرا که با مطلع بودن تولیدکنندگان کاغذ کشور از نیازهای کاغذ، علاوه بر قرار دادن تولید خود در مسیر نظارتی با تنها متولی واردکننده کاغذ بودن این تولیکنندگان تقسیم عادلانه ای انجام می گیرد و کار نظارت دولت نیز راحتتر می شود زیرا با سپردن این مقوله مهم به اهل فن، صیانت از نیروی کار انجام میشود و گامی در جهت شکوفایی تولید ملی برداشته می شود.
فرامرز درخشنده