عارف:
برای معاون اولی پیشنهادی نداشته ام
فضای امنیتی و نگاه قیممآبانه به مردم، منزلت مردم را خدشهدار کرده بود.
«عملکرد اصلاحطلبان در انتخابات ضعیف بود و به نظرم یک توهم شکست بر بخشی از اصلاحطلبان حاکم بود.»
روزنامه شرق مصاحبهی مفصلی با عارف انجام داده است که بخشهایی از آن در ادامه می آید:
با آقای روحانی فقط یک دیدار داشتید؟
نه، دو دیدار بود یک دیدار اوایل پیروزی ایشان صورت گرفت و یک دیدار روز 15تیر.
گمانهزنیهایی درباره اینکه شما قرار است معاون اول شوید وجود دارد این موضوع را تایید میکنید؟
نه، تاکنون چنین پیشنهادی از طرف آقای روحانی نشده است.
در دیدار دوم شما با آقای روحانی درباره چه موضوعاتی صحبت کردید؟
بهصورت کلی درباره شرایط کشور و تشکیل کابینه صحبت کردیم.
یعنی قرار است که در کابینه آقای روحانی باشید یا نه؟
ایشان پیشنهاد معاون اولی به من ندادند.
یعنی احتمال دارد که در جای دیگری باشید؟
بهعنوان یک عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی شریف و در فرهنگستان علوم و نهادهایی همچون مجمع تشخیص و شورایعالی انقلاب فرهنگی خدمت میکنم.
عملکرد انتخاباتی اصلاحطلبان را چگونه ارزیابی میکنید؟
عملکرد اصلاحطلبان در انتخابات ضعیف بود و به نظرم یک توهم شکست بر بخشی از اصلاحطلبان حاکم بود. بارها در جمع دوستان و در جلسات مختلف مطرح کردهام که بدترین نگرش برای یک جریان سیاسی توهم شکست است. جریان سیاسی برای ادامه حیات خود باید حضور داشته باشد. البته حضور، لزوما موجب پیروزی نمیشود و میتواند با شکست هم مواجه شود. نه اصلاحطلبان میتوانند قهر کنند و نه یک جریان سیاسی میتواند فعالیتش را متوقف کند. بخشی از مشکلات آنها ناشی از فضای بستهای بود که بر اصلاحطلبان حاکم بود حتی زمزمههایی در بخش بهاصطلاح تند آنها در مورد تحریم انتخابات شنیده میشد. من برای حضور در انتخابات از کسی اجازه نگرفتم. منتها قاعدتا به دلیل ارتباطم با دوستان، رایزنیهایی میکردم. احساس تکلیف کردم که در انتخابات حضور داشته باشم. برای دفاع از تفکر اصلاحطلبی وارد میدان شدم و گفتم خودم را در اردوگاه اصلاحطلبی میدانم و این تفکر را نمایندگی کردم.
چقدر فکر میکنید که موفق بودهاید.
در فاز اول، تحریم احتمالی را شکستم. قبل از آمدنم صحبت از تحریم بود. اتهامهایی هم برخی افراد به من زدند. مثلا میگفتند کاندیدای بخش امنیتی کشور هستم یا اینکه اصلاحطلب بدلی هستم که با حوصله و سعهصدر با این حرفها برخورد کردم و مسوولیت خودم را انجام دادم بنابراین اولین کاری که کردیم شکست تحریم بود. به تدریج بخشهایی احساس کردند که باید به میدان بیایند و تلاش کردم که اصلاحطلبان را به میدان بیاورم البته دیگران هم در این زمینه کمک کردند. احساس من این بود که دو جریان اصلی انقلاب، اصلاحطلبان و اصولگراها باید به صحنه بیایند و رقابت کنند من از خرداد 91 بهطور جدی به میدان آمدم و خواستم بگویم که تفکر اصلاحطلبی هم به میدان میآید و خودم را به عنوان کاندیدا مطرح نکردم. در بهمنماه سال گذشته اعلام کردم که اگر آقایان خاتمی و هاشمی بیایند، کاندیدا نمیشوم و بعد هم بحث اجماع را مطرح کردم که روی هر کس اجماع شود میپذیرم. فلسفه اجماع این بود که اصلاحطلبان را به سمت اجماع و فعالیت انتخاباتی ترغیب کنم و البته موفق هم شدم.
...
بهنظر شما نقاط افتراق اصلاحطلبان با روحانی در چیست؟
نمیدانم چقدر صحیح است که به این موضوع بپردازیم. در شرایطی که نیاز به همدلی داریم بحث روی انشقاق و تفاوت اصلاحطلبان با رییسجمهور منتخب درست نیست اما همگرایی زیادی وجود دارد. باید به فرد پیروز احترام گذاریم. مهم این است که الان آقای روحانی رییسجمهور است و باید بتواند منش، روش و دیدگاه و وعدههای خود را در عمل پیاده کند.
بیشترین مطالبات مردم در زمانی که در عرصه انتخابات بودید چه بود؟
در کوتاهمدت مطالبات معیشتی بود. گرانی حدود 80 درصد جامعه را زجر میدهد همینطور مساله بیکاری، مسکن و اشتغال. اما مهمتر از آن منزلت مردم است که طی سالیان اخیر زیر سوال رفته است. یکی از شعارهای ما منزلت و عقلانیت بود فضای امنیتی و نگاه قیممآبانه به مردم، منزلت مردم را خدشهدار کرده بود. بارها تاکید داشتم که باید بتوانیم منویات و آرمانهای انقلاب را دنبال کنیم و کار را به اهلش بسپاریم. هنر باید توسط هنرمندان، فرهنگ توسط اهل فرهنگ، صنعت توسط صنعتگران اداره شود چون اینها بهتر از ما کار میکنند و بهتر از ما منافع و مسایل خودشان را میدانند.
در جلسه اخیرتان با آقای روحانی، چقدر امید دارید که مطالبات مردم برآورده شود؟
ما امیدواریم. ما باید به آینده امیدوار باشیم. امیدوارم آقای روحانی با رایزنیها و مشورتها و تعاملی که میکنند یک دولت قوی تشکیل دهند که هماهنگ با ایشان باشد و بتوانند مطالبات مردم را پیگیری کنند.
اکثر گروهها وقتی صحبت میکنند میگویند ما سهمخواهی نمیکنیم اما عملا اتفاق میافتد. شما وضعیت را چطور ارزیابی میکنید. آیا کسانی سهمخواه هستند؟
کسانی هستند که میخواهند دستاوردها را به نام خود ثبت کنند، مثل تحلیل بعضی از روزنامههای خاص که خودشان هم میدانند غلط است.
بخش بزرگی از نیروها، اصلاحطلبان هستند که هشتسال خیلی فعال نبودند، کابینه دولت یازدهم خیلی برای اینها جا ندارد. تکلیف این افراد چیست و آیا آنها به سمت تشکل مدنی میروند؟
فعالیت که فقط عضویت در کابینه نیست. کابینه بخشی از حکومت و اداره کشور است. به نظر من باید نهادهای مردمسالار را تقویت کرد. باید جمعبندی روشنی از عملکرد هشتساله اصلاحات داشت. چه شد که تعداد بالای سازمانهای مردمنهاد به یکباره فروکش کرد؟ سعی کنیم بر اساس منطق و اصول نهادهای مدنی شکل بگیرند تا آسیبپذیری کمتری داشته باشند. بر این باورم که هیچ راهی جز تحزب نداریم. در کشور ما انتخابات زیادی برگزار میشود، مجلس، ریاستجمهوری، شوراها و... فعالیت در انتخابات از راه حزب است. باید تحزب را بپذیریم. باید به تشکلهای مدنی بهای لازم داده شود. باید جوانان را برای عضویت یا تشکیل تشکلهای مدنی تشویق کرد و تسهیلات لازم را در این زمینه فراهم کرد.
شما گفتید که دوست ندارید درباره کنارهگیریتان صحبت کنید. تاثیر کنارهگیری شما در رای یکدورهای روحانی چقدر است و آیا فکر میکنید که این رفتار شما برای سیاسیون الگو میشود؟
اجازه دهید من اینگونه سوالها را جواب ندهم. مردم جواب دادهاند. کار خودم را وظیفه میدانستم. منتها مردم با بزرگی خودشان برخورد کردند و تحلیلهای مختلفی از این کار شده است.
پس از اینکه احمدینژاد در یک برنامه تلویزیونی دستاوردهای خود را از دیگر دولتها متمایز دانست اعتراض شما را نسبت به ارایه آمار غیردقیق از مسوولان شاهد بودیم.
فکر میکنم همه مسوولان باید در ارایه آمار وسواس به خرج دهند. متاسفانه طی سالیان اخیر آمارهای غلط به مردم داده شد. این خیلی بد است و باعث میشود مردم به مسوولان اعتماد نکنند. درست نیست که درباره موضوعاتی همچون تورم هر مسوولی آمار متفاوت دهد و تذکر من کلی بود و اینکه نباید اعتماد مردم را سلب کرد. مردم باید صددرصد به حرف دولتمردان خود اعتماد کنند. بنابراین باید همواره اطلاعات دقیق و صحیح به مردم داده شود. مردم بهتر از مسوولان مسایل کشور را تحلیل میکنند و در جریان مشکلات کشور قرار دارند و با دریافت آمار و اطلاعات دقیق، مردم بهتر میتوانند مسوولان ر ا همراهی و کمک کنند.