یک پژوهشگر و نوازنده موسیقی آیینی؛
«اوخشما» از کهنترین آوازهای زنان است
حسینعلی حسینی، پژوهشگر و نوازنده موسیقی آیینی، در شب پایانی «خیمه هنر» با معرفی نغمه کهن «اوخشما»، از ریشههای زنانه موسیقی سوگواری در ایران سخن گفت.
به گزارش ایلنا به نقل از پایگاه اطلاع رسانی موسیقی ایران، حسینعلی حسینی، پژوهشگر و نوازنده موسیقی آیینی، درباره اجرای گروه خود توضیح داد: قطعه اجرا شده با عنوان «اوخشما» (اوخشاما)، از کهنترین نغمههای سوگواری منطقه است؛ آوازی که در گذشته توسط زنان و مادران اجرا میشد و امروز در قالب موسیقی سازی و آوازی بازآفرینی شده است.
او گفت: در گذشته مداح مرد نداشتیم و مادران، راویان اصلی سوگ بودند. از لالایی و آیینهای تولد تا مراسم عزاداری و مرگ، این آواها را زنان اجرا میکردند و همین نغمهها نسل به نسل منتقل شده است. امروز این آواها به دل سازهای ما راه پیدا کرده و با همان حال و هوا اجرا میشود.
حسینی درباره بخشهای مختلف این اجرا نیز توضیح داد که شعر اجرا شده سروده «خان صابری» بود و محمدجواد مولایی به عنوان خواننده، آن را همراه با نوازندگان گروه اجرا کرد. در این برنامه، صدای سازهایی چون بالابان و نی، فضایی متناسب با موسیقی سوگ و آیینهای محرم ایجاد کرد؛ سازهایی که امروزه در بسیاری از آیینهای عزاداری نیز در کنار نوحهخوانی حضور دارند.
این هنرمند با تأکید بر اهمیت حضور موسیقی نواحی در رویدادهایی همچون «خیمه هنر» افزود: «چنین برنامههایی فرصتی برای معرفی آیینهای اقوام مختلف ایران است. شاید این اجراها در تهران جنبه معرفی داشته باشند، اما در استانهای مختلف این موسیقیها همچنان در متن زندگی مردم و آیینهای محرم اجرا میشوند. تهران محل زندگی اقوام گوناگون است و حضور این آیینها در پایتخت، فرصتی برای آشنایی مردم با تنوع فرهنگی ایران به شمار میآید.»
او در پایان ضمن قدردانی از برگزارکنندگان «خیمه هنر» یادآور شد که بسیاری از اجراکنندگان این سنتها امروز در استانهای مرکزی، قم، همدان، البرز، قزوین و تهران ساکن هستند و همچنان در ایام محرم، بهویژه در قالب مراسم و آیینهای سوگواری، این میراث موسیقایی را زنده نگه میدارند.
