۳۰۰میلیون گردشگر مسلمان بازار هدف گردشگری سلامت ایران/رییس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران: صادرات خدمات گردشگری سلامت جایگزین جذب بیمار میشود
گردشگری سلامت ایران در شرایطی خود را برای بازگشت به بازارهای منطقهای و بینالمللی آماده میکند که رییس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران و اعضای این کمیسیون معتقدند، رقابت در بازار دهها میلیارد دلاری سفرهای درمانی، دیگر با روشهای سنتی جذب بیمار قابل پیگیری نیست.
بازار ۵۰ میلیارد دلاری سلامت
گردشگری سلامت یکی از سریعترین بازارهای در حال رشد اقتصاد جهانی است و براساس آمارهای جهانی ارزش این بازار در سال ۲۰۲۴ به بیش از ۵۰ میلیارد دلار رسیده و پیشبینی میشود طی کمتر از یک دهه آینده با رشد سالانه نزدیک به ۲۰ درصد، رکورد ۲۰۰ میلیارد دلار گردش مالی در این شاخه از گردشگری جهان شکسته شود.
در چنین شرایطی کشورهایی مانند ترکیه، هند، تایلند، مالزی و امارات سرمایهگذاری گستردهای برای جذب بیماران خارجی انجام دادهاند و ایران نیز با برخورداری از پزشکان متخصص، هزینههای درمانی رقابتی و همجواری با بازار ۶۰۰ میلیون نفری کشورهای منطقه، تلاش میکند سهم بیشتری از این بازار جهانی را به دست آورد.
سالانه حدود یک میلیون گردشگر سلامت در ایران پذیرش میکند و درآمد این بخش حدود 3 تا 5 میلیارد دلار برآورد میشود؛ درآمدی که کارشناسان معتقدند با برنامهریزی صحیح و توسعه بازارهای منطقهای میتواند چندین برابر شود. عراق، افغانستان، جمهوری آذربایجان، پاکستان، عمان و کشورهای حوزه خلیج فارس مهمترین بازارهای هدف ایران در گردشگری سلامت هستند و بخش عمده بیماران خارجی از این کشورها برای دریافت خدمات درمانی به ایران سفر میکنند.
صادرات خدمات گردشگری سلامت جایگزین جذب بیمار می شود
سیدمصطفی موسوی، رئیس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران اکنون بر ضرورت تدوین استراتژی جدید برای توسعه گردشگری سلامت تاکید دارد و میگوید: زمان آن رسیده که این صنعت در ایران از مدل سنتی جذب بیمار عبور کند.
او در نشست تخصصی گردشگری سلامت که در اتاق بازرگانی فارس برگزار شد، اعلام کرد: تجربه تحولات اخیر منطقه نشان داد شرکتهایی که فعالیت خود را بر بازار کشورهای همسایه متمرکز کردند، در برابر بحرانها پایداری بیشتری داشتند؛ از همین رو عراق، افغانستان، جمهوری آذربایجان و پاکستان باید در اولویت سیاستهای جدید گردشگری سلامت ایران قرار بگیرند.
موسوی با اعلام این که عراق همچنان مهمترین بازار هدف گردشگری سلامت ایران است، افزود: متاسفانه بخشی از این بازار به دلیل ضعف در حضور مستقیم ایران در حال تغییر جهت است و لازم است به جای تمرکز صرف بر انتقال بیمار به ایران، مدلهای جدیدی همچون سرمایهگذاری مشترک، ایجاد کلینیکهای تخصصی با مشارکت طرف عراقی، اعزام پزشکان متخصص و انجام ویزیتهای اولیه در کشور مبدأ دنبال شود.
رییس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران از اعزام هیأتهای تخصصی به عراق از سوی اتاق بازرگانی ایران در آینده نزدیک خبر داد و گفت: هدف این سفرها صرفاً دیدارهای تشریفاتی نیست، بلکه ایجاد ارتباط مستقیم میان بیمارستانها، دانشگاههای علوم پزشکی، پزشکان ایرانی و مراکز درمانی عراق است تا زمینه صادرات خدمات پزشکی و حتی صادرات تجهیزات پزشکی برای ایران فراهم شود.
به گفته وی، اگرچه عراق در سالهای اخیر سرمایهگذاری قابل توجهی در توسعه زیرساختهای درمانی انجام داده، اما همچنان با کمبود نیروی انسانی متخصص روبهرو است و این خلأ میتواند به فرصتی برای حضور پزشکان و مراکز درمانی ایرانی تبدیل شود.
رئیس کمیسیون گردشگری اتاق ایران با اشاره به ظرفیتهای گردشگری سلامت استان فارس اعلام کرد: در حالی که بخش عمده گردشگران سلامت عراقی راهی مشهد میشوند، شهرهای شیراز، اصفهان و یزد نیز ظرفیت تبدیل شدن به قطبهای مهم گردشگری سلامت را دارند و لازم است با برنامهریزی منسجم، سهم بیشتری از این بازار را به خود اختصاص دهند.
300 میلیون گردشگر مسلمان بازار هدف گردشگری سلامت ایران
محمد جهانگیری، رئیس انجمن خدمات بینالمللی سلامت ایران نیز در این نشست، گردشگری سلامت را یکی از مهمترین صنایع آینده اقتصاد کشور توصیف کرد و گفت: این حوزه تنها به درمان بیماران محدود نمیشود، بلکه پزشکی از راه دور، آموزشهای تخصصی، خدمات کلینیکی و صادرات دانش پزشکی را نیز شامل میشود.
رییس کارگروه گردشگری سلامت کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران با اشاره به ظرفیتهای شیراز، مشهد و قم در توسعه گردشگری سلامت افزود: این سه شهر به عنوان «مثلث طلایی سفر، زیارت و سلامت» معرفی شدهاند؛ برندی که جامعه هدف آن ها بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون نفر در کشورهای مسلمان است و با اتصال به شهرهای زیارتی عراق، ظرفیت توسعه گردشگری سلامت آن ها افزایش خواهد یافت.
وی از راهاندازی پلتفرم جامع Iran HTP خبر داد و گفت: این سامانه با حمایت شورای راهبری گردشگری سلامت، به عنوان درگاه ملی معرفی خدمات سلامت ایران فعالیت خواهد کرد و امکان حضور همه فعالان بخش خصوصی در بازارهای بینالمللی را فراهم میکند.
جهانگیری با تأکید بر اینکه محور توسعه گردشگری سلامت باید در اختیار بخش خصوصی باشد، افزود: شورای راهبری گردشگری سلامت با حضور نمایندگان وزارت میراثفرهنگی، وزارت بهداشت، وزارت امور خارجه و سازمان نظام پزشکی تشکیل شده است تا مسیر توسعه صادرات خدمات سلامت و سرمایهگذاری مشترک در کشورهای هدف را هموار کند.
او نیز با اشاره به اعزام هیأتهای تخصصی گردشگری سلامت کشور از سوی اتاق بازرگانی ایران به کشور عراق اعلام کرد: این هیاتها مأموریت دارند زمینه ایجاد سرمایهگذاریهای مشترک، ارتباط میان مراکز علمی و درمانی دو کشور و صادرات خدمات فنی و مهندسی پزشکی را فراهم کنند.
پوشش هزینه های گردشگری سلامت با کارت اعتباری سفر
شهاب علی عرب، نایبرئیس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران نیز در این نشست بر ضرورت تغییر مدلهای بازاریابی گردشگری تأکید کرد و گفت:ابستگی صرف به گردشگران خارجی، صنعت گردشگری را در برابر بحرانها آسیبپذیر کرده است.
او با اشاره به رکود بسیاری از تأسیسات گردشگری کشور گفت: تجربه ماههای اخیر نشان داد برخلاف گردشگری خارجی، جریان گردشگری داخلی حتی در شرایط دشوار نیز متوقف نمیشود و همین موضوع میتواند به پشتوانهای برای پایداری اقتصاد گردشگری تبدیل شود.
وی افزود: لازم است با طراحی بستههای سفر، ارائه تسهیلات مالی و هدایت تقاضای سفر به شهرهای کمتر شناختهشده، ظرفیت گردشگری داخلی بیش از گذشته فعال شود.عرب از پیگیری اجرای «کارت اعتباری سفر» نیز خبر داد و گفت: با همکاری یکی از بانکهای کشور، زیرساخت لازم برای ارائه تسهیلات خرید خدمات گردشگری، اقامت، گردشگری سلامت و خدمات درمانی فراهم شده است تا خانوارها بتوانند با استفاده از این کارت، هزینه سفرهای خود را به صورت اعتباری تأمین کنند.
نایبرئیس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران بر ضرورت فاصله گرفتن از شیوههای سنتی تبلیغات گردشگری تأکید کرد و گفت: استانها باید با برندسازی حرفهای، طراحی بستههای تخصصی و استفاده از اینفلوئنسرهای کشورهای مسلمان، حضور پررنگتری در بازارهای منطقهای داشته باشند.
وی افزود: اتاق بازرگانی ایران آمادگی دارد جزئیات مدلهای تسهیلاتی بانکها را در اختیار فعالان بخش خصوصی قرار دهد تا از این طریق اقتصاد گردشگری شهرها از رکود فعلی خارج شود.