سخنگوی وزارت خارجه در نشست خبری:
دیداری با گروسی نداشتیم/ برنامهای برای بازدید بازرسان از تاسیسات آسیب دیده نداریم
سخنگوی وزارت خارجه ضمن تکذیب هرگونه دیداری با مدیرکل آژانس در جریان سفر به سوئیس، گفت: ما نه دیداری با مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی داشتیم و نه برنامهای برای بازدید بازرسان از تاسیسات آسیب دیدهمان در جنگ داریم.
به گزارش خبرنگار ایلنا، اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه در نشست خبری خود که صبح امروز برگزار شد، در پاسخ به این سوال که آیا در سوئیس با مدیرکل آژانس دیدار داشتید و قرار است از تاسیسات آسیب دیده ما در جنگ بازدید به عمل بیاید، گفت: خیر، ما نه دیداری با مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی داشتیم و نه برنامهای برای بازدید بازرسان از تاسیسات آسیب دیدهمان در جنگ داریم.
وی ادامه داد: اساسا شیوه نامهای برای بازدید از این مراکز آسیبدیده وجود ندارد. ما به عنوان عضو معاهده منع اشاعه روال جاری را ادامه میدهیم که کاملا هم مشخص است.
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره قطعنامه شورای حکام گفت: در خصوص قطعنامه شورای حکام، مایلم از کشورهایی که مسئولانه تصمیم گرفتند با رویکرد سیاسی برخی کشورهای اروپایی همراهی نکنند، قدردانی کنم. رأی روسیه، چین و نیجر از اهمیت و ارزش ویژهای برخوردار بود. همچنین کشورهایی که رأی ممتنع دادند نیز به نوعی مخالفت خود را با این رویکرد سیاسی آمریکا و برخی دیگر از کشورها اعلام کردند.
وی ادامه داد: در عین حال، ما نسبت به موضع برخی کشورهای منطقه که با وجود مشاهده اقدام غیرقانونی و جنایتبار آمریکا، به این قطعنامه رأی مثبت دادند، گلایهمند هستیم. این در حالی است که چنین رفتارهایی با اصول اعلامشده آنها همخوانی ندارد. بنابراین، این رویکرد دوگانه و متناقض به هیچ وجه قابل قبول نیست.
بقایی در پاسخ به سؤالی درباره نحوه خرج کردن داراییهای مسدودشده ایران و اینکه آیا محدودیتی در این خصوص وجود دارد، تصریح کرد: من هم این ادعای رسانهای را دیدم و برای ما جالب است که فلسفه و هدف جنگ که قبلاً اعلام کرده بودند از بین بردن تمدن ایران و فروپاشی ایران است، به ثروتمند کردن کشاورزان آمریکایی تقلیل پیدا کرده است.
وی گفت: ما در رابطه با اموال آزادشده ایران هر طور به صلاح کشور باشد تصمیم میگیریم. در خصوص خرید کالا، وزارت کشاورزی و سایر بخشهای متولی هر آنطور که تشخیص دهند، بر اساس قیمت و کیفیت تصمیمگیری خواهند کرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین یادآور شد: مجوزهای صادرشده درباره فروش نفت از دیروز اجرایی شده است. مهم این است که اموال مسدودشده ایران در دسترس است تا ایران هر طور که تشخیص دهد، برای کالاهایی که مدنظر دارد از آن استفاده کند.
بقایی درباره تلاش اروپا برای حضور در مذاکرات و اظهارات وزیر خارجه فرانسه گفت: خودکرده را تدبیر نیست. اروپاییها به دلیل رفتار خود در این دو سال، خود را به حاشیه بردند. در جریان اسنپبک، طرفهای اروپایی هیچ اراده و اختیاری از خود نشان ندادند و رفتار بسیار غیرمسئولانهای داشتند. همچنین در جریان دو جنگ تحمیلی علیه ایران، مواضع بسیار ناشایستی اتخاذ کردند و دنیا شاهد این رفتار است.
وی ادامه داد: این رفتار غیرمسئولانه باعث افزایش اعتبار و جایگاه اروپا نخواهد شد. اروپا باید تصمیم بگیرد رفتار مسئولانه داشته باشد و با نقزنی قرار نیست جایگاه اروپا ارتقا یابد.
بقایی درباره وقایع رخداده در جلسه چهارجانبه با آمریکا در سوئیس گفت: جلسه چهارجانبه با حضور ایران، آمریکا و دو میانجی از حدود ساعت سه بعدازظهر آغاز شد و حدود یک ساعت و نیم ادامه یافت. قرار شد پس از یک وقفه کوتاه نیمساعته، جلسه ادامه پیدا کند که در همین فاصله با اظهارات موهن طرف آمریکایی مواجه شدیم.
وی افزود: پس از آن، نشست چهارجانبه تشکیل نشد و تبادل پیامها از طریق میانجیها صورت گرفت. ما بعد از تصمیم به توقف مذاکرات چهارجانبه، هیچ تماس مستقیمی با طرف آمریکایی نداشتیم.
بقایی همچنین درباره خاتمه جنگ در لبنان گفت: ما از ابتدای تفاهم آتشبس، یعنی از ۱۹ فروردینماه تا امروز، شاهد تداوم تجاوزات اسرائیل علیه لبنان بودهایم؛ در حالی که تعهد به توقف جنگ در لبنان یکی از اجزای تفاهم آتشبس و همچنین یادداشت تفاهم اسلامآباد بود. تعهد آمریکا کاملاً روشن است و هیچ عذر و بهانهای برای تداوم جنایات رژیم صهیونیستی در لبنان قابل پذیرش نیست.
وی ادامه داد: سازوکاری که تفاهم شده، با حضور آمریکا، ایران و میانجیگران است و دولت پاکستان نیز ناظر بر این روند است تا بر حسن اجرای مفاد بند یک یادداشت تفاهم، که مشخصاً در خصوص توقف جنگ در لبنان و جلوگیری از بروز برخوردهای نظامی است، نظارت کند.
سخنگوی وزارت امور خارجه افزود: با توجه به طرفهایی که در این موضوع ذیمدخل هستند، طی روزهای آینده باید درباره جزئیات بیشتری تفاهم شود.
بقایی درباره صدور مجوز برای فروش نفت گفت: در مجوزی که دیروز توسط وزارت خزانهداری آمریکا صادر شد، جزئیات آن مشخص شده است و از همان زمانی که صادر شد، قابلیت اجرا دارد.
وی درباره ادعاهای مقامهای آمریکایی، از جمله ترامپ، در خصوص دست داشتن برخی مقامات منطقه از جمله اردن، امارات و دیگر کشورها در حمله به ایران گفت: شواهد و ادله کافی داریم که اثبات کنیم برخی از کشورهای منطقه متأسفانه در جریان تجاوز علیه ایران نقش فعالانه داشتند. از این موضوع نمیگذریم و هم مستندسازی و هم مطالبهگری خواهیم کرد. اینکه مقامات آمریکایی به مشارکت برخی کشورهای منطقه اذعان کردند، مسئولیت این کشورها را سنگینتر میکند.
بقایی ادامه داد: هر طرفی به هر نحوی از انحاء، از طریق در اختیار قرار دادن سرزمین، امکانات و فضای خود، به این اقدام مساعدت کرده باشد، مسئولیت بینالمللی خواهد داشت و ما از هر فرصت و ابزاری برای پیگیری این موضوع استفاده خواهیم کرد.
وی در پاسخ به این سؤال که آیا در مذاکرات درباره مسائل موشکی ایران گفتوگویی شده است یا خواهد شد، گفت: مطلقاً موضوع توانمندی دفاعی و موشکی ایران به هیچ عنوان نه بخشی از گفتوگوهای ما بوده و نه هیچگاه موضوع مذاکره با هیچ طرفی خواهد بود.
بقایی درباره سفر قالیباف به چین گفت: اصل موضوع وجود دارد، اما درباره زمان آن، روابط عمومی مجلس شورای اسلامی اعلام نظر خواهد کرد.
بقایی درباره رویکرد اروپا، بهویژه فرانسه، گفت: متأسفانه برخی کشورهای اروپایی عادت کردهاند که از یک سو خود را از روندهای بینالمللی به حاشیه برانند و از سوی دیگر، از هر روندی که به راه میافتد درصدد تخریب و کارشکنی برآیند. این رویکردها زیبنده فرانسه نیست. فرانسه باید در رویکردهای خود تجدیدنظر کند و به جای چنین اظهاراتی، تصمیم بگیرد رویکردی منطقی در خصوص تحولات منطقه در پیش بگیرد. کشورهای اروپایی در یک سال گذشته به ارزشهایی چون احترام به حقوق بشر، منشور و سایر اصول اعلامی خود پشت پا زدهاند.
وی درباره موضوعات مطرحشده درباره رفع محدودیت از داراییهای بلوکهشده ایران گفت: مهم برای ما این است که به داراییهای به ناحق مسدودشده ایران دسترسی پیدا کنیم و اینکه این موضوع به چه شکل انجام خواهد شد، تعهد آمریکاست. آنچه به ما ارتباط پیدا میکند، اطمینان از ایفای تعهد از سوی طرف آمریکایی است.
وی همچنین درباره علت بیرون کردن خبرنگاران از نشست چهارجانبه در سوئیس گفت: ما برای کار رسانهای و تبلیغاتی به سوئیس نرفته بودیم. این نشست در راستای مطالبهگری و پیگیری اجرای تعهدات طرف مقابل طبق یادداشت تفاهم اسلامآباد بود و هر آنچه باعث شود این هدف اصلی تحتالشعاع قرار بگیرد، از نظر ما ضرورتی ندارد.
بقایی در پاسخ به سؤالی درباره اینکه در حالی مقامات آمریکایی مدعی هستند که جنگ برای منافع ملی آمریکا صورت گرفته، اما نتایج نظرسنجیها نشان میدهد ۷۸ درصد آمریکاییها خواستار توقف جنگ هستند، گفت: روشن است که این جنگ، جنگ تحمیلی است که هیأت حاکمه آمریکا و رژیم صهیونیستی به مردم ایران و منطقه تحمیل کردند. اینکه مردم آمریکا خواستار پایان این جنگ باشند و از اقدام دولتمردانشان در تحمیل این جنگ غیرقانونی علیه ایران حمایت نکنند، امری کاملاً طبیعی است. نه فقط مردم آمریکا، بلکه مردم کل دنیا مخالفت خود را به شیوههای مختلف با اقدام آمریکا در تحمیل جنگها علیه مردم ما و سایر ملتها بیان کردهاند.
وی درباره موضوع هستهای تصریح کرد: موضوع هستهای در کنار موضوع رفع تحریمها، دو موضوعی است که براساس یادداشت تفاهم قرار است در بازه زمانی ۶۰ روزه درباره آنها گفتوگو شود. آغاز مذاکره درباره این دو موضوع، منوط به اجرای بندهای مشخصی از یادداشت تفاهم است. در حال تلاش هستیم که همه این بندها به عنوان پیشزمینههای شروع مذاکرات محقق شود. بخشی محقق شده و بخشی در حال اجراست، اما در نشستی که در سوئیس برگزار شد، به غیر از بیان کلی مواضع توسط طرف آمریکایی، ما هیچ گفتوگوی جزئی درباره موضوع هستهای نداشتیم. آنها مواضع خود را بیان کردند و ما نیز پاسخ مقتضی دادیم. در خصوص تحریمها نیز همینگونه بود.
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره خبر منتشرشده در خصوص نشست ایران و کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس بیان کرد: ما همیشه گفتهایم با کشورهای منطقه به عنوان همسایگان دائمی باید بتوانیم سازوکارهای مبتنی بر احترام و تفاهم متقابل ایجاد کنیم و به این اصل همچنان پایبند هستیم.
وی ادامه داد: قبلاً خودمان پیشنهاد کرده بودیم گفتوگو صورت بگیرد. از هر ابتکاری در راستای تقویت و تأمین امنیت دستهجمعی در منطقه، بدون مداخله و حضور نیروهای نظامی بیگانه که نشان دادهاند حضورشان جز ناامنی، تفرقه و جنگ چیزی به بار نمیآورد، استقبال میکنیم و آمادهایم در همه زمینهها با کشورهای منطقه گفتوگو کنیم.
این دیپلمات ارشد ایرانی در پاسخ به سؤالی مبنی بر اینکه اسرائیل تاکنون نشان داده به هیچ تعهدی پایبند نبوده و اگر به حملات ادامه دهد، آیا سازوکاری برای جلوگیری از شکست دیپلماسی وجود دارد، اظهار داشت: ما با رویکردی مسئولانه و با حسن نیت از همه ابزارها برای اطمینان از ایفای تعهدات طرف مقابل استفاده کردهایم.
وی افزود: طرف ما براساس یادداشت تفاهم ۲۸ خرداد، دولت آمریکاست و تأکید کردهایم که تعهد در برابر تعهد.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی درباره لغو تحریمهای بانکی و تضمینهای آمریکا به ایران عنوان کرد: آنچه دیروز صادر شد، مجوز لازم برای فروش نفت ایران و محصولات پتروشیمی و مشتقات نفتی، همراه با همه لوازم کار است. یعنی مسائل بیمهای، حملونقل، بانکی و سایر موارد نیز باید در ضمن این مجوز رعایت شود.
وی افزود: در خصوص سایر تحریمها که یکی از تعهدات آمریکا طبق یادداشت تفاهم است، قرار است در بازه زمانی ۶۰ روزه گفتوگو کنیم. تعهد آمریکا روشن است؛ رفع همه تحریمها اعم از اولیه، ثانویه و تعهدات در سطح سازمانهای بینالمللی. باید در روزهای پیشرو در این خصوص گفتوگو کنیم و امیدواریم به نتیجه برسیم.
بقایی درباره سفر قالیباف به چین اظهار داشت: در خصوص سفر ایشان به چین باید از بخش ذیربط مجلس سؤال شود. اصل موضوع وجود دارد و قرار است این سفر انجام شود، اما درباره زمان آن، روابط عمومی مجلس اعلام نظر خواهد کرد.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی در پاسخ به سؤالی درباره اینکه نگرانی اصلی ایران چیست، عنوان کرد: دغدغه ایران حفظ و تأمین منافع و حقوق ایران است. حقوق ایران روشن است و آنچه به دنبالش هستیم، چه در حوزه هستهای و چه در زمینه رفع تحریمها، بارها مطرح شده و در این خصوص هیچ ابهامی وجود ندارد که ایران از مجرای دیپلماسی به دنبال تأمین چه حقوق و منافعی است.
وی در پاسخ به سؤالی درباره داراییهای مسدودشده ایران بیان کرد: در خصوص این اموال باید دسترسی آزاد به داراییها فراهم شود و بانک مرکزی بر اساس تشخیص خود از آن داراییها برای خرید کالاهای مورد نیاز استفاده کند.
بقایی در پاسخ به سؤالی دیگر بیان کرد: بین کارشناسان اقتصادی و طرفهای مقابل گفتوگوهایی انجام شده بود و امیدواریم در روزها و هفتههای آینده درباره نحوه اجرای آن به جمعبندی برسیم.
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره نقش عمان در مدیریت تنگه هرمز نیز گفت: عمان و ایران هر دو دولت ساحلی تنگه هستند و برای اطمینان از تردد ایمن کشتیها از این مسیر، باید هماهنگیهای لازم میان دو طرف صورت بگیرد.
بقایی افزود: در جریان سفر آقای قالیباف به مسقط نیز این موضوع بین طرفین مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
وی درباره دریافت امتیاز ایران از آمریکا در این مذاکرات گفت: ما امتیازی دریافت نکردیم. ما صرفاً بخشی از حقوق تضییعشده ایران را موفق شدیم از طرف آمریکایی بازپس بگیریم. وقتی از اموال مسدودشده ایران صحبت میکنیم، این اموال متعلق به مردم ایران بوده است. همچنین در خصوص لغو محاصره دریایی، این اقدام غیرقانونی از سوی آمریکا تحمیل شده بود.
بقایی درباره حضور تعدادی از اتباع کشورهای همسایه، از جمله افغانستان، برای شرکت در مراسم تشییع رهبر شهید گفت: انتظار داریم تعداد زیادی از مردم افغانستان در این مراسم تاریخی شرکت کنند. تدابیر لازم از سوی سفارت ایران در کابل و سرکنسولگریهای مربوطه اندیشیده شده و هر اقدامی که برای تسهیل این امر لازم باشد، دریغ نخواهیم کرد.
وی همچنین درباره روابط سیاسی و اقتصادی ایران و امارات با توجه به ادعاهای مطرحشده درباره دخالت امارات در جنگ گفت: حتماً آینده منطقه و روابط ما با کشورهای منطقه نمیتواند بدون تأثیرپذیری از تحولات چند ماه اخیر باشد. ما از ناحیه رفتار نامناسب برخی کشورهای منطقه و همدستی آنها با متجاوزان آسیب زیادی متحمل شدیم و این موضوع در حافظه جمعی ایرانیان باقی خواهد ماند. انتظار داریم کشورهایی که در این جنگ امکانات، قلمرو و حمایت سیاسی خود را در اختیار طرفهای متجاوز قرار دادند، از هر فرصتی برای جبران اتفاقات رخداده استفاده کنند.
بقایی ادامه داد: از نظر ایران، ما اصرار داریم روابط بین کشورهای منطقه بر اساس احترام متقابل، حسن همجواری و رعایت حاکمیت ملی یکدیگر باشد، اما در عین حال تجربه تلخ تجاوز آمریکا و اسرائیل و همراهی و همدستی برخی کشورها را نیز داریم و این موضوعات در تنظیم روابط آینده مدنظر خواهد بود.
وی در خصوص حضور نیروهای آمریکایی در محیط پیرامونی تصریح کرد: تا ظرف ۳۰ روز پس از توافق نهایی، نیروهای آمریکایی باید از پیرامون ایران خارج شوند و این موضوع در بند چهار یادداشت تفاهم درج شده و باید در جریان گفتوگوها درباره آن بحث شود.
سخنگوی وزارت خارجه افزود: آمریکا یک تعهد دیگر نیز پذیرفته است که در زمان مذاکرات، به هیچیک از نیروهای خود در منطقه نیفزاید.
وی درباره سرنوشت چهار شهروند ایرانی بازداشتشده در کویت گفت: متأسفانه مقامات کویتی از ایفای تعهداتشان طفره رفتهاند. این دولت موظف است اجازه دسترسی کنسولی به این شهروندان ایرانی را بدهد. سفارت ما مستمراً پیگیر این موضوع است و بیتوجهی دولت کویت به تعهداتش طبق حقوق بینالملل، از نظر ما قابل پذیرش نیست و امیدواریم در این روند هرچه سریعتر تجدیدنظر کنند.
وی درباره اینکه آمریکا به تعهداتش عمل میکند یا خیر، گفت: ما مسیر بسیار طولانی در پیش داریم. با توجه به تجارب تلخی که از رویکرد غیرقانونی هیأتهای حاکمه آمریکا در ادوار مختلف داشتهایم، ترجیح میدهیم در شرایط جاری متمرکز بر توقف جنگ و اطمینان از ایفای تعهدات آمریکا طبق یادداشت تفاهم باشیم.
وی درباره حضور قالیباف و عراقچی در مسقط و هدف سفرشان به عمان گفت: این سفر، سفری دوجانبه است؛ یعنی در راستای تقویت مناسبات دو کشور و توسعه روابط ممتاز میان ایران و عمان انجام میشود. موضعگیریهای دولت عمان در جریان تجاوز نظامی آمریکا و اسرائیل نیز مسئولانه و منطبق با حقوق بینالملل بود.
وی ادامه داد: ما قدردان رویکرد عمان هستیم. این کشور در ۲۰ سال گذشته در جلوگیری از تنش و پیشبرد فرآیندهای دیپلماتیک نقش مؤثری داشته و از این جهت اقدامات عمان قابل تمجید است. قرار است در این سفر درباره ادامه هماهنگیها در خصوص تنگه هرمز نیز گفتوگو شود.
وی درباره اظهارات ونس در خصوص عدم حضور ایران مقابل دوربینها و دست ندادن با طرف آمریکایی گفت: هدف ما از این سفر، پیگیری اجرای تعهدات طرف مقابل بود و از ابتدا بنا نداشتیم وارد روندهایی شویم که صرفاً میتواند اصل موضوع را تحتالشعاع قرار دهد. دلیل آن نیز کاملاً روشن بود.
وی درباره سفر امروز پزشکیان به پاکستان نیز گفت: این سفر به یک کشور همسایه و دوست انجام میشود. روابط ما با پاکستان، بهویژه با توجه به نقش این کشور در میانجیگری بین ایران و آمریکا، روابط مهمی است. در چند ماه گذشته، مقامات پاکستانی در سطوح مختلف به ایران سفر کردهاند و این سفر در پاسخ به سفرهای قبلی مقامات پاکستانی و در جهت توسعه روابط دوجانبه انجام میشود که برای ما اهمیت دارد.
وی درباره اینکه آیا درخصوص مذاکرات فنی کارگروهها نیز تصمیمگیری شده است، گفت: دیروز مذاکرات فنی را به ریاست غریبآبادی ادامه دادیم و درباره تشکیل چهار کارگروه تفاهم شد تا اجرای بخشهای مندرج در یادداشت تفاهم را رصد کنند. کمیته عالی پیگیری اجرای یادداشت تفاهم شامل نمایندگان ایران، آمریکا و دو کشور میانجی است و کارگروهها نیز در سطوح پایینتر، هر زمان لازم باشد، جلسات خود را برگزار خواهند کرد.
وی درباره سفر روبیو به منطقه گفت: هر سازوکار امنیتی در منطقه باید منحصراً بر مبنای تفاهم و همکاری میان کشورهای منطقه شکل بگیرد. حضور نظامی آمریکا ثابت کرده است که چه آثار و پیامدهای زیانباری برای منطقه و کشورهای منطقه به دنبال دارد. امیدواریم کشورهای منطقه از تحولات سه تا چهار ماه گذشته درس گرفته باشند. حضور نظامی آمریکا باعث تفرقه، جدایی و ناامنی در منطقه ما شده است. کشورهای منطقه باید دریافته باشند که آزموده را آزمودن خطاست.
وی در پاسخ به این سؤال که در مرحله بعدی کدام بند قرار است اجرایی شود، گفت: ما بهصورت همزمان همه بندها را مدنظر داریم و به این شکل نیست که آنها را مرحلهبندی کنیم. البته برخی بندها از جمله بندهای ۱، ۴، ۵، ۱۰ و ۱۱ از اهمیت ویژهای برخوردار هستند.
وی درباره اینکه چه تضمینی وجود دارد که رنج خانوادهها و خون شهدا در این جنگ نادیده گرفته نشود، گفت: یادداشت تفاهم برای خاتمه جنگ تنظیم شده و شامل مجموعهای از تعهدات مشخص است. ما باید از همه ابزارها و امکانات برای پیگیری اجرای عدالت در قبال تکتک ایرانیانی که در جریان این جنگ تحمیلی و جنگ خرداد سال گذشته جان خود را از دست دادهاند یا آسیب دیدهاند، استفاده کنیم. همچنین پیگیری خسارات واردشده به اموال ایرانیان باید از سوی همه مراجع ذیربط، از جمله قوه قضاییه و سایر نهادها، در مسیرهای قانونی دنبال شود و ما مصمم هستیم این موضوع را جدیتر از گذشته پیگیری کنیم.
