در افتتاحیه هفته سواد رسانه تاکید شد؛
از مسئولیت همگانی در سواد رسانه‌ای تا ضرورت حرکت به سمت سواد هوش مصنوعی
هم‌زمان با آغاز هفته سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی ایران، مسئولان و فعالان حوزه رسانه، آموزش و فرهنگ بر ضرورت عمومی‌سازی سواد رسانه‌ای، تقویت تفکر انتقادی، توسعه آموزش‌های مستمر و حرکت از چارچوب‌های سنتی سواد رسانه‌ای به سمت سواد هوش مصنوعی و سواد الگوریتمی تأکید کردند. در این مراسم، محمدصادق افراسیابی، مدیرعامل انجمن سواد رسانه‌ای ایران، و جمعی از مسئولان و متخصصان این حوزه حضور داشتند و سخنرانان به تشریح ابعاد آموزشی، فرهنگی و اجتماعی سواد رسانه‌ای در عصر تحولات فناوری پرداختند.
به گزارش ایلنا به نقل از روابط عمومی انجمن سواد رسانه‌ای ایران، این مراسم با سخنرانی جواد نصیری، رئیس سازمان فعالیت‌های قرآنی جهاد دانشگاهی؛ بهاره نصیری، دبیر شورای سیاست‌گذاری هفته سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی ایران؛ میثم غلامی، رئیس پژوهشگاه فضای مجازی کشور؛ حجت‌الاسلام محمدمهدی تجریشی، رئیس قرارگاه سواد فضای مجازی؛ و ابوالقاسم رئیسی، مدیرکل روابط عمومی جهاد دانشگاهی کشور برگزار شد.
افراسیابی: سواد رسانه‌ای باید از آموزش‌های مقطعی فراتر برود
محمدصادق افراسیابی، مدیرعامل انجمن سواد رسانه‌ای ایران، با تأکید بر ضرورت به‌روزرسانی رویکردهای آموزشی و سیاست‌گذاری در حوزه سواد رسانه‌ای، بر طراحی برنامه‌هایی متناسب با نیازهای واقعی جامعه و تحولات فناوری تأکید دارد.
وی با اشاره به اهمیت هم‌افزایی میان نهادهای علمی، آموزشی، فرهنگی و رسانه‌ای، تشکیل شورای سیاست‌گذاری هفته سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی ایران را فرصتی برای هماهنگی ظرفیت‌های موجود و حرکت به سمت برنامه‌های مشترک و عملیاتی دانسته است.
از دیدگاه افراسیابی، برگزاری هفته سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی نباید به اجرای مجموعه‌ای از برنامه‌های مقطعی محدود شود، بلکه این رویداد باید فرصتی برای جلب توجه عمومی، تقویت همکاری میان نهادهای فعال و زمینه‌سازی برای استمرار آموزش‌های سواد رسانه‌ای باشد.
این رویکرد با ضرورت عمومی‌سازی سواد رسانه‌ای و مسئولیت اجتماعی همگان در ارتقای سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی هم‌راستاست؛ مسیری که مستلزم مشارکت مستمر دستگاه‌های اجرایی، مراکز آموزشی، رسانه‌ها، تشکل‌های تخصصی و خانواده‌هاست.
نصیری: سواد رسانه‌ای مسئولیتی همگانی است
بهاره نصیری، دبیر شورای سیاست‌گذاری هفته سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی ایران، با تأکید بر ضرورت ارتقای سواد رسانه‌ای در جامعه، بر نقش این مهارت در افزایش آگاهی عمومی، تقویت مسئولیت‌پذیری اجتماعی و مواجهه آگاهانه با تحولات فضای رسانه‌ای تأکید کرد.
وی با اشاره به مشارکت نهادهای فرهنگی، آموزشی و رسانه‌ای کشور در برنامه‌های این هفته، توسعه همکاری‌های میان‌بخشی را از الزامات گسترش آموزش سواد رسانه‌ای دانست.
بر اساس این رویکرد، آموزش سواد رسانه‌ای باید از سطح مفاهیم نظری فراتر برود و به مهارت‌هایی عملی برای تشخیص اطلاعات نادرست، ارزیابی منابع، تحلیل پیام‌های رسانه‌ای و تصمیم‌گیری آگاهانه در زندگی روزمره تبدیل شود.
معرفی دوره آموزشی «تربیت روایتگر بازی؛ از بازی تا روایت»
نصیری همچنین، دوره آموزشی «تربیت روایتگر بازی؛ از بازی تا روایت» که توسط بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای برگزار می‌شود
را فرصتی برای شناخت عمیق‌تر بازی‌های ویدئویی و تقویت مهارت تحلیل و روایت آن‌ها معرفی کردند. این دوره با تمرکز بر مبانی بازی، پیام‌ها و معناهای آن، روان‌شناسی رشد و تناسب بازی با گروه‌های سنی، به شرکت‌کنندگان کمک می‌کند محتوایی تحلیلی، خلاقانه و اثرگذار درباره بازی‌ها تولید کنند.
نصیری: آموزه‌های قرآن کریم بر راستی‌آزمایی اطلاعات تأکید دارند
جواد نصیری، رئیس سازمان فعالیت‌های قرآنی جهاد دانشگاهی و مدیر خبرگزاری بین‌المللی قرآن، با بررسی ارتباط آموزه‌های قرآن کریم با سواد رسانه‌ای، بر اهمیت راستی‌آزمایی اطلاعات، مسئولیت‌پذیری در انتقال پیام و رعایت اخلاق رسانه‌ای تأکید کرد.
وی با اشاره به آیه ششم سوره حجرات، ضرورت بررسی صحت اخبار پیش از پذیرش یا بازنشر آن‌ها را یادآور شد و گفت در فضای رسانه‌ای امروز، کاربران تلفن همراه علاوه بر دریافت‌کننده پیام، تولیدکننده و منتشرکننده محتوا نیز هستند؛ بنابراین، اطمینان از اعتبار منبع و صحت اطلاعات مسئولیتی مهم برای همگان است.
نصیری همچنین با استناد به آیه ۳۶ سوره اسرا، بر ضرورت پرهیز از اظهارنظر بدون آگاهی کافی تأکید کرد و توضیح داد که مشاهده یک تصویر یا پربازدید بودن یک مطلب، به‌تنهایی برای پذیرش صحت روایت همراه آن کافی نیست.
وی با اشاره به آیه ۱۲ سوره حجرات، اخلاق رسانه‌ای را مکمل سواد رسانه‌ای دانست و رعایت کرامت انسانی، حریم خصوصی و مسئولیت اجتماعی را از الزامات مواجهه صحیح با اطلاعات برشمرد.
غلامی: باید از سواد رسانه‌ای سنتی به سمت سواد هوش مصنوعی حرکت کنیم
میثم غلامی، رئیس پژوهشگاه فضای مجازی کشور، با اشاره به تحولات فضای رسانه‌ای و گسترش نقش هوش مصنوعی و الگوریتم‌ها در زندگی روزمره، بر ضرورت توسعه مفاهیم و مهارت‌های سواد تأکید کرد.
وی با بیان اینکه در کنار آموزش‌های متداول سواد رسانه‌ای باید ابعاد تازه‌ای از مواجهه با اطلاعات مورد توجه قرار گیرد، سواد شناختی، شناخت ساختارهای قدرت و تأثیر آن‌ها بر محتوای دریافتی کاربران و تقویت کنشگری را از جمله محورهای مهم این حوزه برشمرد.
غلامی با اشاره به اهمیت سواد شناختی، توضیح داد که نحوه دریافت، تفسیر و ارزیابی اطلاعات از سوی افراد نیازمند توجه جدی‌تر در برنامه‌های آموزشی است.
رئیس پژوهشگاه فضای مجازی کشور همچنین شناخت سازوکارهای الگوریتمی و چگونگی تأثیرگذاری آن‌ها بر محتوای رسانه‌ای را مهم دانست و بر ضرورت خروج کاربران از جایگاه دریافت‌کنندگان منفعل اطلاعات تأکید کرد.
وی در ادامه، سواد الگوریتمی و سواد هوش مصنوعی را از ضرورت‌های جدید آموزش رسانه‌ای دانست و با اشاره به احتمال نادرست بودن پاسخ‌های تولیدشده به‌وسیله هوش مصنوعی، تأکید کرد که ارزیابی این پاسخ‌ها نباید تنها به ظاهر منظم و ساختارمند آن‌ها محدود شود.
به گفته غلامی، کاربران باید علاوه بر بررسی صحت اطلاعات، ارزیابی کنند که محتوای ارائه‌شده تا چه اندازه با مسئله موردنظر ارتباط دارد، آیا به حل آن کمک می‌کند و تا چه حد می‌توان به آن اعتماد کرد.
تجریشی: راه مواجهه با چالش‌های فضای مجازی، افزایش آگاهی است
حجت‌الاسلام محمدمهدی تجریشی، رئیس قرارگاه سواد فضای مجازی، با اشاره به گسترش حضور مردم در محیط‌های دیجیتال، سواد رسانه‌ای را ضرورتی برای زندگی در فضای مجازی دانست.
وی با بیان اینکه فضای مجازی به محیطی برای زندگی، ارتباط، دریافت اطلاعات و شکل‌گیری بخش مهمی از تجربه روزمره انسان تبدیل شده است، بر ضرورت شناخت فرصت‌ها، تهدیدها و سازوکارهای اثرگذاری در این فضا تأکید کرد.
تجریشی با اشاره به آموزه‌های قرآنی درباره بررسی اخبار و تشخیص سخن درست از نادرست، افزایش آگاهی کاربران و شناخت شیوه‌های تولید و انتشار محتوای گمراه‌کننده را از الزامات فعالیت مؤثر در فضای مجازی دانست.
وی همچنین بر ضرورت حضور فعال و آگاهانه در محیط‌های دیجیتال تأکید کرد و افزایش توانمندی کاربران را راهکار مؤثر مواجهه با چالش‌های این فضا دانست.
رئیسی: سواد رسانه‌ای در شرایط بحرانی اهمیت بیشتری دارد
ابوالقاسم رئیسی، مدیرکل روابط عمومی جهاد دانشگاهی کشور، با تأکید بر اهمیت سواد رسانه‌ای در شرایط بحرانی و مواجهه با روایت‌های متعارض، اظهار کرد که این مهارت نباید صرفاً به تشخیص اخبار جعلی یا تفکیک اطلاعات درست از نادرست محدود شود.
وی با اشاره به حجم گسترده اطلاعات و نقش رسانه‌ها در شکل‌دهی به افکار عمومی، بر ضرورت جست‌وجوی واقعیت‌ها، تصمیم‌گیری مسئولانه و جلوگیری از غلبه هیجان بر قضاوت تأکید کرد.
رئیسی همچنین با اشاره به ظرفیت‌های آموزشی، پژوهشی و سازمانی جهاد دانشگاهی، بر اهمیت همکاری میان این مجموعه، انجمن سواد رسانه‌ای ایران و دیگر نهادهای فعال در این حوزه تأکید کرد.
از آموزش والدگری رسانه‌ای تا تربیت مربیان سواد رسانه‌ای
برنامه‌های هفته سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی ایران با هدف عمومی‌سازی آموزش‌های رسانه‌ای و افزایش توانمندی گروه‌های مختلف جامعه طراحی شده‌اند.
رونمایی از کانال والدگری رسانه‌ای «قطب‌نمای رسانه» در پیام‌رسان شاد، برگزاری همایش والدگری رسانه‌ای در استان البرز، نشست تخصصی درباره نقش سکوها و رسانه‌های فعال فضای مجازی، برنامه‌های آموزشی دانشگاه فرهنگیان و وبینار هوش مصنوعی ویژه معلمان و مربیان سواد رسانه‌ای از جمله برنامه‌های پیش‌بینی‌شده این هفته است.
همچنین برگزاری دوره آموزشی تربیت روایتگر بازی‌های ویدیویی با همکاری بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای، دوره تربیت مربی سواد رسانه‌ای با همکاری انجمن سواد رسانه‌ای ایران و پژوهشگاه فضای مجازی و رونمایی از کتاب‌های مرتبط با این حوزه در دستور کار قرار دارد.
دومین دوره جامع تربیت مربی سواد رسانه‌ای نیز با همکاری انجمن سواد رسانه‌ای ایران و پژوهشگاه فضای مجازی کشور، با هدف توانمندسازی مربیان، معلمان و علاقه‌مندان این حوزه برگزار می‌شود. توسعه آموزش‌های کاربردی، تقویت مهارت‌های تحلیل رسانه‌ای و تربیت نیروهای توانمند برای انتقال دانش سواد رسانه‌ای به گروه‌های مختلف جامعه، از اهداف این دوره است.
هفته سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی ایران؛ گامی برای عمومی‌سازی آموزش
هفته سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی ایران از دوم تا هشتم آبان‌ماه ۱۴۰۵ با شعار «مسئولیت همگانی و عمومی‌سازی سواد رسانه‌ای» برگزار می‌شود.
انجمن سواد رسانه‌ای ایران با تأکید بر ضرورت استمرار این جریان آموزشی، توسعه همکاری‌های بین‌بخشی و تربیت مربیان توانمند را از الزامات تحقق هدف عمومی‌سازی سواد رسانه‌ای می‌داند؛ مسیری که می‌تواند آموزش را از سطح توصیه‌های نظری به مهارت‌های عملی و قابل استفاده در زندگی روزمره تبدیل کند.
درپایان مراسم از پوستر دوره تخصصی «تربیت مربی سواد رسانه‌ای» از سوی انجمن سواد رسانه‌ای ایران و پژوهشگاه فضای مجازی برگزار می‌شود رونمایی شد.
