تصویری موزاییکی از شگفتی‌های کیهان با عکاسی از بالکن!
یک عکاس هلندی، با صرف ۳۵۲ ساعت و ۱۳ دقیقه، موزاییکی از کهکشان‌ها، خوشه‌های ستاره‌ای و سحابی‌ها تهیه کرده است. او برای تکمیل این پروژه از دو تلسکوپ و تجهیزات تخصصی عکاسی نجومی استفاده کرده است.
به گزارش خبرنگار ایلنا به نقل از سایت رسمی ناسا، به تازگی کورنلیس فان زویْلن، عکاس نجومی آماتور، موزاییکی خیره‌کننده از تمام ۱۱۰ جرم فهرست مسیه تهیه کرده است.
این مجموعه شامل اجرام اعماق آسمان شامل کهکشان‌ها، خوشه‌های ستاره‌ای و سحابی‌هاست.
این پروژه عظیم صدها ساعت زمان برده و شب‌های بسیاری را دربر گرفته است. شب‌هایی که عکاس برای تکمیل پروژه، ناچار بود در خودروی خود بخوابد.
فان زویْلن درباره آغاز فعالیتش در زمینه عکاسی نجومی گفته است؛ «یکی از نخستین اجرام فهرست مسیه که از آن عکاسی کردم، مسیه ۴۵ (خوشه پروین) بود. این اتفاق در سال ۲۰۲۴ رخ داد. آن زمان به تازگی دوربین خنک‌شونده مخصوص عکاسی از اجرام اعماق آسمان را خریده بودم و سفرم را در این حوزه آغاز می‌کردم. حدود یک سال و نیم پیش تصمیم گرفتم از تمام اجرام این فهرست عکاسی کنم.»
خوشه‌های ستاره‌ای و کهکشان‌ها در یک موزاییک باشکوه از فهرست مسیه می‌درخشند. (منبع تصویر: ing. Cornelis van Zuilen)
این عکاس برای تصویربرداری از مجموعه‌ای متنوع از اجرام اعماق آسمان، در مجموع ۳۵۲ ساعت و ۱۳ دقیقه زمان صرف کرده. او همچنین برای این کار از دو تلسکوپ «آسکار ۱۰۳ ای‌پی‌او» و «ویلیام اپتیکس ردکت ۵۱ ام‌کی ۲.۵» استفاده کرده است.
پس از ثبت تصاویر، هر یک از اجرام را با دقت و ظرافت پردازش کرد؛ فرایندی که با استفاده از نرم‌افزار فتوشاپ و نرم‌افزار تخصصی نجومی «پیکس‌اینسایت» (PixInsight) انجام شد.
نور کهن اجرام کیهانی که به‌وسیله تلسکوپ‌ها گردآوری شده بود، با استفاده از مجموعه‌ای از دوربین‌های نجومی ساخت شرکت «زد‌دبلیو‌او» (ZWO) و فیلترهای مختلف ثبت شد.
فان زویْلن بسیاری از این اجرام را از بالکن خانه‌اش در شهر هیلئو (Heiloo) در هلند رصد و تصویربرداری کرد. بااین‌حال، برای ثبت برخی دیگر از اجرام، مجبور شد تلسکوپ‌هایش را به مناطق دیگری منتقل کند تا در میدان دید دوربین، شاخه‌های درختان و ساختمان‌های مزارع قرار نگیرند.
تصویربرداری از آسمان هلند؛ چالشی دشوار
فان زویْلن درباره دشواری‌های این پروژه در هلند توضیح داد: «انجام این کار از هلند واقعاً چالش‌برانگیز بود. اغلب مجبور می‌شدم به دشتی نیمه‌تاریک در نزدیکی محل زندگی‌ام بروم تا بتوانم افق را به‌وضوح ببینم. این کار به معنای شب‌های زیادی بود که در خودروی خودم می‌خوابیدم. اما راستش را بخواهید، از این بخش ماجرا واقعاً لذت می‌بردم؛ حسی شبیه به کمپینگ داشت.»
موزاییک کاتالوگ مسیه اثر کورنلیس ون زویلن. (اعتبار تصویر: ing. Cornelis van Zuilen)
فهرست مسیه چیست؟
فهرست مسیه نخستین‌بار در قرن هجدهم میلادی به وسیله شارل مسیه، اخترشناس فرانسوی، تدوین شد. هدف او تهیه فهرستی از اجرام اعماق آسمان بود که ممکن بود به دلیل ظاهر نورانی‌شان در آسمان شب، با دنباله‌دارها اشتباه گرفته شوند.
این فهرست از زمان تدوین اولیه تاکنون چندین بار بازنگری شده و اکنون برخی از مشهورترین اجرام اعماق آسمان را دربرمی‌گیرد؛ اجرامی که از نیمکره شمالی زمین قابل مشاهده‌اند.
از جمله این اجرام می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: کهکشان آندرومدا (M31): یکی از مشهورترین کهکشان‌های قابل مشاهده در آسمان شب.
خوشه ستاره‌ای باز پروین (M45): مجموعه‌ای از ستارگان که به دلیل درخشش و آرایش چشمگیرشان شناخته می‌شوند.
سحابی جبار (M42): یکی از شناخته‌شده‌ترین سحابی‌های آسمان که محل شکل‌گیری ستارگان است.
بسیاری از اجرام موجود در فهرست مسیه را می‌توان با یک تلسکوپ خانگی معمولی و در شرایط مناسب رصد کرد؛ به شرط آنکه آسمان تاریک باشد. همین ویژگی باعث شده است این فهرست به راهنمایی محبوب برای منجمان آماتور تبدیل شود؛ کسانی که می‌خواهند شگفتی‌های فراتر از منظومه شمسی را کشف کنند.
موزاییکی از کهکشان آندرومدا (M31) که توسط عکاس نجومی Cornelis van Zuilen ثبت شده است (اعتبار تصویر: ing. Cornelis van Zuilen)
پشت هر تصویر، داستانی شخصی نهفته است
فان زویْلن درباره تفاوت اندازه تصاویر در موزاییک نهایی توضیح داد: «همان‌طور که احتمالاً متوجه شده‌اید، بعضی از تصاویر از بقیه بزرگ‌تر هستند و این تفاوت دلیلی دارد. آن‌ها تصاویر موردعلاقه من هستند! بیشترشان داستانی شخصی درباره چگونگی ثبت‌شدنشان دارند و همین موضوع باعث می‌شود این مجموعه تصاویر برای من شخصی‌تر و معنادارتر باشد.»
این پروژه علاوه بر نمایش توانایی‌های فنی عکاسی نجومی، بازتابی از تجربه شخصی عکاس در مواجهه با آسمان شب نیز هست؛ تجربه‌ای که در آن، هر تصویر می‌تواند یادآور یک شب رصد، یک سفر یا لحظه‌ای خاص در مسیر کشف کیهان باشد.
توضیحاتی درباره اصطلاحات تخصصی
۱. فهرست مسیه: این فهرست شامل ۱۱۰ جرم نجومی است؛ اما همه این اجرام کهکشان نیستند. عنوان اصلی مقاله نیز به سه گروه کلی کهکشان‌ها، خوشه‌های ستاره‌ای و سحابی‌ها اشاره دارد.
۲. ۳۵۲ ساعت و ۱۳ دقیقه: منظور، مجموع زمان صرف‌شده برای ثبت داده‌های تصویری است؛ نه یک نوردهی پیوسته ۳۵۲ ساعته. در عکاسی نجومی، معمولاً تصاویر متعددی با نوردهی‌های جداگانه ثبت و سپس ترکیب می‌شوند.
۳. موزاییک نجومی: در اینجا منظور از موزاییک، ترکیب مجموعه‌ای از تصاویر برای نمایش اجرام متعدد در قالب یک اثر تصویری واحد است؛ نه صرفاً کنار هم قرار دادن چند عکس بدون پردازش.
۴. نور کهن اجرام کیهانی: این تعبیر به نوری اشاره دارد که از اجرام آسمانی به تلسکوپ می‌رسد. بااین‌حال، نباید از آن نتیجه گرفت که تمام اجرام ثبت‌شده الزاماً در یک فاصله زمانی یا کیهانی یکسان قرار دارند.
