گزارشی از اعتراض کارگران سامسونگ به تبعیض در پرداخت پاداش؛
یک شرکت، یک حقوق!
کارگران بخش محصولات مصرفی سامسونگ در اعتراض به تبعیض فاحش پاداشها، شعار «یک شرکت، یک حقوق» سر داده و خواستار بازنگری در نظام پرداخت شدند.
به گزارش ایلنا و به نقل از «کوریا تایمز»، اختلاف بر سر میزان پاداش کارکنان در شرکت سامسونگ الکترونیکس به یک مناقشۀ جدی کارگری تبدیل شده است؛ کارگران بخش تولید محصولات مصرفی این شرکت در اعتراض به تفاوت شدید پاداش خود با کارکنان بخش تولید تراشه، خواستار جبران این شکاف و بازنگری در نظام پرداخت سامسونگ شدهاند.
اختلاف اصلی به پاداشهای سال ۲۰۲۶ برمیگردد. بر اساس توافقی که مدیریت سامسونگ و اتحادیههای کارگری در ماه مه امضا کردند، کارکنان بخش نیمهرساناهای این شرکت میتوانند بسته به میزان سود و عملکرد این بخش، تا حدود ۶۰۰ میلیون وون پاداش دریافت کنند؛ در حالی که کارکنان بخش محصولات مصرفی سامسونگ حدود ۶ میلیون وون سهام شرکت دریافت میکنند. به این ترتیب، تفاوت میان دریافتی دو گروه از کارکنان یک شرکت میتواند به حدود ۱۰۰ برابر برسد.
اختلاف بر سر چیست؟
برای درک این اعتراض، باید دانست که سامسونگ الکترونیکس فعالیتهای خود را در چند بخش اصلی سازماندهی کرده است. یکی از مهمترین این بخشها، DS یا بخش «راهکارهای دستگاه» است که تولید تراشههای نیمهرسانا، از جمله تراشههای حافظه، را برعهده دارد. بخش دیگر DX یا «تجربۀ دستگاه» است که محصولاتی مانند تلفنهای هوشمند، تلویزیون و لوازم خانگی را تولید و عرضه میکند.
در سال جاری، رونق بازار تراشه و افزایش تقاضا برای نیمهرساناها، سود بخش DS را بهشدت افزایش داده است. در مقابل، بخش DX با افزایش هزینه قطعات و کاهش سودآوری در برخی بازارهای محصولات مصرفی روبهرو شده است. به همین دلیل، توافق دستمزدی سامسونگ پاداش بسیار بیشتری برای کارکنان بخش تراشه در نظر گرفته است.
بر اساس این توافق، پاداش کارکنان بخش DS، بسته به میزان حقوق و عملکرد شرکت، میتواند به حدود ۶۰۰ میلیون وون برسد. در مقابل، کارکنان بخش DX حدود ۶ میلیون وون سهام سامسونگ دریافت میکنند. رسانههای کرهای این تفاوت را شکافی نزدیک به ۱۰۰ برابر میان کارکنان دو بخش توصیف کردهاند.
کارگران: چرا باید سود شرکت به قیمت کاهش مزایای ما تمام شود؟
اعتراض کارگران DX فقط به پایینتر بودن رقم پاداش محدود نمیشود. مسئلۀ اصلی از نگاه آنان، شیوۀ توزیع ثمرۀ کار و سود شرکت میان کارکنان است.
اتحادیۀ کارگران DX استدلال میکند که کارکنان این بخش نیز برای سامسونگ کار میکنند و در تولید درآمد و حفظ جایگاه این شرکت در بازار جهانی نقش دارند. از نگاه اتحادیه، مدیریت نمیتواند زمانی که شرکت سود میکند، سامسونگ را یک مجموعۀ واحد بداند اما هنگام تعیین مزایا، عملکرد هر بخش را بهانهای برای ایجاد شکاف بسیار بزرگ میان کارکنان قرار دهد.
کارگران در اعتراضهای خود همین مسئله را با شعار «یک شرکت، یک حقوق» مطرح کردهاند.
این اختلاف در واقع پرسشی اساسی درباره رابطۀ میان سود شرکت و حقوق نیروی کار ایجاد کرده است: آیا افزایش سود یک بخش از یک شرکت باید به معنای برخورداری بسیار بیشتر کارکنان همان بخش از پاداش باشد، حتی اگر سایر کارکنان همان شرکت نیز در فعالیت اقتصادی و درآمدزایی آن نقش داشته باشند؟
اتحادیه خواستار جبران اختلاف شد
اتحادیۀ «دونگهِنگ» که بخش قابل توجهی از کارکنان DX را نمایندگی میکند، در واکنش به توافق دستمزدی ماه مه، خواستار جبران اختلاف پاداشها شده است.
این اتحادیه در جدیدترین اعتراضهای خود خواسته است به هر یک از کارکنان بخش DX، هزار سهم از سهام سامسونگ الکترونیکس اختصاص یابد. اتحادیه همچنین خواستار بازنگری در توافق دستمزدی و تغییر شیوۀ محاسبۀ پاداشهای عملکردی شده است.
اتحادیه میگوید از سال ۲۰۲۷ باید بهجای آنکه پاداشها تا این اندازه به عملکرد یک بخش خاص وابسته باشند، بخشی از پاداشها بر اساس عملکرد کل شرکت تعیین شوند. به اعتقاد اتحادیه، این روش میتواند از ایجاد شکاف شدید میان کارکنان بخشهای مختلف جلوگیری کند.
اعتراضها به خیابان کشیده شد
نارضایتی کارکنان DX پس از توافق ماه مه افزایش یافت. کارگران در ماه ژوئن در اقدامی اعتراضی با لباس سیاه در محل کار حاضر شدند و اعتراض خود را نسبت به تفاوت پاداشها نشان دادند. پس از آن، اتحادیه برای برگزاری تجمعهای گستردهتر فراخوان داد.
در ماه اوت نیز کارگران این بخش بار دیگر در مقابل ساختمان سامسونگ در سئول تجمع کردند. اتحادیه اعلام کرد که حدود ۳۰ هزار عضو دارد و برای جبران اختلاف پاداشها به فعالیتهای اعتراضی خود ادامه خواهد داد.
این اعتراضها تنها به میزان پاداش محدود نمانده و ساختار اتحادیههای سامسونگ را نیز تحت تأثیر قرار داده است. شمار اعضای اتحادیۀ «دونگهِنگ» که عمدتاً کارکنان بخش DX را نمایندگی میکند، در ماههای اخیر بهشدت افزایش یافته است. بر اساس گزارشهای کرهای، تعداد اعضای این اتحادیه از حدود ۲ هزار نفر در ماه مه به حدود ۲۶ هزار نفر در ژوئن رسید؛ رقمی که بیش از نیمی از کارکنان بخش DX را شامل میشود.
اختلاف پاداش، اختلاف اتحادیهها را هم تشدید کرد
نظام پرداخت جدید باعث شده اختلاف میان اتحادیههای سامسونگ نیز افزایش یابد. در مذاکرات دستمزدی اخیر، اتحادیهای که بخش بزرگی از اعضای آن را کارکنان بخش نیمهرسانا تشکیل میدهند، نقش اصلی را در مذاکرات ایفا کرد. اتحادیۀ DX معتقد است منافع کارکنان این بخش در مذاکرات به اندازۀ کافی نمایندگی نشده است.
این اتحادیه حتی در ماه مه برای متوقف کردن رأیگیری درباره توافق دستمزدی به دادگاه مراجعه کرد، اما دادگاه درخواست آن را نپذیرفت. در نهایت، توافق دستمزدی تصویب شد و شکاف پاداش میان دو بخش باقی ماند.
اکنون اختلاف بر سر پاداش میتواند به مذاکرات دستمزدی سال ۲۰۲۷ نیز سرایت کند و اتحادیههای مختلف سامسونگ را به سمت مذاکرات جداگانه سوق دهد.
چرا این اختلاف برای حقوق کارگران مهم است؟
مناقشۀ سامسونگ فراتر از یک اختلاف داخلی میان دو گروه از کارکنان یک شرکت است. این پرونده یک مسئلۀ مهم دربارۀ حق کارگران از ثمرۀ کار و سهم آنان از سود بنگاه را مطرح میکند.
مدیریت سامسونگ میگوید پاداش باید با عملکرد هر بخش متناسب باشد. از این دیدگاه، وقتی بخش نیمهرسانا سود بیشتری تولید میکند، کارکنان آن بخش نیز باید پاداش بیشتری بگیرند.
اما اتحادیۀ کارکنان DX مسئله را از زاویۀ دیگری میبیند. کارگران معتقدند بخش بزرگی از عواملی که میزان سود یک واحد تجاری را تعیین میکنند، خارج از اختیار آنهاست. قیمت جهانی تراشه، وضعیت بازار، هزینۀ قطعات و تغییرات تقاضا عواملی نیستند که یک کارگر بتواند آنها را کنترل کند. بنابراین، اتحادیه میپرسد چرا باید کارگر به دلیل قرار گرفتن در بخشی که در یک مقطع سود کمتری ایجاد کرده است، مزایای بسیار کمتری دریافت کند؟
از این منظر، اختلاف ۱۰۰ برابری فقط یک تفاوت عددی نیست؛ بلکه به قدرت چانهزنی کارگران، نحوۀ توزیع سود و تعریف عدالت در پرداخت دستمزد و مزایا مربوط میشود.
سامسونگ؛ نمونهای از یک مناقشۀ بزرگتر در روابط کار
مناقشۀ اخیر سامسونگ نشان میدهد که حتی در یکی از بزرگترین شرکتهای فناوری جهان، افزایش سود و رشد اقتصادی، لزوماً به شکل یکسان میان کارکنان توزیع نمیشود.
در این پرونده، رونق بازار تراشه و افزایش سود بخش نیمهرسانا باعث شده گروهی از کارکنان از پاداشهای بسیار بالا برخوردار شوند؛ در حالی که کارکنان بخشهای دیگر همان شرکت سهم بسیار کوچکتری از نظام پاداش دریافت میکنند.
به همین دلیل، اعتراض کارگران DX را میتوان بخشی از یک بحث گستردهتر درباره عدالت مزدی، مشارکت کارگران در سود شرکت و نقش اتحادیهها در تعیین نحوۀ توزیع ثمرۀ فعالیت اقتصادی دانست.
کارگران سامسونگ اکنون در برابر این پرسش قرار دارند که آیا باید پذیرفت هر بخش از یک شرکت مانند یک واحد مستقل عمل کند و پاداش کارکنانش را بر اساس سود همان بخش دریافت کند، یا اینکه وقتی کارکنان برای یک شرکت واحد کار میکنند، باید سهمی از موفقیت کل شرکت داشته باشند.
این مناقشه همچنان ادامه دارد و میتواند به یکی از محورهای اصلی مذاکرات کار و مدیریت سامسونگ در سال ۲۰۲۷ تبدیل شود.
