تحلیل گاردین از بحران نیمکت منچستریونایتد؛
اخراج کریک، راه‌حل بحران یا نمایش قدرت مدیران؟
مایکل کریک در آستانه برکناری از منچستریونایتد قرار گرفته، در حالی که بسیاری از مشکلات این باشگاه ساختاری هستند و تجربه فرگوسن و آرتتا نشان می‌دهد تغییر سرمربی همیشه بهترین راه‌حل نیست.
به گزارش ایلنا، در فوتبال امروز جمله‌ای وجود دارد که تقریباً پس از هر دوره ناکامی یک تیم بزرگ شنیده می‌شود: «سرمربی دیگر باید برود.» فرقی نمی‌کند مربی موردنظر چند ماه قبل ناجی باشگاه بوده یا با چه شرایطی کارش را آغاز کرده است. چند نتیجه نامطلوب کافی است تا همان مدیری که از انتخاب او دفاع می‌کرد، به این نتیجه برسد که ادامه همکاری دیگر امکان‌پذیر نیست. حالا این اتفاق برای مایکل کریک در منچستریونایتد در حال رخ دادن است.
لیاندر شارلاکنز، نویسنده گاردین، در تحلیلی درباره وضعیت سرمربیان لیگ برتر انگلیس به همین تناقض پرداخته است. او معتقد است با وجود پیشرفت چشمگیر علم داده و تحلیل عملکرد در فوتبال، تصمیم برای اخراج یا حفظ یک سرمربی همچنان بیش از آنکه بر اساس معیارهای روشن و قابل‌اندازه‌گیری باشد، تحت تأثیر نتایج کوتاه‌مدت، فضای رسانه‌ای و فشار افکار عمومی گرفته می‌شود.
منچستریونایتد نمونه مناسبی برای بررسی این موضوع است. تیمی که برای نخستین بار از سال ۱۹۸۶ به منطقه سقوط لیگ برتر رسیده و حالا کریک را در موقعیتی قرار داده که ادامه حضورش روی نیمکت به‌شدت زیر سؤال رفته است. نکته عجیب اینکه بسیاری از منتقدان قبول دارند مشکلات یونایتد ریشه‌های عمیق مدیریتی و ساختاری دارد و نمی‌توان همه مسئولیت را متوجه سرمربی دانست، اما در نهایت باز هم به یک نتیجه می‌رسند: کریک باید اخراج شود.
این همان مربی‌ای است که فصل گذشته در نقش سرمربی موقت، عملکرد موفقی داشت و توانست اعتماد مدیران باشگاه را به دست بیاورد. آن روزها آرامش کریک کنار زمین، شناختش از منچستریونایتد و ارتباطش با هویت تاریخی باشگاه از مهم‌ترین دلایل شایستگی او برای ادامه کار معرفی می‌شد. مدیران نیز تصمیم گرفتند مسئولیت دائمی تیم را به او بسپارند، اما حالا همان ویژگی‌ها دیگر کافی به نظر نمی‌رسند.
در ماه‌های گذشته نگاه‌ها به کریک کاملاً تغییر کرده است. مربی‌ای که پیش‌تر به خاطر آرامش و تسلطش تحسین می‌شد، اکنون فردی توصیف می‌شود که مقابل همتایان خود از نظر تاکتیکی کم می‌آورد و توانایی مدیریت تعداد زیاد مسابقات را ندارد. البته ممکن است بخشی از این انتقادها درست باشد، اما سؤال اینجاست که چگونه توانایی‌های مربی در فاصله چند ماه تا این اندازه متفاوت ارزیابی می‌شود؟
کریک فصل گذشته زمانی هدایت یونایتد را بر عهده گرفت که باید مشکلات به‌جامانده از دوران روبن آموریم را نیز مدیریت می‌کرد. او با تعداد مسابقات کمتر توانست شرایط تیم را بهبود ببخشد، اما اکنون با فشردگی بیشتر برنامه و انتظارات بالاتر مواجه شده است. تفاوت شرایط دو دوره کاملاً مشخص است، ولی در ارزیابی عملکرد او همیشه مورد توجه قرار نمی‌گیرد.
نویسنده گاردین در ادامه به تناقض دیگری اشاره می‌کند. آموریم نیز زمانی با این استدلال کنار گذاشته شد که بیش از اندازه به اصول تاکتیکی خود پایبند است و برای پیاده‌سازی ایده‌هایش به زمان زیادی نیاز دارد. این در حالی بود که مدیران منچستریونایتد هنگام انتخاب او از همین ویژگی‌ها اطلاع داشتند و احتمالاً بخشی از جذابیت این مربی برایشان به همان اعتقاد جدی به روش کاری‌اش مربوط می‌شد.
اما تاریخ فوتبال نشان داده که صبر کردن گاهی نتیجه‌ای کاملاً متفاوت به همراه دارد. مشهورترین نمونه، سر الکس فرگوسن است. او حدود ۴۰ سال پیش و در شرایطی هدایت منچستریونایتد را بر عهده گرفت که این باشگاه نیز با خطر سقوط دست‌وپنجه نرم می‌کرد. سال‌های ابتدایی حضور فرگوسن چندان موفق نبود و پس از فصل ضعیف ۸۹-۱۹۸۸، در ژانویه ۱۹۹۰ شایعات جدی درباره احتمال اخراجش مطرح شد.
با این حال، مدیران یونایتد تصمیم گرفتند به او فرصت بیشتری بدهند. فرگوسن نه‌تنها از آن بحران عبور کرد، بلکه در سال‌های بعد به یکی از موفق‌ترین مربیان تاریخ فوتبال تبدیل شد و در سال ۱۹۹۹ به پاس دستاوردهایش لقب شوالیه گرفت. پرسش گاردین این است که اگر فرگوسن در فوتبال امروز فعالیت می‌کرد، آیا مدیران باشگاه همان اندازه برای ساختن یک تیم موفق به او فرصت می‌دادند؟
میکل آرتتا نیز نمونه دیگری است. سرمربی آرسنال در چند مقطع با فشار شدید برای برکناری مواجه شد. یکی از مهم‌ترین آنها ابتدای فصل ۲۲-۲۰۲۱ بود که آرسنال سه مسابقه نخست خود را بدون گل زده و بدون کسب امتیاز پشت سر گذاشت. شکست پنج بر صفر مقابل منچسترسیتی نیز شرایط را دشوارتر کرد و بسیاری معتقد بودند ادامه همکاری با آرتتا اشتباه است.
فشارها در اواخر سال ۲۰۲۴ نیز تکرار شد و حتی در بهار امسال، گروهی از منتقدان معتقد بودند اگر آرتتا نتواند سرانجام آرسنال را قهرمان کند، باید جای خود را به مربی دیگری بدهد. اما شش ماه بعد و با توجه به موفقیت‌های آرسنال، چنین تصمیمی دیگر قابل تصور نیست.
در روزهای اخیر حتی نموداری در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که نشان می‌دهد کریک در ۲۷ مسابقه ابتدایی خود در لیگ برتر، اندکی بهتر از آرتتا نتیجه گرفته است. البته نویسنده تأکید می‌کند که این مقایسه یک تفاوت مهم را نادیده می‌گیرد: مسیر پیشرفت دو مربی یکسان نبوده است. با این حال، آرتتا فرصت ادامه کار پیدا کرد، در حالی که احتمالاً چنین فرصتی به کریک داده نخواهد شد.
فرگوسن زمانی یکی از مهم‌ترین دلایل موفقیت طولانی‌مدت خود را فرصت یادگیری از اشتباهات، تغییر روش‌ها و بازسازی تیم می‌دانست. او می‌توانست در طول دوران مربیگری پیشرفت کند و خودش را با شرایط تازه تطبیق دهد. با این حال، مربیانی که قرار بود جانشین او شوند، اغلب از چنین فرصتی محروم بوده‌اند. شرایط اقتصادی فوتبال نسبت به گذشته تغییر کرده، اما فشار برای نتیجه‌گیری در منچستریونایتد حتی در دوران فرگوسن نیز مسئله تازه‌ای نبود.
تغییر نگاه‌ها به کریک حتی در توصیف شخصیت او نیز دیده می‌شود. تا چند ماه قبل آرامش او در کنار زمین نشانه تسلط بر شرایط بود، اما اکنون همان چهره آرام به‌عنوان نشانه‌ای از ناامیدی و ناتوانی در تغییر وضعیت تیم توصیف می‌شود.
کریک البته تنها سرمربی لیگ برتر نیست که آینده نامشخصی دارد. پیر ساژ در کریستال پالاس در موقعیتی عجیب قرار گرفته و با وجود مطرح شدن خبرهای برکناری، همچنان به‌طور رسمی از سمتش کنار نرفته است. رژی لو بریس پس از رساندن ساندرلند تازه‌صعودکرده به رتبه هفتم فصل گذشته، فعلاً جایگاه خود را حفظ کرده، اما فشارها بر او افزایش یافته است.
ماتیاس یایسله در نیوکسل نیز با پرسش‌هایی درباره آینده‌اش مواجه است و انزو مارسکا در منچسترسیتی دیگر آن جانشین بی‌نقصی محسوب نمی‌شود که چند هفته قبل برای پپ گواردیولا تصور می‌شد. در سوی مقابل، آلوارو آربلوا در فولام، مارکو رز در بورنموث و روبرتو دی‌زربی در تاتنهام پس از شروع دشوار فصل توانسته‌اند شرایط خود را بهبود ببخشند، هرچند یک نتیجه نامطلوب دیگر می‌تواند دوباره بحث برکناری آنها را مطرح کند.
نویسنده گاردین معتقد است باشگاه‌های فوتبال با وجود سرمایه‌گذاری‌های سنگین روی تحلیل داده، هنوز نتوانسته‌اند روش مطمئنی برای تشخیص زمان مناسب تغییر سرمربی پیدا کنند. پیشرفت تحلیل‌های آماری باعث شده تصمیم‌های نقل‌وانتقالاتی نسبت به گذشته دقیق‌تر شوند، اما انتخاب مربی، اخراج او یا دادن فرصتی دوباره همچنان با عدم قطعیت فراوان همراه است.
در بسیاری از موارد، مدیران باشگاه‌ها تصمیم خود را نتیجه بررسی‌های عمیق و برنامه‌ریزی دقیق معرفی می‌کنند، در حالی که مشخص نیست چه کسی می‌تواند با اطمینان پیش‌بینی کند یک مربی در چه باشگاهی، با چه بازیکنانی و برای چه مدتی موفق خواهد بود.
نتیجه‌گیری این تحلیل، پرسشی است که فراتر از منچستریونایتد اهمیت دارد: آیا مدیران واقعاً با اخراج سرمربی به دنبال حل مشکلات تیم هستند یا گاهی فقط می‌خواهند نشان دهند هنوز کنترل اوضاع را در دست دارند؟
برای مایکل کریک، پاسخ این سؤال ممکن است به قیمت از دست رفتن شغلش تمام شود. اما حتی اگر منچستریونایتد سرمربی جدیدی انتخاب کند، هیچ تضمینی وجود ندارد که مشکلات قدیمی باشگاه با تغییر فردی که کنار زمین می‌ایستد، برطرف شود.
