ساداتیان در گفتوگو با ایلنا:
بازی با منافع ملی، مصالح مردم و نظام را به خطر میاندازد/ دشمن میخواهد با وارد کردن ضربات سنگینتر امتیاز بیشتری بگیرد
دیپلمات پیشین، با هشدار نسبت به پیامدهای تضعیف روند دیپلماسی، تأکید کرد هرگونه اقدام و موضعگیری که به منافع ملی آسیب بزند، مصالح مردم و نظام را به خطر میاندازد. وی همچنین با اشاره به تشدید حملات آمریکا، گفت هدف واشنگتن از افزایش فشارهای نظامی، کسب امتیازات بیشتر در مذاکرات است و در چنین شرایطی باید ضمن پاسخ به تجاوزات، از فرصتهای دیپلماتیک نیز بهدرستی استفاده کرد.
سیدجلال ساداتیان، کارشناس مسائل بینالملل در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، درباره ارزیابی اش از حملات آمریکا در روزهای اخیر و احتمال حملاتی به مراکز هسته ای گفت: تفاهمی صورت گرفته بود که دو طرف برای مدت دو ماه درباره یکسری موضوعات با همدیگر گفتوگو کنند. اما آنهایی که غرض دارند، آنهایی که احتمالاً وابستگی بیرونی دارند، آنهایی که منافعشان ایجاب میکند، در دو طرف فضایی را علیه مذاکرات درست کردند و مذاکرهکنندهها را خائن تلقی کردند، مرگ بر آنها گفتند، حتی توهین به رئیسجمهور و وزیر خارجه هم کردند.
وی با اشاره به حوادث هفته گذشته در خلیج فارس گفت: از سوی دیگر آمریکایی ها تلاش کردند کشتی های قطری را از مسیری خارج از مسیری که ایران در نظر گرفته است عبور دهند و قصد داشتند از این طریق ایران را دور بزنند؛ یعنی از کنار عمان راه دیگری را باز کنند که ایران هیچ ابزاری در دست نداشته باشد.
این دیپلمات پیشین با تاکید بر اینکه نباید به فضای مذاکره و فضای گفتوگو خدشه وارد میشد، گفت: متاسفانه در روزهای اخیر شاهد حملات گستردهای از سوی آمریکا بودیم که خسارتهایی را وارد کرده است و این خسارتها به این راحتی قابل جبران نیست.
ساداتیان با اشاره به شخصیت متزلزل ترامپ گفت: آنها تروریست هستند، یعنی علناً و صریحاً تروریست هستند. در روزهای اخیر، آنچه که اینها مورد حمله قرار دادهاند، زیرساختها و توانمندیهای دفاعی ایران بوده است و این موضوع پیام و حکایت خاص خود را دارد. ترامپ بارها و بارها اعلام کرده است که من تسلیم ایران را میخواهم. اما ما شاهد بودیم که مردم صد و چهل شب در خیابانها مقاومت کردند، نیروهای مسلح با جانفشانی در صحنه بودهاند و تا همین ماجرای اخیر نیز ضربات سنگینی به پایگاههای آمریکا وارد کردهاند.
وی ادامه داد: اما به هر حال، گزینههای ما از این جهت محدود است. آمریکا دستش بازتر است؛ از پایگاههای مختلف خود، از ناوهای هواپیمابرش و از ابزارهای مختلف برای حمله به ما استفاده میکند. اما ما صرفا به پایگاهها دسترسی داریم که وقتی این پایگاهها را می زنیم قاعدتاً کشورهای همسایه مورد تعرض قرار می گیرند. البته اگر بخواهیم مثلاً تنگه بابالمندب را هم از طریق یمنیها ببندیم و یا بر عربستان و امارات به خاطر تأسیسات نفتیشان فشار وارد کنیم، شدنی است و تأثیراتش بر اقتصاد دنیا سنگین خواهد بود و میتواند فشارهای جانبی برای آمریکاییها ایجاد کند.
این دیپلمات پیشین گفت: اما آیا ما واقعاً به تمام ناوگان آمریکا دسترسی داریم؟ آیا میتوانیم ضربات جدی به آمریکاییها وارد کنیم که کنگره آمریکا و مردم آمریکا، ترامپ را بازدارند از اینکه اینگونه بیمحابا بخواهد به ایران حمله کند و خسارتهای سنگینی بر ایران وارد سازد؟ قطعا ما باید دفاع کنیم و باید تا آنجایی که میتوانیم به آمریکا پاسخ هم بدهیم، باید به پایگاهها و افرادش در مقابل این خسارتهایی که به ما وارد کرده است، لطمه بزنیم.
ساداتیان گفت: اما در شرایطی که داریم مذاکره میکنیم، چرا باید عدهای از زیر کولرهای خود، در جاهای امن خود علیه مذاکره اظهاراتی داشته باشند که باعث شود خسارت برای مردم ما ایجاد کنند؟ در زمان جنگ باید یک حرف واحد شنیده شود؛ نه اینکه هر کسی دلش خواست حرف بزند. صداوسیما یکجور حرف میزند، بعضی از تریبونها و بعضی از این تجمعات یکجور دیگر حرف میزنند، عدهای هم در این راهپیماییهای دیگر هستند.
وی تصریح کرد: تاکید میکنم که باید تا آنجا که ممکن است مقابله کرد و تجاوزاتی را که انجام دادهاند، بدون پاسخ نگذاشت. اما تا چه اندازه میتوانیم آمریکا را از حیث ثروت، امکانات و توانمندیها تحت فشار قرار دهیم؟ بالاخره آنها یک شکستی را هم تحمل کردهاند، اینکه ما بتوانیم از ابزارهایی که در اختیار داریم در مذاکرات امتیازات بگیریم و برای کشور دستاورد داشته باشیم، یک بحث است؛ اما اینکه عدهای با تصمیم شعام که با دستور رهبری بوده است مخالفت کنند یک بحث دیگر است. هیچ کشوری در دنیا اجازه نمیدهد در شرایط جنگی، اینگونه منافعش، امکاناتش و مردمش تحت فشار قرار بگیرند.
وی در بخش دیگری از صحبتهایش درباره اظهارات اخیر جی دی ونس معاون رئیس جمهور آمریکا و اقدامات میانجی ها برای کاهش تنش در روزهای اخیر گفت: اسرائیل از ابتدا هم مخالف بود. این مخالفتها خیلی صریح بوده و الان هم هستند. تعدادی از اینها که لابی اسرائیل در داخل آمریکا هستند، مخالفتهای خودشان را کردهاند. ولی اینگونه نیست که فضای آمریکا کاملاً با اینها همراه باشد. آنها موقعیتهای خودشان را تا حد زیادی از دست دادهاند. اگر میانجیها و عقلانیتی که از ایران شاهدش بودیم، بتواند ادامه پیدا میکرد، میتوانست در همین فضا موضوع را جمع کند.
این دیپلمات پیشین با اشاره به اظهارات ونس گفت: او تأکید کرده است که راهکار اصلی، مذاکره است. اما توجه کنید، وقتی طرف مقابل اینگونه حملات را تشدید میکند و ضربات سنگینتری به ما وارد میسازد، به این معناست که قصد دارد امتیازات بیشتری اخذ کند. وقتی ما موضع قویتری داریم چرا اجازه نمیدهیم که مذاکرات به درستی مسیر خود را طی کند؟ ما در آن مقطع دست بالا را داشتیم. در شرایطی که با میانجیگری پاکستان و قطر و با پشتوانههایی که مصر و ترکیه ایجاد کرده بودند، مسیر را به پیش میبردیم، اما متأسفانه برخی اقدامات، وضعیت را تغییر داد. به عنوان مثال، مواضع متغیر و بازیهای سیاسی در اجلاسهای بینالمللی توسط برخی طرفها، شرایط را پیچیده کرد. از سوی دیگر، ما با اقدامات نسنجیده، روابط خود را با کشور تأثیرگذاری مثل قطر دچار خدشه کردیم. این رویکرد، آن هم در شرایطی که میانجیگریها در جریان بود، عملاً فرصتسوزی است. اگر اینگونه با منافع ملی بازی شود، مصالح مردم و نظام به خطر میافتد.
وی با بیان اینکه تیم مذاکرهکننده و رئیسجمهور، تمام تلاش خود را میکنند، گفت: سؤال من این است: چرا با اخلالگران برخورد نمیشود؟ چرا شورای عالی امنیت ملی از ابزارهای قانونی خود استفاده نمیکند؟ این جریانهایی که با اقدامات غیرمسئولانه خود، منافع ملی کشور را نشانه رفتهاند، باید کنترل شوند. در شرایط جنگی، مصالح کشور ایجاب میکند که با اینگونه تحرکات، قاطعانه برخورد شود. وقتی سیزده نفر از اعضای شورای عالی امنیت ملی به این مسیرِ مذاکراتی رأی مثبت دادهاند، این جریانها با چه منطقی علیه آن اقدام میکنند؟ باید ریشه و پشتوانه این تحرکات مشخص شود.
ساداتیان تصریح کرد: بسیاری از کسانی که شعارهای تندی سر میدهند و میگویند “ ترامپ را ترور کنید”، در واقع تنها به شعار اکتفا میکنند؛ در حالی که اقداماتشان در راستای منافع کشور نیست. این جریانها که ادعاهای بسیار بزرگی دارند، در عمل قادر به انجام هیچ اقدام عملی علیه دشمنان اصلی (مانند نتانیاهو یا ترامپ) نیستند، تنها به شعار دادن و ایجاد جنجال میپردازند. این شعار دادنها در حالی است که دشمن با اقدام عملی و حملات سنگینی که از چند روز پیش آغاز شده، خسارات جبرانناپذیری به کشور وارد کرده است.
وی گفت: من معتقدم این جریانها، در حالی که هزینههای سنگینی را به ملت تحمیل میکنند، تنها به دنبال جنجالآفرینی هستند. نکته نگرانکننده این است که این افراد، به جای حمایت از حاکمیت، با رفتارهای خود باعث میشوند ضعفهای داخلی ما در برابر بیگانه نمایان شود.