عراقچی:
صحبت درباره مذاکره از سوی آمریکا اعتراف به شکست است/تبادل پیام داشتیم اما مذاکره انجام نشده است
وزیر امور خارجه با اشاره به اینکه برخی از کشورهای منطقه هشدارهای ما را جدی نگرفتند و الان به این وضعیت ناهنجار دچار شدند، گفت: آنها باید از تهاجم آمریکا به ایران فاصله بگیرند.
عراقچی: این جنگ تحمیلی؛ جنگ رمضان که فراتر از رمضان هم ادامه پیدا میکند، تا همین جا که تقریباً ۲۶ روز گذشته به یک نقطه طلایی و افتخارآمیز در تاریخ چند هزار ساله ایران تبدیل شده، شاید این طور هیچگاه سابقه نداشته در تاریخ هیچ ملتی که نزدیک به یک ماه در مقابل بزرگترین قدرت و ارتش ظاهری دنیا و کسی که ادعای بزرگترین قدرت یا ارتش ظاهری منطقه را دارد؛ هر دو مسلح به سلاحهای هستهای، هر دو مسلح به آخرین تکنولوژیهای نظامی روز در مقابل اینها بایستد، مقاومت کند و آنها را در رسیدن به همه اهدافشان ناکام بگذارد. این واقعاً یک نقطه افتخار برای کل بشریت است، این که چگونه ایران، ایرانیان و مردم ایران در مقابل نظام سلطه که تمامقد جلوی ایران ظاهر شده و همان اول اعلام میکند که هدفش تسلیم بدون قید و شرط مردم ایران است، مقاومت میکند و میتواند ایستادگی کند و تا اینجا برساند.
سؤال: نکتهای که اشاره میکرد سه تا چهار روزه جنگ را تمام میکند و الان در بیست و ششمین روز جنگ هنوز نتوانسته به اهدافش برسد.
عراقچی: دقیقاً همین طور است، اینها وقتی شروع کردند در هدف اصلی خود برای یک پیروزی سریع و قاطع، شکست خوردند، برای هدف خیالی تغییر نظام شکست خوردند، برای هدفشان نسبت به تجزیه ایران، اختلافات قومیتی، شورشهای از جانب مرزها تلاششان را کردند، اما اخبار دقیق وجود دارد و مردم هم میدانند در این هم شکست خوردند. در شکستن انسجام اجتماعی مردم ایران شکست خوردند، همه تلاش خود را کردند که مردم را دو پاره و دو دسته کنند ولی شاهد هستیم مردم هر شب در خیابانها هستند و قدرت و حمایت خودشان را از رزمندگان، نیروهای مسلح، کشور و نظامشان نشان میدهند. مردم ایران، نیروهای مسلح ما، قدرت و صلابت موشکهای ساخت خودمان را به دنیا نشان دادند، ۲۶ روز گذشته مثل روز اول شلیکها ادامه دارد. جنگ همان طور که گفته بودیم به منطقه کشیده شد، پایگاههای آمریکا در همه کشورهای منطقه پراکنده است، ما هشدار داده بودیم به منطقه که اگر آمریکا به ایران حمله کند، این جنگ ابعاد منطقهای پیدا میکند. این اتفاق افتاد و ایران ایستادگی کرد و منطقه الان دچار مشکل است.
سؤال: الان که به منطقه اشاره میکنید، پیش از آغاز جنگ رمضان شما و مقامات جمهوری اسلامی ایران هشدارها را صادر کرده بودند نسبت به ورود کشورهای منطقه به این جنگ و آنها هم قول داده بودند که از خاک و تمام آنچه در اختیار دارند بر علیه منافع جمهوری اسلامی ایران استفاده نکنند، اما یا نخواستند یا نتوانستند و بر اساس شواهد و قرائنی که وجود دارد ما شاهد همراهیهای آنها در این جنگ با آمریکا و رژیم صهیونیستی هستیم.
عراقچی: بله، متأسفانه همین طور است، ما هشدارها را داده بودیم و تصور میکنم شاید خیلی جدی نگرفته بودند؛ در حرف میگفتند که ما اجازه نمیدهیم از خاک، فضا و آبهای ما علیه ایران استفاده شود، ولی در عمل ما شاهد بودیم که این اتفاق افتاد. نمیتوانم بگویم که بدون اطلاع یا اراده آنها بوده، شواهدی وجود دارد که متأسفانه خلاف این را نشان میدهد. پایگاههای آمریکا در منطقه علیرغم این که گفته بودند مورد استفاده علیه ایران قرار نخواهد گرفت، اما مورد استفاده قرار گرفت؛ سرویسها و خدماتی به نیروهای آمریکایی داده شد، بیرون پایگاهها به آنها خدمات داده شد، از فضای آنها استفاده شد، این چیزی نیست که ما ادعا کنیم، خودشان حتی به انحاء مختلف اعتراف میکنند؛ وقتی گفتند سه هواپیمای اف ۱۵ آمریکا بر فراز کویت به هر دلیلی سرنگون شد؛ اشتباه یا آتش خودی، هر چه؛ شلیک ما بود، آن مهم نیست، کسی نگفت این سه جنگنده در کویت چه میکردند؟ معلوم بود که مسیرشان به سمت ایران بود یا شواهد دیگری است که نمیخواهم وارد جزئیات شوم. فکر میکنم که منطقه هشدارهای ما را جدی نگرفته بود و الان با این وضعیت متأسفانه ناهنجار متوجه شده است.
سؤال: و پیام شما به آنها؟
عراقچی: پیام روشن است؛ حتماً باید از آمریکا فاصله بگیرند، حتماً باید خودشان را جدا کنند از این تهاجم آمریکا علیه مردم ایران که یک تهاجم کاملاً غیرقانونی، کاملاً بیدلیل و غیرقابل توجیه است. هیچ مشروعیتی این تهاجم ندارد و متأسفانه کشورهای منطقه خلیج فارس حتی محکوم نکردند. خیلی عجیب است، دیگر روز اول که مشخص بود؛ وسط مذاکره به ما حمله کردند، اولین کاری که انتظار میرفت، این بود که چنین حملات بیدلیل و غیرقانونی مورد محکومیت قرار بگیرد ولو در لفظ؛ حتی این کار را هم نکردند. حمله رژیم صهیونیستی چیزی نیست که جهان اسلام بتواند نادیده بگیرد، ولی این کشورها متأسفانه نادیده گرفتند. پیام ما این است که اینها خود را جدا کنند، اجازه ندهند که از خاک، فضا و دریای آنها علیه ما مورد استفاده قرار بگیرد و خواهند دید که ما در مقابل کاری با آنها نخواهیم داشت. همین الان هم ما کاری نداریم، حمله ما به کشورهای همسایه ما نیست، ما هنوز اینها را کشورهای دوست خودمان حساب میکنیم، مردم آنها را برادران و خواهران خودمان حساب میکنیم و حملاتی اگر صورت میگیرد؛ به پایگاهها، تأسیسات، منابع و مراکز تجمع آمریکاییهاست که فقط به پایگاههای آمریکایی محدود نمیشود، در جاهای دیگر هست؛ مراکز سوخترسانی به نیروهای آمریکایی؛ ما به این اهداف حمله میکنیم.
یا وقتی جنگ زیرساختها را شروع کردند، ما به زیرساختهایی حمله کردیم که سهامداران آن شرکتهای آمریکایی بودند؛ بنابراین ما هیچ دشمنی با آنها نداریم، دشمنی ما با آمریکا و رژیم صهیونیستی است که در حال جنگ با ما هستند و نباید آنها توقع داشته باشند که در این شرایط جنگی که مردم ایران مورد حمله قرار میگیرند؛ این فقط نیروهای نظامی ما نیستند، مردم مورد حمله قرار میگیرند. چند روز پیش آقای ظفرقندی را دیدم تا آن موقع به ۵۳ بیمارستان ما حمله شده، به تعداد زیادی مدرسه حمله شده، مراکز تاریخی ما مورد اصابت قرار گرفته و صدمه دیدند. مراکز مسکونی که دیگر تعدادش بسیار زیاد است؛ مردم کشته میدهند و طبیعی است که ما نمیتوانیم بنشینیم و نگاه کنیم. ما منافع آمریکا را هر جا پیدا کنیم مورد حمله قرار خواهیم داد، هر کسی که در این حمله شراکت کند، از نظر ما یک هدف مشروع به حساب میآید. به بحث خود برگردم؛ در دستاوردهایی که مردم ایران در این ۲۶ روز داشتند؛ یکی منطقه بوده و این که نشان دادن اقتدار ایران به منطقه، دیگری؛ تنگه هرمز است. بعد از ۴۷ سال بالأخره ما را مجبور کردند که اقتدار خودمان را در این منطقه، آبراه و تنگه هرمز نشان دهیم و به دنیا برسانیم، باورشان نمیشد، فکر میکردند ایران بلوف میزند، فکر میکردند ایران جرأت چنین کاری ندارد، ولی ما با قدرت این کار را کردیم و تمام توان خودشان را بسیج کردند که این کار را متوقف کنند و نتوانستند.
حتی متوسل شدند به کشورهای دیگر، حتی به کسانی که خودشان را دشمن میشمرند متوسل شدند که بیایید کمک کنید این آبراه را باز کنیم و هیچ کس هم استقبال نکرد؛ چون اصلاً شدنی نیست. وقتی ناوگان خود آمریکا جرأت نمیکند به این تنگه وارد شود، چطور توقع دارند به ناوگان نیروی دریایی کشورهای دیگر وارد شوند و ما به همه کشورها اخطار دادیم که اگر نیروهای مسلح آنها وارد این حوزه شوند، تنش را بیشتر خواهند کرد و منطقه را با مشکلات پیچیدهتری مواجه خواهند کرد و حل مشکل تنگه هرمز هم پیچیدهتر خواهد شد. تنگه هرمز از نظر ما، بسته کامل نیست، فقط به روی دشمنان ما بسته است، طبیعی هم هست، ما در شرایط جنگی هستیم، منطقه؛ منطقه جنگی است، دلیلی ندارد به کشتیهای دشمن خودمان و متحدین آنها اجازه عبور دهیم، ولی برای بقیه آزاد است، البته آزاد که هست، خود آنها؛ کشتیها معمولاً اجتناب میکنند به دلیل ناامنی که وجود دارد، بعضی از شرکتهای بیمه آنها این بیمه جنگی را پوشش نمیدهد و خودشان نمیآیند رد شوند. جالب است که صاحبان خیلی از این کشتیها یا کشورهایی که مالک آنها هستند با ما تماس گرفتند و درخواست کردند ما عبور امن و ایمن آنها را از تنگه برقرار کنیم و ما برای بعضی از این کشورها که کشورهای دوست ما هستند یا به هر دلیل تشخیص دادیم این کار را کنیم؛ نیروهای مسلح ما این عبور ایمن را فراهم کردند که در اخبار دیدید؛ کشورهای چین، روسیه، پاکستان، عراق، چند شب پیش دو کشتی هند رد شد و بعضی کشورهای دیگر؛ حتی بنگلادش؛ کشورهایی که با ما صحبت کردند و این هماهنگی انجام شده و این در آینده؛ بعد از جنگ هم چنین خواهد بود.
به هر حال تنگه هرمز در آبهای داخلی ما و عمان قرار دارد، اینجا آبهای بینالمللی اگر هم میخواهند بشمرند، واقعیت این است که در آبهای سرزمینی ایران و عمان است و حاکمیت ما بر آن جا وجود دارد، در آینده هم ما به دنبال این هستیم که ترتیبات جدیدی برای عبور ایمن در آنجا بیندیشیم که در حال مطالعه هستیم. تنگه هرمز تبدیل شد به یک پیروزی دیگر برای ایران و یک شکست برای دشمنان ما. اگر بخواهم بشمرم که ما در این جنگ چه دستاوردهایی تا همین الان داشتیم، واقعاً تعداد آن زیاد است. شاید از همه اینها مهمتر؛ این است که ما در این جنگ به دنیا نشان دادیم که کسی نمیتواند با جمهوری اسلامی سر به سر بگذارد و در حقیقت یک سپر امنیتی برای خودمان ایجاد کردیم که همه دنیا فهمید سر به سر جمهوری اسلامی گذاشتن و با منافع ما بازی کردن، تبعات سنگینی دارد و این یک تضمین ذاتی امنیت برای ما است که خودمان برای خودمان ایجاد کردیم.
درست است که ما به اینها میگوییم جنگ باید تمام شود به شکلی که تضمینی وجود داشته باشد که تکرار نشود، ولی تضمینهای بینالمللی میرود به سمت شورای امنیت؛ اینها هیچ کدام تضمین صد درصدی نیست، باید آنها هم داده شود، ولی معتقدم آن تضمین ذاتی که الان خود ما برای خودمان به وجود آوردیم، بروز و ظهوری از قدرتمان در منطقه است که فکر نمیکنم دیگر کسی جرأت کند بار دیگر با مردم ایران بخواهد وارد درگیری و جنگ شود. همه اینها در مجموع به نظرم شکست ناپذیری، استواری و صلابت جمهوری اسلامی را به همه دنیا، منطقه و آمریکاییها نشان داد و این که الان حرف از مذاکره میزنند؛ دقیقاً اعتراف به شکست است، مگر نمیگفتند تسلیم بدون قید و شرط، پس چرا الان حرف از مذاکره میزند، در مورد این توضیح خواهم داد که مذاکرهای در کار نیست، ولی همین که دشمنی که دنبال تسلیم بدون قید و شرط ما بود، الان میآید حرف از مذاکره میزند و درخواست مذاکره میکند؛ بالاترین مقامات خود را بسیج میکند که بیایند با جمهوری اسلامی مذاکره کنند؛ این یعنی پذیرش شکست و تا اینجا مردم ایران، نیروهای مسلح ما؛ همه اقشار ملت واقعاً برنده ماجرا هستند.
سؤال: پاداش مقاومتشان را در ۲۶ روز جنگ گرفتند؟
عراقچی: بله، دقیقاً این ۲۶ روز نیروهای مسلح ما جانفشانی کردند، دست تک تک آنها را باید بوسید، شهدای گرانقدری را تقدیم کردند، مردم در میدان حاضر بودند؛ دست تک تک آنها را میبوسیم، دولت تمام تلاش خود را کرد که کوچکترین مشکلی برای معیشت مردم پیش نیاید، ما شاهد هستیم، امروز دیدم یکی از خبرگزاریهای خارجی رفته بود از داخل سوپرمارکتها و فروشگاههای ما فیلم گرفته بود و میگفت در کمال تعجب انگار نه انگار که در ایران جنگ است، پر از جنس است و مردم راحت خرید میکنند، اصلاً احساس جنگ بودن وجود ندارد؛ و در کنار اینها دیپلماتهای ما هم در وزارت امورخارجه به سهم خود وظیفه خود را انجام دادند و من از همکاران خودم در همه نمایندگیها متشکر هستم. ما در این مدت در خارک از کشور صدای مردم ایران بودیم، همکاران من با مصاحبههای متعددی که انجام دادند، سخنگوی ما فکر میکنم روزی سه تا چهار مصاحبه انجام داده باشد، خود من آن قدری که فرصت شده انجام دادم، سفرا و نمایندگان ما در خارج از کشور در وهله اول صدای حقانیت مردم ایران بودند، در وهله دوم؛ مدافع حقوق مردم ایران بودند. ما تک تک این تجاوزات و کارهایی که خلاف حقوق و قوانین بینالملل انجام شده را ثبت کردیم، در سازمان ملل نامههای متعددی نوشتم، اسناد آن در سازمان ملل ثبت شده و به موقع همه اینها را پیگیری خواهیم کرد و یک دیپلماسی عمومی گستردهای را هم در حد بضاعت، البته ما با غولهای رسانهای غربی مواجه هستیم که کار خودشان را میکنند، ما هم کار خودمان را انجام میدهیم و خداوند برکت میدهد؛ و در کنار آن خدماتی که به ایرانیان ارائه شده که آن را هم عرض خواهم کرد. به هر حال همه ایران دست به دست هم دادند و تا اینجا این پیروزیها را رقم زدند.
سؤال: از مسیر فعالیتهای دستگاه دیپلماسی گفتید، از منطقه، مردم، نیروهای مسلح و موضوعی که در این روزها مطرح شده؛ یعنی مذاکرات گفتید، مقامات جمهوری اسلامی ایران ازجمله شما در مصاحبههای مختلف و در وقتهای متفاوت اعلام و تأکید کردید که یکی از اهداف این جنگ، پایان بخشیدن به چرخه مذاکره، جنگ و آتشبس است، در مقاطع زمانی مختلف از ابتدای جنگ رمضان، پیشنهادات مختلفی مطرح شد، روایات مختلفی تعریف شد، گاهاً به خاطر تأثیر بر فضای عمومی، گاهی به قصد سفیدشویی جنایاتی که دشمن انجام میدهد و حالا خبری مطرح شده که مقامات آمریکایی با مقامات جمهوری اسلامی ایران مذاکراتی را انجام دادند، بحثهایی مطرح شده، آیا آن چه که این روزها از جانب دشمن مطرح میشود، یک راه برای برون رفت از جنگی است که آغاز کرده و راه گریزی برای پایان آن ندارد یا نه در قالب یک عملیات فریب برای اقدام دیگری علیه مردم و کشور ما است؟
عراقچی: در این جنگ مواضع ما از یک استحکام و قوتی برخوردار بوده که هیچ کس نتوانست با آن مخالفتی کند. من، چون با وزرای خارجه متعددی صحبت کردم و وقتی برای آنها توضیح دادم، هیچ وزیر خارجهای نبود که نگوید که حق با شماست و آن مواضع ما این است که ما دنبال جنگ نیستیم، این جنگ؛ جنگ ما نیست، ما این جنگ را شروع نکردیم و خواهان خاتمه جنگ هستیم، ولی به شکلی که دیگر تکرار نشود، به همین دلیل آتشبس نمیخواهیم؛ آتش بس نمیخواهیم، نه این که جنگ میخواهیم، آتشبس نمیخواهیم، چون آتش بس به تعبیر شما همان چرخه باطلی است که مجدد میتواند این گرفتاریها را ایجاد کند. ما خواهان خاتمه جنگ با شرایط خودمان هستیم و به شکلی که دیگر این جنگ تکرار نشود و دشمنان ما درسی بگیرند که دیگر حتی هوس حمله به ایران را در سر نداشته باشند و دوم این که خسارات مردم ایران پرداخت شود. در طول تقریباً یک ماه؛ ۲۶ روز گذشته؛ وزرای خارجه زیادی تماس گرفتند، رؤسای بعضی از کشورها تماس گرفتند و همه میگفتند که چه کاری از ما برمیآید؟ ما چه کاری انجام دهیم؟ و پیشنهاداتی برای آتشبس داشتند.
موضع ما کاملاً اصولی و متقن بوده که به همه آنها اعلام شده و ما همچنان بر این موضع هستیم. مذاکرهای هم تا الان انجام نشده است. من با ضرس قاطع عرض میکنم؛ هیچ مذاکره و گفتگویی با طرف آمریکایی نبوده، البته چند روز است که طرف آمریکایی شروع کرده به ارسال پیامهای مختلف از طریق واسطههای مختلف. این که پیامهایی از طریق کشورهای دوست ما داده شود و ما هم در جواب، مواضع خود را اعلام کنیم یا هشدارهای لازم را بدهیم؛ اسم این، نه مذاکره است، نه گفتوگو، تبادل پیام است به واسطه دوستان ما و ما در تبادل پیامها، مواضع اصولی خود را تکرار کردیم و بعضی جاها هم هشدار دادیم. در بحث حمله به زیرساختها هشدارهای قوی دادیم؛ این که این مهلت مثلاً ۴۸ ساعته را مجبور شدند که کوتاه بیایند، حالا مهلت بلندمدتتری را دادند و این در وهله اول به خاطر صلابت نیروهای مسلح ما بود، موضع محکمی که نیروهای مسلح گرفتند و هشدارهایی که از طرق رسانهای و دیپلماتیک به طرف مقابل داده شد که اگر وارد این جنگ شوند، شاید انتهایی نخواهد داشت و یک مصیبتی را برای کل منطقه به دنبال خواهد داشت که این صلاح هیچ کس نیست؛ بنابراین این که گاهی پیامهایی از طریق کشورهای دوست تبادل شود، یا از طریق بعضی افراد مختلف مذاکره است؛ این وجود داشته و ایدههایی هم مطرح کردند، دیدم در یکی دو جا اسم آن را ۱۵ ماده یا از این حرفها گذاشتند، اینها را در قالب ایدههای مختلف مطرح میکردند که همه اینها به مقامات عالی کشور منتقل شده و اگر لازم باشد که موضعی گرفته شود، قطعاً تشخیص داده خواهد شد. در حال حاضر سیاست ما؛ ادامه مقاومت و دفاع از کشور است و بنای مذاکره نداریم، تا الان هیچ مذاکرهای هم صورت نگرفته و به نظرم موضع ما کاملاً اصولی و روشن است.
سؤال: در غرب و عرصه بینالملل بسیاری معتقدند که این جنگی که شاهد آن هستیم را رژیم صهیونیستی بر آمریکا تحمیل کرد؛ بر اساس طرح اسرائیل بزرگ، اگر این را بپذیریم؛ یک سؤال و پرسش اساسی در مورد کشورهای منطقه پیش میآید که آنها این نکته را میبینند، میدانند و میشنوند، چرا به جای این که در کنار جمهوری اسلامی ایران که جانانه و شجاعانه میایستد در مقابل آنها، با آنها همراه شدند، آب، خاک یا پایگاه آمریکاییها را فعال کردند، گرچه ما در همین کشورها شاهد همراهی جانانه ملتهای اسلامی با مردم و جمهوری اسلامی ایران هستیم؟
عراقچی: این جنگ حقایق خیلی زیادی را روشن کرد؛ شاید یکی از مهمترین حقایقی که روشن شد، این بود که پایگاههای آمریکا در منطقه که قرار بود امنیت کشورهای منطقه را تأمین کنند، نه تنها نتوانستند این کار را انجام دهند، بلکه حتی خودشان به عامل ضدامنیتی برای این کشورها تبدیل شدند، یعنی اگر این پایگاهها وجود نداشتند، اصلاً این کشورها مورد تهدید واقع نمیشدند، اگر تهدیداتی الان هست و ضرباتی به آنها وارد میشود، به خاطر وجود این پایگاههاست، بنابراین حقیقت اول این که پایگاههای آمریکایی در منطقه نه تنها کمکی به امنیت منطقه نمیکند، که برعکس؛ خلاف امنیت منطقه و مضر به حال امنیت منطقه است، امیدوارم این حقیقت برای دوستان ما هم در منطقه روشن شده باشد، که معتقدم شده است. دوم این که اولویت برای آمریکا؛ رژیم صهیونیستی اسرائیل است؛ این پایگاهها هم همه در جهت حمایت از اسرائیل به کار گرفته شد، برای کشورهای منطقه، خلاف امنیت بود و تلاش شد که برای اسرائیل امنیت ایجاد کند و این امیدوارم برای دوستان ما روشن شده باشد که آنچه برای آمریکا؛ هدف اول، وسط و آخر است؛ رژیم صهیونیستی و امنیت آن است و در این راه، همه دیگران را فدا خواهد کرد و شاهد بودیم که ما در آنچه در این مدت اتفاق افتاده، آمریکاییها از تأمین امنیت برای کشورهایی که در آنها پایگاه داشتند، ناتوان بودند. حقیقت سومی که روشن شد؛ این است که اهداف رژیم صهیونیستی؛ اهداف بزرگتری از آن است که گفته میشود؛ که اینها میخواهند مثلاً در امنیت زندگی کنند؛ دو دولت باشد و همه در امنیت باشند؛ اصلاً این طور نیست، اهداف بلندپروازانهای برای گسترش سلطه و هژمون خود بر منطقه دارند و دیدیم که صحبت از اسرائیل بزرگ کردند؛ اسرائیل بزرگی که شاید میزان زیادی از خاک عربستان، بخشی از عراق، کل اردن و خیلی قسمتهای دیگر را در بر میگیرد.